نشریه شماره   211   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

در ضیافت اکسپو، بوی نان ایرانی نمی آید

اکسپو رویدادی است فرهنگی - تجاری که در فواصل 5 ساله در کشورهای مختلف برگزار می‌شود. اکسپو 2015 در شهر میلان ایتالیا و به مدت شش ماه از اول ماه می تا 31 اکتبر 2015 با موضوع «تغذیه زمین، انرژی برای حیات» شروع به کارکرده است.
در یک‌صد و شصت و دومین گفتمان هنر و معماری (که به اولین نشست پیرامون این رویداد اختصاص داشت) آقایان دکتر جهانگیر درویش، مهندس سامان سیار، مهندس شهاب‌الدین ارفعی، مهندس شیوا آراسته، به نقد و بررسی پاویون ایران پرداختند. دبیر پنل نیز مهندس ابوالحسن میرعمادی بود.
طرحی که در مسابقه نبود برنده شد 
مهندس  سامان سیار که طرحش توسط هیئت‌داوران برای اکسپو برگزیده و در لحظه آخر کنار گذاشته‌شده بود به معرفی طرح و تاریخچه برگزاری مسابقه پرداخت .
وی گفت:فراخوان عمومی شرکت در مسابقه در تاریخ  13/11/91 اعلام شد و قرار شد مشاوران گرید A  ثبت‌نام کنند .ما هم رزومه‌ها را دادیم و جلسه‌ای با حضور کارشناسان و مشاوران برگزار شد . همه مراحل انجام شد و رویکردمان را به موضوع  در 31/1/92 ارائه دادیم اما سیستم کارفرمایی دو ماه به خواب رفت درحالی‌که کار بین‌المللی بود و زمانش را نمی‌شد به تعویق انداخت .
سیار افزود: دو روز قبل از شروع رسمی مسابقه در تاریخ 13 /5 /92 جلسه پرسش و پاسخ برگزار شد و45  روز برای مسابقه  تا آخر شهریور 92 زمان داشتیم .بنابراین تیم مجهزی تشکیل دادیم تا برای مسابقه آماده شویم و در این راستا به یک شرکت ایتالیایی ملحق شدیم .
وی با اشاره به اینکه یکی از بهترین  قطعات زمین نمایشگاه در اختیار ایران قرارگرفته بود ، به معرفی طرحی که برای پاویون ایران طراحی کرده بود پرداخت  و اظهار داشت: در تاریخ 26/8/ 92 هیئت‌داوران برگزار شد و آنها که متشکل از 5 نفر از معماران صاحب‌نام بودند طرح ما را برگزیدند، اما در تاریخ 12/9/92آرشیتکت دیگری که اصلاً در مسابقه حضور پیدا نکرده بود مأمور شد پروژه را انجام دهد .
اکسپو در شان ایران نبود
سپس دکتر شیوا آراسته  به‌نقد حضور ایران در  اکسپو پرداخت  و گفت: ما در دوره های بسیاری در اکسپو شرکت کردیم که وزارت ارشاد مسئول برگزاری آن  بوده است .5 دوره نیز مهندس فرهاد احمدی طراحی اکسپو را بر عهده داشت.
وی افزود:امسال ایران بهترین زمین نمایشگاه را خرید درحالی‌که سال‌های گذشته به ما سوله‌ای می‌دادند و جزو کشورهای فقیر بودیم.ضمن اینکه در اکسپوی میلان 70 میلیارد دلار و در چین 7 میلیارد دلار بودجه داشتیم.
آراسته با بیان اینکه؛شعار اصلی اکسپو تغذیه کره زمین و انرژی برای حیات بوده که چالشی بسیار بزرگ بود که باید با آن روبه‌رو می‌شدیم ،بیان کرد:طراحی و دکوراسیون داخلی پاویون ایران در شان سرزمین ایران نیست .در طراحی داخلی شاهد سردیس مشاهیر هستیم یعنی در سفره ایرانی ما کله می‌خوریم!سفره ایرانی جایگاه خاص و تعریفی مشخص دارد و جای مانیتور و کله حافظ وسعدی نیست.
وی ادامه داد: میز غذا شبیه عروسی است  و رومیزی‌ها چروک است و خانم‌ها لباس فرم متحدالشکل  ندارند . حتی یک قطعه فرش ایرانی در داخل پاویون ایران وجود ندارد .
شکل پاویون شبیه یک ماهی شکم پر است که چند تا خلال هم اطراف آن قرار داده‌اند و اصلاً سفره‌ای دیده نمی‌شود. کاش چند تا تنور و خانم‌هایی با لباس محلی می‌آوردند  و در سالن قرار می‌دادند تا به مردم نان بدهد .
آراسته تأکید کرد: در این ضیافت بوی نان ایرانی نمی‌آید.گویا ایران هویت و پیشینه تاریخی ندارد.همچنین نشانه و نماد با لباس متحدالشکل  و سفال ندارد و نیز یادمان رفته که سفره ایرانی را روی فرش ایرانی می‌اندازند.
وی در پایان گفت:پیشنهادم این است که موضوع شرکت در اکسپو زیر نظر یک نهاد غیردولتی در تعامل با نهادهای دولتی قرار گیرد و  با محوریت فرهنگ تاریخ تمدن و با حضور برجستگان تشکیل شود. تا در اکسپو دبی در سال 2020 آبروریزی نشود .
قاعده بازی را رعایت کنیم
شهاب‌الدین ارفعی  معمار صاحب‌نام در این نشست به سخنرانی پرداخت و گفت: .وقتی می‌توانیم در یک رقابت حضور پیدا کنیم و پیروز شویم  باید به قاعده آن رقابت آگاه باشیم و بر اساس آن قاعده عمل کنیم .
این معمار ادامه داد: مسابقه اکسپو درس بزرگی به من و همراهانم داد و ما یاد گرفتیم که حتی اگر ما قاعده بازی را بلد باشیم اما کارفرما بلد نباشد بازهم دچار مشکل می‌شویم .
ارفعی گفت: به نظرم شرکت ما در اکسپوهای مختلف در این چند سال از دوره ناصرالدین‌شاه هم ضعیف‌تر بوده است،چون برنامه‌ریزی نداشته‌ایم.به‌عنوان‌مثال در این مسابقه 12 شرکت حضور پیدا کردند تا محصولی را به منصه ظهور برسانند و در یک میدان رقابت بین‌المللی معرفی کنند اما آن چیزی که ساخته‌شده،ایده کدام‌یک از این 12 شرکت است؟ چه کسی تصمیم گرفت از خرد جمعی فعالیت  مشاوران که این‌همه هزینه انجام دادند، ردپایی در این اثر نباشد. با  این اتفاقات نسل جوان چگونه می‌توانند وارد  رقابت حرفه‌ای و شرکت در مسابقات شوند ؟.
گفتنی است؛ این هم‌اندیشی با پرسش و پاسخ  شرکت‌کنندگان پایان یافت.