نشریه شماره   186   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

سیاست های غلط صرفه جویی

کارشناس شورای سیاستگذاری جامعه ایمن درباره تأثیرات اجرای کامل هدفمندی یارانهها بر صنعت تأسیسات گفت: سطح كيفيت در ساختمان سازي در سه گام طبقه بندي مي شود: مقاوم سازی، ایمن سازی و بهینه سازی که مورد سوم در راستاي آزاد سازي قيمت حاملهاي انرژي باید از سوی دست اندركاران صنعت ساختمان در نحوه استفاده از منابع نظیر مصالح و انرژي در ساخت مورد توجه خاص قرار گیرد.

جواد نوفرستی، افزود: پله اول در افزایش کیفیت ساختوساز کشور بحث مقاومسازی است سؤال این است که آيا ساختمانهاي موجود و حتي ساخت و سازهاي جديد، در برابر زلزله مقاوماند. پله دو ایمن سازی است، اما لزوماً ساختمانی که مقاومسازی شده ایمن نیست، ساختمان میتواند مقاوم باشد اما در برابر خطرات برقگرفتگی، گازگرفتگی، حریق و انفجار آسانسور ایمن نباشد. وی ادامه داد: پله سوم بهینهسازی است، توجه به آسایش و رفاه، حفظ محیطزیست، مصرف بهينه انرژي، استفاده از انرژي هاي تجديد پذير و ... اما پرسش این است که ما در کدام مرحله ساختمان میسازیم، مقاوم، ایمن و یا بهینه میسازیم که در هر مرحله قطعاً اولویت با انرژی است، به عنوان نمونه در بحران مصرف انرژی ساختمان، سال گذشته مصرف گاز در بخش ساختمان کشور به بیش از 90درصد هم رسید، که روزانه با کمبود 160 میلیون مترمکعب در شبکه مواجه بودیم چون اولویت را به بخش پرمصرف مسکن دادیم.

این كارشناس بهينهسازي انرژي و ايمني ساختمان افزود: واقعيت اين است كه در چند سال گذشته توليد و عرضه گاز طبيعي ثابت بوده اما نياز و مصرف گاز، به طور متوسط بين 5 تا 10درصد ساليانه رشد كرده است كه مهم ترين عامل آن توسعه شبكه گاز و افزايش حداقل يك ميليون مشترك جديد در بخشهاي خانگي و تجاري و صنعتي در هر سال بوده است. حتي اگر توليد افزايش يابد، مصرف بي رويه ما در بخشهاي غير مولد اشتباه و مضر است.

وی ادامه داد: پرداختن به موضوعات مهم فوق يعني «چرايي مصرف بالاي گازدر ساختمانها و پرداختن به كيفيت ساختمانها و همچنين اين موضوع كه توسعه شبكه گاز در برخي مناطق دورافتاده توجيه اقتصادي ندارد یک ضرورت است. اما مهم تر از آن توجه به مضرات و زيانهاي فاجعهبار انساني و اجتماعي است كه ارمغان مصرف بالاي گاز طبيعي در ساختمانهاست.

کارشناس شورای سیاستگذاری جامعه ایمن با اشاره به آلودگی مستقیم مصرف سوخت (موتورخانهها ) در بخش مسکن، اظهار داشت: در معاینه فنی موتورخانه یک واحد مسکونی، عنوان شد که آلودگی دودکش یک موتورخانه در یک ساختمان 10 واحدی به اندازه آلودگی 12 خودرو است. وی تاکید کرد: مصرف بالای گاز در خانهها به دلیل عملکرد بد سازندگان، تولیدکنندگان و مصرفکنندگان است که منجر به قطعی گاز پالایشگاهها شده و نیروگاهها را به سمت سوخت مازاد سوق میدهد و این افزایش آلودگی چند برابر ظرفیت، مرگ هزاران نفر را به دنبال دارد.

نوفرستی با اشاره به مقایسه میزان مصرف انرژی در ساختمانهای ایران و اروپا گفت: به ازای هر یک متر زیربنا در ایران 22 مترمکعب گاز مصرف میشود درحالیکه این رقم در اروپا 5.5 مترمکعب است. تفاوت منفی این فاصله یک پیام مثبت هم دارد اینکه میتوان در  75 تا 80 درصد مصرف انرژی در بخش ساختمان صرفهجویی کرد.

در اصلاح مصرف موفق نبودیم

وی گفت: اشتباهی که در سالهای گذشته انجام دادیم این است که به جای فکر کردن بر روی اصلاح مصرف بر صرفهجویی تمرکز کردیم که مطابق با آمار اصلاً موفق نبودیم. به عنوان نمونه، طبق تحقیقات سازمان نظام مهندسی، انرژی مصرفی در ساعات غیرمفید شبانهروز در شهر ساری برای گرم نگهداشتن مخازن ذخیره آب گرم، معادل انرژی مورد نیاز یک شهر 500 هزار نفری است.

نوفرستی افزود: طبق بررسیهای انجامشده در مورد میزان هدر رفت انرژی گرمایی در ساختمان، 35 درصد گرما از دیوارهای جانبی، 25 درصد از سقف، 15 درصد از کف و 10 درصد از پنجرهها به هدر می رود که در مجموع، سهم عایق سقف و کف بالای 65 درصد است درحالیکه ما فقط به بحث پنجره دوجداره پرداختیم.

کارشناس شورای سیاستگذاری جامعه ایمن توضیح داد: در نحوه اجرای مبحث 19 مهمترین موضوع فراموششده عایقبندی پوسته ساختمان است. وزیر وقت راه و شهرسازی رسماً گفته بود تمام ساختمانهای ما مطابق با مبحث 19 ساخته شده است و تعبیر از این مبحث هم بهکارگیری پنجرههای دوجداره بود.  اما دامنه شمول به ساختمانهایی بر میگردد که حرارت مرکزی دارند. بر اساس سرشماری سه دوره متوالی 75، 80 و 90 کمتر از 12 درصد از واحدهای مسکونی ما از حرارت مرکزی استفاده میکنند. 75 درصد از واحدهای مسکونی ما از آبگرمکن و بخاری استفاده میکنند، پس لازم است در بازنگری مبحث 19 مقررات ملی، ابزار کنترلی برای تعبیه نوع سیستم وسیله انرژی داشته باشد.

بخاری،50درصد پرت انرژی

 نوفرستی اضافه کرد: در جایی که 50 درصد پرت انرژی مربوط به بخاری است ما با وجود مبحث 19 و هزاران سمینار به دنبال این هستیم که از  رقم 50 درصد باقیمانده 20 درصد آن را صرفهجویی کنیم، این موضوع روی آوردن به روشهای ناکارآمد است.وی با طرح این پرسش که برای تغییر چقدر آمادهایم، گفت: بیاییم مسائل را قبل از بروز مشکلات در اجرای فاز دوم هدفمندی برطرف کنیم. بعد از اجرای کامل قانون دیگر ساختمان فاقد عایق ساخته نخواهد شد و ساختمان عایق با رشد قیمت و ساختمان فاقد عایق با کاهش قیمت مواجه میشوند.همچنین بازار عایق با رونق مواجه شده و از معاینه فنی استقبال خواهد شد. کولرها و بخاری امروزی کنار گذاشته میشود همین طور دیگ و مشعلهای فعلی جایی نخواهد داشت. ضمن اینکه برای سرمایهگذاران، بازار جایگزینی سیستم های فرسوده رونق میگیرد.وی تصریح کرد: بعد از اصلاح قیمتها بیش از 20 میلیون بخاری در عرض چند سال باید تعویض شود چرا که سیستمهای هوشمند و پیشرفته رونق مییابد.