نشریه شماره   223   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

پـــروژه صــد شـهـر مقـــاوم

کد مطلب‌: 3075
مترجم‌: نادیا زکالوند
بنیاد راکفلر‌، سال2013‌، طی پروژه صد شهر مقاوم (‌RC 100‌)‌، تخصیص 164 میلیون دلار برای ساخت صد شهر مقاوم و منعطف در برابر بلایای طبیعی در دنیا را بر عهده گرفت‌.
در این پروژه تاکنون 67 شهر‌- از آکرا پایتخت غنا گرفته تا شیکاگو‌- از سراسر دنیا انتخاب شده‌اند و دست اندرکاران این ساخت وساز در تلاش هستند با استفاده از بودجه مذکور شهر‌ها را مقاوم‌تر بسازند‌. پیش ازاین دو سری از این شهر‌ها در مسیر مقاوم شدن قرار گرفت و سومین سری از ساخت وساز‌ها نیز در راه توسعه استراتژی های مقابله با بلاهای طبیعی قرار دارند و عملیات ساخت وساز آنها از 24 نوامبر امسال شروع می شود‌. درواقع شهر نیواورلئان یکی از اولین شهرهای این پروژه بود که در دهمین سالگرد توفان کاترینا برنامه‌ها و استراتژی های شهر در برابر بلایای طبیعی اعلام شد‌. متن زیر گفتگویی با مایکل برکوویتز‌، مدیر پروژه صد شهر‌، با مجله معماری « رکورد» در خصوص شکل گیری ایده ساخت چنین شهرهایی در سراسر دنیاست‌.
* تعریف شما از یک شهر مقاوم و انعطاف پذیر در برابر بلایای طبیعی چیست‌؟
منظور ما از شهر مقاوم و منعطف‌، شهری است که بتواند در برابر فجایع ایستادگی کند و البته نه فقط بلاهایی مانند زمین لرزه‌، حملات تروریستی یا سوانح مربوط به نشت مواد خطرناک در محیط‌، بلکه توانایی مقابله با مسائل آهسته سوز و مزمن مانند سیستم حمل ونقل فرسوده‌، بیکاری یا خشونت را نیز داشته باشد‌. شهر‌ها‌، اکوسیستم های پیچیده ای هستند که افراد متخصص بی شماری با حرفه و علایق مختلف در خود جای می دهند اما این افراد هنگام گرفتاری و یا روبه رو شدن با فرصت‌ها نمی توانند به راحتی خود را سازماندهی کنند‌. بیشتر مواقع این شهر‌ها نتوانسته‌اند از راهکارهای موجود‌– بهترین اقدامات‌، بودجه های تخصیص داده شده‌، فن آوری های جدید و غیره‌- استفاده کنند‌.
در پروژه صد شهر مقاوم‌، ما چهار نوع راه حل حمایتی برای مقابله با مشکلات و گرفتاری‌ها فراهم می کنیم‌:
 (‌1‌) یک افسر فرمانده شهر مقاوم‌، کسی که تنها نقطه تماس برای متصل کردن افراد مختلف شهر است‌. (‌2‌) دستیار فنی که با بررسی خطرات شهر‌، ظرفیت و تلاش های در جریان شرایط را ارزیابی کرده و اهداف موردنیاز را تعیین کند‌. (‌3‌) پایگاه منابع و شرکا و (‌4‌) شبکه نظیر به نظیر‌.
* در مورد وظایف افسر فرمانده شهر مقاوم‌، بیشتر توضیح دهید‌. آنها چگونه مثمر ثمر هستند‌؟
ازیک طرف وظیفه افسرفرمانده شهر مقاوم‌، ارتباط دهنده‌است‌. او مقامات شهری و نیز افراد مهم و مؤثر در شهر را می شناسد و هنگام ضرورت می تواند اعمال نفوذ کند‌. اما این فرد تنها یک رابط نیست بلکه او باید مهارت های فنی هم داشته باشد تا بتواند با تکنسین‌ها در مواقع لزوم به راحتی صحبت کند‌. ما می خواهیم در روش اداره کردن شهر‌ها‌، تغییرات اساسی ایجاد کنیم‌، تا اینکه در نهایت همان طور که وجود یک شهر بدون افسر پلیس مفهومی ندارد‌، بدون افسر فرمانده شهر مقاوم هم باقی نماند‌.
* می توانید یک نمونه موفق از این پروژه مقاوم سازی بیاورید‌؟
نورفک‌، ویرجینیا‌، که شهری متوسط در ساحل اقیانوس اطلس آمریکا و یکی از شهرهایی است که به سبب بالاتر رفتن سطح آب دریا در خطر زیادی قرار دارد‌. این شهر طی این برنامه‌، ویژگی های پرخطر موقعیت خود و فرصت های توسعه اقتصادی را بهتر شناخت‌. مسئولان این شهر‌، با راه اندازی شرکت بزرگ تجزیه وتحلیل اطلاعات به نام پالانتیر‌، به یکی از شرکای ما در مقاوم سازی شهر تبدیل شدند‌. ما نیز به آنها در شناخت مشکلات ساختمان‌ها‌، صدمات ناشی از سیل و افرادی که این اطلاعات را در دسترس دارند کمک کردیم‌. بدین وسیله آنها تصویر بسیار واضحی از خطرات بالقوه ای که وجود دارد و اینکه کدام یک از صاحبان آن اطلاعات هنگام مورد توجه قرار دادن خطرات غفلت می کنند‌، پیدا کردند‌. این شهر بهترین نمونه برای بررسی کامل خطرات موجود است و نمونه ای موفق در مقاوم سازی است‌.
* ‌موسسه آمریکایی معماری یکی از سازمان های همکار شمـاست‌. این موسسه در ساخت شهرهای مقاوم چگونه عمل می کند‌؟
ساخت محیط زیست‌، به وضوح باید جنبه مهمی از یک شهر مقاوم را نشان دهد‌. ساختمان‌ها باید چنان محکم و قوی ساخته شوند که هنگام وقوع سیل و یا زلزله فرو نریزند‌. این ساختمان‌ها باید در مصرف انرژی بهینه باشند و آلودگی هوا در آنها کمتر باشد و غیره‌. بسیاری از شهرهای انتخابی پروژه ما می خواهند که محیط زیست‌شان بهتر از قبل شود‌. این موسسه ارتباط و دسترسی با شبکه معماران خود را آسان کرده‌است و نمونه هایی از بهترین ساختمان‌ها با استانداردهای لازم برای داشتن چنین محیط زیستی را فراهم می کند‌. بنابراین هر زمان می خواهیم بدانیم چه مواردی برای مقاوم ساختن شهری‌، نیاز است از این موسسه کمک می گیریم‌.
* اولین سری از ساخت وساز برنامه صد شهر مقاوم‌، 32 شهر بود و دومین سری 35 شهر‌. آیا سومین سری ساخت شهر‌ها که قرار است اجرای آن از نوامبر امسال شروع شود آخرین بخش از پروژه صد شهر مقاوم است‌؟
این آخرین سری و حاوی 33 و شاید چند شهر بیشتر است‌. تا پایان این برنامه‌، در شبکه شهرسازی ما 100شهر مقاوم می شوند اما 10 هزار شهر در دنیا وجود دارد که به مقاوم سازی نیازمندند و چه بودجه ای برایمان بماند و چه نماند‌، امیدوار هستیم که این پروژه تنها در ساخت صد شهر متوقف نشود‌. ما در تلاش هستیم که روی تغییر ساخت وساز آن 10 هزار شهر تأثیر بگذاریم و جنبش مقاوم سازی شهر‌ها را سرعت ببخشیم‌. کاری که امیدواریم بتوانیم انجام دهیم این است که هر شهر خود را عضوی از برنامه صد شهر مقاوم بداند و برای تغییر و مقاوم شدن در برابر هر فاجعه ای به تغییرات اساسی بپردازد.