نشریه شماره   196   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

جای خالی باغچه

فرشته توکلي

آپارتمانهاي قوطيکبريتي و پارکينگهاي سقف کوتاه، آنقدر سريع و با شتاب جاي حياط و باغچهها را گرفتند که نفهميديم  چقدر زود به آنها عادت کرديم. خانههايمان تبديل به اتاقکهاي کوچک شد و پنجرههاي رنگارنگ ديگر نه بهسوي حياط بلکه بهسوي آپارتمانهاي  سر به فلک کشيده باز شدند.

روح زندگي ايراني که با طبيعت از گذشتههاي دور گرهخورده بود و در قالي و گچبريها نيز راهيافته بود يکباره فراموش شد و اين روح اصيل خلاصه شد به همان قاليها و نقاشيهاي ديواري که آن هم با ظهور تجدد و اروپايي شدن و گرايش به مدرنيته ، در حال رنگ باختن است.

به نظر ميرسد مردم شهرمان ديگر نه مجالي براي پرورش و نگهداري و نه زماني براي احياي آن روح اصيل دارند.گويي يادمان رفته اصل حضور گل و گياه  در خانه نه صرفاً براي زيبايي بلکه براي سلامتي  و تصفيه هواي خانهها نيز بوده است. کافي است سري به کوچههاي قديمي تهران بزنيد تا ببينيد از  گلدانها و گلهاي پشت پنجرهها و  بالکنها اثري هست.

طراحان ساختماني هم  همسو با ما ناچار به استفاده بيشتر از فضاها بودند. ازآنجاکه  بودونبود  گياه در آپارتمان نه الزام و نه قانوني است، جايي  حتي اندک  براي حضور آن در آپارتمانهاي امروزي در نظر گرفته نشده است.اگرچه در گذشته نهچندان دور جاي پاسيوها هنوز بهعنوان عنصر بهروزتري  در طراحي ساختمانها لحاظ ميشد ولي آن نيز بهمرور به دليل کوچک شدن بيشتر فضاها حذف شد تا جاي  آن را لوازم لوکس و بيمصرف خانه بگيرند که نه مرهمي براي روح و نه جسم ما بودهاند . اما ميشود با احياي دوباره باغچهها و  پاسيوها حتي در فضاي اندک آپارتمانهاي کوچک امروزي نشاط و سرزندگي بيشتري به خانهها آورد .درست است که استاندارد پاسيوها در گذشته حداقل 12 متر بوده و ديگر امکان آن متراژ وجود ندارد اما ميتوان فضاهاي بدون استفاده و پرت را در آپارتمان خود پيدا کنيم که تابهحال به آن توجه نکردهايم و اگر امکان ساخت پاسيو وجود ندارد، گلدانهاي کوچک که بهخوبي با دکوراسيون داخلي هماهنگ شوند، فضايي بيشتر از نيم متر نياز ندارد.البته امروزه هستند شرکتهايي که در زمينه طراحي داخلي فعاليت کرده و قادر به اجراي پاسيوهاي مدرن و کوچک و بسيار جالب امروزي هستند. علاوه بر اين با گشتي در اينترنت و داشتن کمي ذوق و سليقه و ابتکار ميتوانيم  طرحهاي خوبي در خانه اجرا کنيم .

برخي از اين فضاها در همه خانهها وجود دارد که پتانسيل خوبي براي ايجاد پاسيو و باغچه کوچک در خانه  دارند.بهعنوانمثال زير نورگيرهايي که در برخي خانهها تعبيهشدهاند کاملاً مناسب ساخت يک پاسيوي کوچک و يا داشتن باغچه است و ميتوانيم گلدانهاي بزرگ طراحي کنيم و  هم رنگ با دکوراسيون منزل خود در آن نقطه قرار دهيم .همينطورگلدان هايي که به ديوار نصب ميشوند و تمام  فضاي آن را ميگيرند و صداي آب هم در کنار گل فوقالعاده ارامش بخش است. البته امروزه سيستمهاي گردشي آب با ويژگيهاي متنوع در بازار وجود دارند که در  هر فضايي قابل استفادهاند .

پنجرههاي کوچک در سرويسهاي بهداشتي خانه، فضاي خالي براي قرار دادن گلدانهاي مناسب اين محيطهاست. ضمن اينکه ميتوانيد  انواع گيرههاي مخصوص براي نصب گلدان به ديوار و لبه نردهها را از بازار تهيه کنيد.

مکان  ديگري که معمولاً در خانهها  بدون استفاده مانده است،شومينهها هستند که به دليل  مصرف بالاي انرژي معمولاً جنبه تزئيني پيداکردهاند. اين  قسمت را ميتوان به  باغچه کوچکي تبديل کرد که  بسيار کار خلاقانه و جالبي است.همچنين با استفاده از نقاط مشاع ساختمان  مثل  پشتبام خانهها و با همکاري ديگر همسايگان ميتوان يک پاسيوي کوچک درست کرد که ميتواند محلي براي گردهمايي اهالي ساختمان  و يا  در صورت ايمن کردن فضا،مکاني براي بازي بچهها باشد.

ايکاش داشتن چنين فضايي در خانه هم مد روز مي شدتا بلکه ما از سر چشم و همچشمي هم که شده  به گلها  و باغچهها، بيشتر از  داشتن باربکيو در خانه نياز پيدا ميکرديم.