نشریه شماره   213   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

کـــــوبیـــاکــــس

 به طور کلی افزایش طول دهانه‌ها برای ایجاد فضاهای بزرگتر موجب افزایش وزن سازه و در نتیجه ابعاد اجزای باربر سازه ای و هزینه های اجرایی می گردد‌. همچنین با توجه به اینکه سقف‌ها بیشترین سهم را از وزن کلی سازه دارا می باشند‌، کاهش وزن سقف‌ها از اهمیت ویژه ای در سبک سازی سازه برخوردار است‌. در صد سال اخیر روش های متنوعی برای کاهش وزن سازه ارائه شده‌است‌، که می توان به سیستم پیش تنیدگی و یا استفاده از مصالح با وزن مخصوص پایین در مکان هایی که اهمیت سازه ای ندارند‌، اشاره نمود‌. استفاده از سقف های مجوف از روش های ارزان و موثر کاهش وزن سازه می باشد‌.
سیستم دال کوبیاکس به منظور کاهش وزن سازه و استفاده بهینه از بتن‌، در اواسط دهه ی 90 میلادی‌، با هدف بهره گیری از مزایای دال دو طرفه‌، سیستمی تحت عنوان دال با هسته های توخالی در دوجهت به جامعه مهندسی معرفی گردید‌. این سیستم با نام تجاری Cobiax مشهور و مورد استفاده قرار می گیرد‌. اصول کلی این سیستم ایجاد یک دال تخت از طریق بتن ریزی درجا همراه با حفرات دائمی در دو جهت می باشد‌. در واقع دال کوبیاکس سیستمی است که چند ماده مختلف اعم از بتن‌، فولاد‌، توپ پلاستیکی ساخته شده از پلی اتیلن یا پلی پروپیلن پرتراکم و هوا را در یک مجموعه به هم مرتبط می سازد‌.
هدف از استفاده از این حفرات (‌گوی های کروی و یا بیضی گون‌) حذف بتن غیر ضروری در عملکرد سازه ای است‌. گوی‌ها با استفاده از بازیافت پلاستیک های صنعتی و یا مواد پلی پروپیلن تولید می شوند‌. وجود این گوی‌ها می توانند وزن یک متر مربع دال را تا 35 درصد نسبت به دال تخت با ضخامت مشابه کاهش دهند‌. در نتیجه این امر‌، ظرفیت خمشی این نوع دال افزایش قابل ملاحظه ای نسبت به دال تخت هم وزن خود می یابد‌. این کاهش وزن موجب افزایش طول دهانه ی دال کوبیاکس در قیاس با دال توپر هم ضخامت آن می گردد‌. این نوع دال علاوه بر مطابقت با پلان های معماری گوناگون‌، به دلیل سبک بودن و کاهش هزینه های ساخت و ساز امروزه مورد توجه بسیاری از مهندسین قرار گرفته‌است‌.
از مزایای این سیستم به موارد زیر می توان اشاره نمود‌:
• کاهش وزن
• کاهش ارتفاع سیستم سقف سازه و ارتفاع کل ساختمان
• امکان ایجاد دهانه های بزرگتر
• صرفه جویی در هزینه و زمان
• امکان ایجاد بازشو و انعطاف پذیری در مسیر عبور تاسیسات