نشریه شماره   213   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

پروژه های ناتمام ورزشی؛ چرا ورزشگــاه نقش جهان تکمیل نمی شود‌؟‌!

مجید روان ستان
همچون بسیاری از طرح های عمرانی نیمه تمام‌، با تعداد زیادی طرح ورزشی نیمه کاره روبه رو هستیم که کلنگ برخی از آنها بیش از 15 سال پیش به زمین خورده و تاکنون تکمیل نشده‌است‌. عمده دلایل آن برمی گردد به تمام شدن بودجه و کم توجهی مسئولین امر به آن و هیچکس نیز پاسخگو نیست‌. این وضعیت باعث شده تا طرفداران ورزش در ایران مثل ورزشکاران‌، مربیان‌، مدیران باشگاه‌ها و چندین و چند قشر که به نوعی زندگی‌شان با ورزش پیوند خورده‌، وقتی مسابقات ورزشی داخلی برگزار می‌شود باید از ورزشگاه های نامناسب رنج بکشند و زمانی که قرار است تورنمنتی بین المللی در کشور برگزار شود یا در جریان مسابقاتی مانند مسابقات فوتبال انتخابی جام جهانی یا جام باشگاه های آسیا‌، تنشان بلرزد که نکند میزبانی را از دست بدهند‌. این قصه تکراری چند سال اخیر بوده که وقتی ناظران بین المللی و آسیایی قرار است امکانات ورزشی کشورمان را ارزیابی کنند‌، همه نگران می شوند‌. با توجه به اهمیت و نقش ورزش در ایجاد نشاط اجتماع‌، از این شماره قصد داریم تا به صورت سلسله وار به بررسی پروژه های ناتمام ورزشی در سراسر کشور بپردازیم و دلایل تکمیل نشدن آنها را بررسی و مورد نقد قرار دهیم‌.
فاصله با استاندارد جهانی
به هر حال این موضوع واقعیت دارد که امکانات ما در بسیاری از زمینه‌ها کم و نامناسب است‌. ورزشگاه های استاندارد ما ناکافی و اگر نگوییم محدود به یکی دو ورزشگاه‌است که حداقل تعداد چنین ورزشگاه هایی انگشت شمار بوده و تازه این یک قسمت ماجرا است که مربوط به ورزش قهرمانی است که در واقع ویترین ورزش ما محسوب می شود و گر نه‌، در زمینه ورزش همگانی و تعداد مکان های ورزشی که باید در دسترس شهروندان باشد اوضاع از این هم بدتر است‌.
سرانه ورزشی برای هر فرد شاخصی است که می توان به وسیله آن درصد مکان‌های ورزشی و دسترسی شهروندان به این مکان‌ها را سنجید‌. برخی اظهارنظر‌ها حاکی از آن است که سرانه ورزش هر ایرانی بیش از 60 سانتیمتر است‌، در حالی که بیش از یک متر با استانداردهای جهانی فاصله دارد‌. استاندارد جهانی تعیین شده در این زمینه دو متر مربع است و برای کشورهای مختلف‌، این سرانه تفاوت دارد‌. به عنوان مثال در فرانسه مساحتی معادل 35 متر مربع به ازای هر واحد مسکونی‌، انگلیس 10 متر مربع و آمریکا 15 متر مربع برای هر فرد است‌.
اعتراف وزیر ورزش
در شهریور سال گذشته محمود گودرزی‌، وزیر ورزش و جوانان به صراحت گفت که 3870 پروژه کوچک ورزشی ناتمام در کشور وجود دارد که 300 پروژه تا پایان امسال افتتاح می شود و 3500 پروژه باقی می ماند که بیش از 70 درصد آنها کمتر از 50 درصد پیشرفت کرده‌اند‌.
آمار و ارقام همین وضعیت را نشان می دهد و در این بین ورزشگاه هایی نیز وجود دارد که سال‌ها از زمانی که کلنگ احداث‌شان بر زمین خورده‌است‌، می گذرد و با چندین و چند مورد وعده و اعلام زمان افتتاح رو به رو بوده‌اند که هیچ کدام عملی نشده‌است و حال با گذشت این مدت‌، بسیاری از آنها پیش از اینكه به بهره برداری برسند نیازمند تعمیر هستند‌! آنچه بیش از پیش درخور توجه‌است اینكه بودجه ورزش در سال های اخیر به میزان قابل توجهی افزایش داشته و این مطالبه به وجود آمده‌است كه مطابق این افزایش‌، مكان های ورزشی نیز افزایش پیدا كند و سرانه استاندارد ورزشی برای هر فرد تامین شود‌. شاید از معروفترین این ورزشگاه‌ها نقش جهان اصفهان بوده که تاکنون به سرانجام نرسیده و همچنان تردید در استفاده از آن به گوش می رسد‌. ما قصد داریم در این شماره پروژه ورزشگاه نقش جهان را مورد نقد و بررسی قرار دهیم و اگر هر مسئولی در این رابطه بخواهد صحبتی کند با آغوش باز آن را می پذیریم تا علت ناتمام ماندن این پروژه عظیم برای طرفداران فوتبال به ویژه اصفهانی‌ها مشخص شود‌.
طرح ورزشگاه نقش جهان
مجموعه بزرگ ورزشی نقش جهان اصفهان در زمینی به وسعت بیش از 1100 هکتار در شمال شهر اصفهان و در حوزه استحفاظی دو شهر اصفهان و دولت آباد و در مجاورت باغ فدک قرار دارد‌. طرح ورزشگاه نقش جهان با گنجایش 75 هزار تماشاگر که در ابتدا به ورزشگاه بزرگ یا ورزشگاه المپیک‌- دهکده المپیک‌– معروف بود در سال ۱۳۶۷ تعریف شد و کلنگ آن درست یک سال بعد‌، پس از ایجاد موسسه ای به نام ورزشگاه بزرگ به منظور پیگیری مراحل ساخت آن توسط ترکان مدیرعامل وقت این موسسه به زمین زده شد‌. اما‌، فعالیت های ساخت این ورزشگاه از سال ۱۳۷۲ استارت خورد و با خاکبرداری در سال ۱۳۷۴ ادامه پیدا کرد و در روز دوشنبه ۲۹ مرداد ۱۳۷۵ عملیات اجرایی این ورزشگاه آغاز شد‌.
فرم این ورزشگاه بیضی شکل و در دو طبقه که ظرفیت طبقه اول آن 42 هزار نفر و طبقه دوم آن 33 هزار نفر است‌. مساحت کل این ورزشگاه 103250 متر مربع بوده و جاده اختصاصی ویژه آن به صورت دو باند مجزا به طول 1300 متر است‌. فاز اول این ورزشگاه با ظرفیت 40 هزار تماشاگر در سال ۱۳۸۱ افتتاح و فقط برای انجام مسابقات فوتبال مورد استفاده قرار می گرفت که تیم سپاهان در سال های ۱۳۸۱ تا ۱۳۸۶ بازی های خانگی خود را در این ورزشگاه برگزار می کرد‌.
امکانات پیش بینی شده فاز اول
‌- زمین چمن طبیعی با زهکشی مجموعا به وسعت ۱۱ هزار متر مربع
‌- چهار ورودی جهت ورزشکاران‌، تماشاگران و بخش امور اداری و جایگاه ویژه
‌- پیست دومیدانی ۸ باندی‌– تارتان‌– به وسعت ۶ هزار متر مربع
‌- پیست ورزش های هفت گانه
‌- تونل ماراتن با شیب ۵ درصد به طول ۱۱۰ متر
‌- فضاهای اداری و امکانات پیش بینی شده زیرگرادان‌ها‌– سکو‌ها‌– ۷ هزار متر مربع
‌- امکانات پیش بینی شده زیر گرادان‌ها‌، سکو‌ها‌ و...
‌- دفاتر هیئت های ورزشی‌، رختکن اختصاصی داوران‌، رختکن اختصاصی مربیان‌، رختکن ویژه چهار تیم ورزشی‌، بهداری‌، اتاق تست دوپینگ و تقلیل وزن‌، تریا‌، انتظامات‌، رختکن ویژه دو تیم معلولین‌، سرویس های بهداشتی و انبار
در سال ۱۳۸۶ این ورزشگاه برای ساخت فاز دوم تعطیل شد تا ورزشگاه بزرگ نقش جهان وارد اجرای مرحله دوم ساخت و تکمیل ظرفیت 35 هزار نفری در سکوهای بالایی شود‌.
کج بودن خشت اول‌!
ظاهرا از اول خشت ورزشگاه نقش جهان کج بنا نهاده شده زیرا 26 سال پس از آغاز کلنگ خوردن آن هنور زمین 1100 هکتاری ورزشگاه معارضانی دارد‌، شاید هم آه و نفرین مالکان بلاتکلیف این زمین‌ها گریبانگیر این ورزشگاه‌است که با وجود قرار گرفتن در طرح های مهر ماندگار دولت قبل باز هم تکمیل نشد‌. زمین ورزشگاه دو هزار و 500 معارض داشته و کمبود اعتبارات دولتی برای پرداخت بهای زمین آنها سبب شده بار‌ها حساب های اداره کل ورزش و جوانان استان اصفهان بابت بدهی به معارضان بسته شود‌!
از سال 86 13تا تابستان 1392 مبلغ 10 میلیارد تومان از بودجه ورزشی استان اصفهان به منظور پرداخت به دو هزار و 500 معارض زمین های این ورزشگاه برداشت شد که این مبلغ برابر با هزینه مورد نیاز برای ساخت 30 سالن ورزشی در این استان بود.
ادامه دارد ...