هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   164   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

ماه‌نشان شهر افسانه‌ای


استان زنجان محل گذر مسافران زیادی است اما کمتر کسی در آن به مدت طولانی توقف می‌کند و از رد پای جن و پری در این استان باخبر است.شهرستان ماه‌نشان، جایی که افسانه‌های جن و پری بر دل کوه و دریاچه نشسته‌اند، در ۱۱۳ کیلومتری شهر زنجان قرار دارد و شاید نامش کمتر به گوش مسافران این استان خورده باشد. می‌گویند ماه‌نشان قدمتی چهار هزارساله دارد و دلیل این ادعا، دژی قدیمی است که در پای «دودکش جن» بنا شده است.«دودکش جن» دقیقاً همان‌جایی است که ماه‌نشان را شهری افسانه‌ای می‌کند و خیلی‌ها با وجود آنکه از زنجان گذر کرده‌اند، ولی تا به حال نه آن را دیده و نه درباره‌اش شنیده‌اند. معلوم هم نیست پایه‌ نام‌گذاری آن چیست، شاید به اعتقادات کهن مردم این خطه برگردد اما در اصل، «دودکش جن» نوعی سنگ قارچ شکل است که بر اثر فرسایش پدید آمده و به مناره‌ای بلند و نازک می‌ماند که سنگ دیگری روی آن قرار گرفته است و در اصطلاح زمین‌شناسی «Hoodoo» نامیده می‌شود.

 دودکش جن

«هودو»ها بیشتر در آمریکا دیده می‌شوند، در «برایس کنیون» که تصاویر آن نیز بسیار مشهور است. در غرب رودخانه‌ می‌سی‌سی‌پی و شرق کوه‌های راکی آمریکا و کانادا هم دیده‌شده‌اند. در کپه داغ‌های ترکیه هم هستند و مردم داخل آنها زندگی می‌کنند. در بخش فرانسوی کوه‌های آلپ نیز آنها را به نام «خانم‌هایی با موهای درست‌شده» می‌شناسند. «هودو»ها در صربستان و تایوان هم وجود دارند. صرب‌ها حتی این پدیده‌ها را از سال ۱۹۵۹ میلادی تحت حفاظت قرار داده‌اند و برای ثبت در فهرست عجایب هفت‌گانه‌ جهان جدید، آنها را نامزد کرده‌اند.

در روستای «وردیج» (نزدیک منطقه‌ وردآورد) در استان تهران هم نمونه‌هایی وجود دارد که به خاطر شکل‌ و نوع فرسایش آنها را «هودو» می‌نامند؛ اما فقط در زنجان آنها را «دودکش جن» نام‌ گذاشته‌اند.هودوها همیشه پدیده‌ای جذاب برای ژئوتوریست‌ها و زمین‌شناسان بوده‌اند، اما گویا وجود نام جذابی مانند «دودکش جن» هم تا کنون نتوانسته‌ علاقه‌مندان به این حوزه را به زنجان بکشاند و این پدیده، دور از اقدامات حفاظتی، در معرض تخریب قرار گرفته است، به ویژه دژ کهن پای آن با نام قلعه‌ « بهستان» که ۶۴ اتاق و دو راه‌پله دارد و ثبت ملی هم شده است . اما آنجا نیز به دلیل نبود حفاظت کافی در حال تخریب شدن است.«دودکش جن» را در ۲۰ کیلومتری شهر ماه‌نشان و ۱۲۰ کیلومتری زنجان می‌توان پیدا کرد.