نشریه شماره   198   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

معماران در دام یک رقابت بی‌معنا

همايش «ايران، کدام معماري؟» با حضور  احمد مسجد جامعي، عضو شوراي شهر تهران،مهدي حجت، معمار و بنيانگذار سازمان ميراث فرهنگي و دکتر مجتبي صدريا ، انديشمند و فيلسوف اجتماعي  به همت انجمن معماران پايدار در سالن همايشهاي صداوسيما برگزار شد.

تعيين تکليف بر عهده معماران

مهدي حجت، در همايش «ايران کدام معماري» با بيان اينکه مسئوليت معماران بسيار سنگين است چون آنها در حال تجويز دارو براي کيفيت زندگي انسانها هستند و فضايي که به وجود ميآورند بر زندگي مردم تأثير بسيار زيادي دارد،گفت:تعيين تکليف زندگي انسانها بر عهده معماران است.

وي افزود :متأسفانه با اين سابقه معماري و پيشينهاي که داريم،معماري امروز ايران بهروزي افتاده که معماران در دام يک رقابت بيمعنا  افتادهاند و هدفشان را هم گمکردهاند و مردم هم توجهي به اين موضوع ندارند که حقوق خود را مطالبه کنند .

حجت تأکيد کرد:سؤال اساسي اين است که آيا معمار  بايد خودش را در اثرش نشان بدهد يا به نيازها و به خواستههاي بهرهبردار توجه کند. يا بايد به دنبال مجسمهسازي و زيبايي شکلي باشد يا بايد فضايي به وجود بياورد که تکليف خود را نسبت به جامعه ادا کند.بنابراين اگر معماران به وظيفه خود آگاهي داشته باشند، خواست عمومي نميگذارد که معماران تقليد کنند و يک ساختمان مصنوعي در اختيارشان قرار دهند .

 اختصاص 2 صفحه  از روزنامههاي تخصصي به معماري

پروفسور صدريا، انديشمند علوم اجتماعي که از راه دور و از طريق فيلم ضبطشده با همايش همراه بود، گفت:مسئله رفاه در دنياي امروز بسيار مهم است؛اينکه تا چه حد معمار به جسم، ذهن و شرايط زيستي کساني که قرار است در اين ساختمانها زندگي کنند،آگاهي دارد.

وي افزود: مسئله معماري در جهان اينقدر مهم است که روزنامههاي تخصصي دنيا که مربوط به مسائل مالي و پولي نيز هست هر هفته دو صفحه از صفحاتشان را به مسائل معماري اختصاص ميدهند.

اين انديشمند بيان کرد: من در خواست ميکنم معماران يکبار هم طراحي صندلي،محيط و ميز دانشگاه را با توجه به رفاه دانشجو در نظر بگيرند و انجام دهند و طراحيها بهگونهاي باشد که  فضاي مطلوب مصرفکننده در نظر گرفته شود .

صدريا تصريح کرد: رفاه فقط سختافزاري نيست بلکه رفاه براي چشم و براي حس هم هست  و کاربر حق دارد از امکانات رفاهي،سمعي بصري و فيزيکي، بهرهمند باشد. همچنين ايجاد رفاه در خانه، محل کار و محل درس، مسئله اساسي معماري است.

اين دانشمند به ارائه مثالي پرداخت و گفت:دانشجوي کارشناسي ارشد معماري از روستايي در بورکينافاسو براي اداي دين به روستاي محل تولد خود بازگشت و يک دبستان که مصالح آن از  خشت بود را ساخت. همچنين کيفيت نور ،باد و طراحي خود بنا و ميز و نيمکتهاي مدرسه با آگاهي به رفاه کودکان ساخته شد .اين بنا فاقد زاويه 90 درجه بوده و زواياي پلهها  و حتي زواياي ميز و نيمکتها نيز گرد طراحيشده است.

دليل اصلي فرار مردم

مسجد جامعي نيز در اين همايش به سخنراني پرداخت و گفت:دليل اصلي که مردم در روزهاي تعطيل سعي ميکنند از تهران فرار کنند اين است که اين شهر و نوع معماري آن مردم را با خانههاي خودشان هم بيگانه کرده است.

 وي با تأکيد بر اينکه بايد در حوزه معماري صريح و شفاف صحبت کنيم، بيان کرد: اگر ميخواهيم در باره يک فضاي عمومي تصميم بگيريم حتماً بايد يک معمار وجود داشته باشد.

مسجدجامعي ادامه داد: دو نوع معماري داريم که يکي خاص و ديگري عام است که بايد به معماري خاص هم توجه داشته باشيم.مثلاً در جايي که عصاره ملت و نمايندگان مردم در آنجا حضور دارند اين ساختمان هرمي شکل سياهرنگ چه ارتباطي با معماري ايراني دارد؟وي خاطرنشان کرد:در ساختمانهاي مربوط به شهرداري و دولت و مناطق عمومي بايد معماري مربوط به ايران را ترويج نموده و معمارانه نگاه کنيم . بنابراين برگزاري اين نشستها و گفتگوها بسيار مهم است.

عضو شوراي شهر تهران تاکيد کرد: برنامه ششم توسعه در حال تدوين است بايد ديد که آيا معماران و شهرسازان در تدوين اين برنامه  نقشي دارند يا خير.

مسجد جامعي در پايان با اشاره به روح پر ابهت معماري ايراني، شعري از استاد شفيعي کدکني قرائت کرد و گفت:

تا کجا ميبرد اين نقش به ديوار مرا ؟

تا بدان جا که فرو ميماند

چشم از ديدن و

لب نيز زگفتار مرا

لاجورد افق صبح نشابور و هري است

که در اين کاشي کوچک متراکم شده است

ميبرد جانب فرغانه و فرخار مرا

نقش اسليمي آن تاق نماهاي بلند

و آجر صيقلي سر در ايوان بزرگ

ميشود ، بر سر ، چون صاعقه آوار مرا

وان کتيبه ،

که بر آن

نام کس از سلسلهاي

نيست پيدا و

خبر ميدهد

از سلسله کارمرا ...