هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   219   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

مقـــابله بازیرپلـــه‌ای های تأسیـــساتی

کد مطلب : 2695
گروه تأسیسات: در برخی گروه‌های کالایی میزان تقلب و واحدهای زیرپله‌ای آنقدر زیاد شده که صنعت رسمی را با تهدید مواجه می‌کند. گفته می‌شود 70 درصد سیم و کابل‌های ساختمان‌ها و منازل در واحدهای غیرقانونی تهیه می‌شوند و این کابل‌های غیراستاندارد موجب 25 درصد آتش‌سوزی‌های شهر تهران می‌شوند یا واحدها زیرزمینی تولید قطعات آسانسور، مبحثی حساس که بی‌اعتنایی به آن موجب بالا رفتن آمار حوادث آسانسور در سال 78 و 79 شد و شاهد حوادث ناگوار در کشور بودیم. در دیگر صنایع تأسیساتی نیز حضور واحدهای زیرزمینی کم‌وبیش زیاد است که به دلایل مختلف از جمله نبود نظارت، استقبال مردم از جنس ارزان و خلأ قانونی در ایران به بازاری پررونق تبدیل شده است. در این نوشتار خبرنگار پیام ساختمان در گفتگو با تولیدکنندگان و دست‌اندرکاران صنعت تأسیسات به بررسی راهکارهای مقابله با این پدیده مخرب می‌پردازد:
استاندارد باید مرحله‌ای باشد
به گفته حمید بشکوه، استاد دانشگاه و کارشناس صنعت آسانسور بستر به دلایل اقتصادی، حقوقی و اجتماعی برای رونق این واحدها وجود دارد. به گفته این کارشناس؛ سازمان استاندارد نیز نتوانسته قوانین قابل اتکایی برای برخورد با این واحدها ایجاد کند.
بشکوه گفت: مردم به عرف نگاه می‌کنند، به علامت سازمان استاندارد که روی کالاها درج شده، حال اینکه پارسال در رسانه‌ها شاهد جعل تأییدیه ایمنی و کیفیت آسانسور بوده‌ایم، حال با این موضوع چگونه می‌خواهیم کنار بیاییم.
بشکوه با تمثیلی از لقمان حکیم استفاده از تجربیات را شرط موفقیت می‌داند: تجربیات جهانی و مسیرهای پیموده‌ شده‌ای وجود دارد که تنها باید از این تجربیات و مسیرها استفاده کنیم و لباس قانون و دادگستری به تن آنان بپوشانیم. همان‌گونه که در مورد نظام پزشکی اجرا شده است. چرا پلیس آسانسور نداشته باشیم یا گروه مشاوره‌ای از کارشناسان آسانسور مانند آنچه در مراکزی مانند «کارشناسان رسمی دادگستری» یا «مرکز مشاوره قوه قضاییه» وجود دارند.
وی که مشکل اصلی را در چندگانگی و دوگانگی در مبحث استاندارد می‌داند که موجب شده به سمت ناکارآمدی و فساد سوق یابد، گفت: «درحالی‌که امروز دانشگاه آسانسور داریم که با تقویت این نهاد استاندارد و صنعت آسانسور رو به‌سوی تقویت خواهد شد اما بسیاری از ورود این نهاد روشنایی‌بخش استقبال نمی‌کنند.»
بشکوه با عنوان اینکه تاکنون موفق نشده با نیره پیروزبخت، ریاست سازمان ملی استاندارد ایران دیدار داشته باشد، گفت: بازنگری در قوانین استاندارد ضروری است، تجربه من در صنعت استاندارد می‌گوید باید بازبینی و تأییدیه به‌صورت مرحله‌به‌مرحله صورت بگیرد، چه اشکالی دارد که مانند نقشه ساختمان نقشه آسانسور هم به تأیید شهرداری برسد. هنوز هم تأییدیه آسانسور بعد از نصب و اجرا داده می‌شود، حال اگر مشکلی داشت باید به کمیسیون برود که کاری بی‌معنی است.
سیم و کابل عامل 50 درصد آتش‌سوزی‌ها
بر اساس نظر کارشناسان رسمی آتش‌نشانی 50 درصد آتش‌سوزی‌‌های در شهر تهران ناشی از اتصالات برق است. جنس ضعیف و بی‌کیفیت عایق این سیم‌ها و حرارت بالای ناشی از تلفات برق شرایط ایده‌آلی را برای آتش‌سوزی فراهم می‌کند. به گفته محمدباقر پورعبدالله، کارشناس انجمن سیم و کابل تنها 20 تا 30 درصد کابل‌های منازل استاندارد هستند. این عامل نه‌تنها موجب هدررفت بالای برق در منازل شده بلکه موجب آتش‌سوزی و برق‌گرفتگی شهروندان تهرانی و در برخی موارد از دست رفتن جان هموطنان نیز شده است.
واحدهای زیرپله‌ای که اقدام به تولید سیم و کابل می‌کنند به‌اندازه‌ای زیاد هستند که به‌راحتی نمی‌توان آنها را ساماندهی کرد و سازندگان نیز که به دنبال سود بیشتری هستند از خیر بسیاری از محصولات استاندارد از جمله سیم و کابل‌ می‌گذرند.
به گفته پیرعبدالله؛ گران شدن مس در بازار سبب شده که واحدهای کوچک تولیدکننده سیم و کابل از مقطع مس بکاهند و از سایر فلزات در سیم و کابل‌های معمول استفاده کنند. «در حال حاضر کابل‌های افشان با هادی آلومینیومی در کشور تولید می‌شود که به آن CCA می‌گویند. یا حتی سیم‌هایی تولید می‌شود که داخل آن آهن به‌کاررفته و فقط لایه نازکی از مس روی سیم را می‌پوشاند. این سیم‌ها به CCS شهرت دارند.»
به گفته این کارشناس؛ این در حالی است که مقاطع مشخصی از مس، آمپر معینی از برق را عبور می‌دهد و استفاده از فلزات به‌جز مس در سیم، شدت عبور جریان را کاهش داده و کابل داغ می‌شود. درنتیجه زمینه اتصالی و بروز آتش‌سوزی فراهم می‌شود.
به نظر می‌رسد در صنعت برق نیز همانند صنعت آسانسور جاعلان مهر استاندارد دست‌به‌کار شده‌اند و تولید با نام برندهای بسیار معتبر به کاری رایج در بازار تبدیل شده است.
بازار را از تولیدکننده زیرپله‌ای بگیرید
ناصر میرزایی، رئیس انجمن صنفی تولیدکنندگان شیرآلات مهم‌ترین مشکل را حضور تولیدکنندگان زیرپله‌ای می‌داند و می‌گوید: «متأسفانه آنها هیچ مالیاتی پرداخت نمی‌کنند و به این دلیل که محصولاتشان کیفیت ندارد و نمی‌توانند گارانتی و خدمات پس از فروش ارائه دهند خودبه‌خود از بازار کنار می‌روند؛ اما مشکل اینجاست که پس از مدتی کسان دیگری جایگزین آنها می‌شوند.»
رئیس انجمن تولیدکنندگان شیرآلات با بیان اینکه سرب موجود در شیرآلات غیراستاندارد و زیرپله‌ای برای سلامتی مضر است، گفت: بسازوبفروش‌ها تنها به فکر سود بیشتر هستند و درحالی‌که شاید برای ساخت یک آپارتمان یک میلیارد خرج می‌کنند آیا نباید یک‌میلیون تومان صرف شیرآلات آن کنند!
وی راهکار را در تقویت انجمن‌ها و نهادهای صنفی می‌داند: در همه جای دنیا روال بر این است که اتحادیه‌ها وNGOها بر کار اعضای صنفی خود نظارت دارند، در ایران این نظارت به این طریق می‌تواند صورت بگیرد و این خارج از کارهای نظارتی و قضایی است. اتحادیه‌ها مغازه‌ها و فروشگاه‌ها را از تولیدکنندگان غیراستاندارد بگیرند تا دیگر محصولات بی‌کیفیت توان عرضه در بازار را نداشته باشند خودبه‌خود باب سوءاستفاده بسته خواهد شد.
سازمان‌دهی زیرپله‌ای‌ها توسط نهادهای ذی‌ربط
محسن پالیزدار از جمله فعالان عرصه تهویه مطبوع این تولیدکنندگان را مخل بازار می‌داند: محصولات تولیدکنندگان زیرپله‌ای دارای مرغوبیت نیست چراکه هیچ هزینه‌ای را برای استانداردسازی پرداخت نمی‌کنند و درنتیجه نظارت استانداردی هم روی آنها نیست. از آنها که هیچ‌گونه مالیات نیز به دارایی نمی‌پردازند در نتیجه بیمه تأمین اجتماعی نیز نخواهند داشت. تعرفه آب و برق آنها صنعتی نیست بلکه به قیمت برق و آب خانگی پرداخت می‌کنند. در اینجا هم هزینه‌های کمتری پرداخت می‌کنند در نتیجه سطح قیمت محصول پایین‌تر خواهد آمد و ضرر اصلی را واحدهای قانونی می‌پردازند که هزینه‌های قانونی را برای محصول باکیفیت خود پرداخت می‌کنند و همچنین مصرف‌کننده که بی‌اطلاع از کیفیت محصول کالا خریداری می‌کند.
وی راهکار را نظارت و ساماندهی این واحدها می‌داند و می‌گوید: اعتقاد زیادی به حذف کامل این واحدها ندارم بلکه فکر می‌کنم اینها باید ساماندهی و نظام‌مند شوند. در مرحله اول سازمان صنعت، معدن و تجارت باید بازرسی‌های مکرر داشته باشد و اگر واحدی یا محصولی از کیفیت استاندارد برخوردار نبود با اخطاریه‌های مکرر باید آنها را در قالب قانونی درآورد.
پالیزدار ادامه داد: در مرحله بعدی اگر این واحدها تمام مراحل قانونی را طی نکردند، قطعاً کار قضایی جوابگوست.
پالیزدار با عنوان اینکه حتماً نهاد متولی، کار نظارت را باید همه‌جانبه انجام دهد، گفت: برخی از محصولات دارای حساسیت بیشتری هستند و نیاز است نظارت سخت‌گیرانه‌تری روی آنها وجود داشته باشد، درحالی‌که برخی از محصولات حداکثر در صورت غیراستاندارد بودن خراب خواهند شد ولی برخی با جان مردم در رابطه‌اند.