هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   228   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

روسـتــای 700 سـالـه

کد مطلب: 3618
روستای اشتبین در دهستان نوجه‌مهر از بخش سیه‌رود شهرستان جلفا با مختصات جغرافیایی 46 درجه و 29 دقیقه طول شرقی و 38 درجه و 25 دقیقه عرض شمالی، در شمالی‌ترین قسمت آذربایجان شرقی واقع است. روستای اشتبین متشکل از سه آبادی به نام‌های هراس، سیاوشان و جعفرآباد، نمونه‌ای از روستاهای با موقعیت کوهستانی ـ دره‌ای محسوب می‌شود. روستا دارای آب و هوایی سرد با زمستان‌های طولانی است و فعالیت‌های اقتصادی عمده در این روستا باغداری، زراعت، دامداری، زنبورداری، پیله‌وری و قالی‌بافی است. گندم و جو مهم‌ترین محصولات زراعی روستا هستند. بارش‌های فراوان برف و باران موجب رونق باغداری در روستا شده است، از محصولات عمده سردرختی روستا می‌توان انار، گردو، انجیر و زغال‌اخته را نام برد.
قدمت روستای اشتبین به بیش از 700 سال پیش بازمی‌گردد. ازجمله آثار تاریخی برجای‌مانده در این روستا، می‌توان به آرامگاه خواجه‌ ملک کدخدا درگذشته به تاریخ 843 هجری قمری، چندین کتیبه به خط ثلث مربوط به دوره شاه‌طهماسب و بهادرخان، کتیبه مقبره خواجه احمد به تاریخ 976 هجری قمری و نیز گورستان قدیمی روستا اشاره کرد.
استقرار در میان انبوه باغ‌ها و درختان، بافت ارگانیک و مناظر متنوع روستا در کنار طبیعت کم‌نظیر پیرامون، خصوصیات زیبای ترکیب لنگه درهای چوبی با حاشیه سفید و سیمای گلی پیرامون آن، کتیبه‌های قرآن بالای ورودی منازل و معماری سنگی پای دیوارها با کنتراست‌ها و ترکیبات رنگی متنوع از جاذبه‌های گردشگری و ویژگی‌های کالبدی اشتبین است.
بافت روستای اشتبین به‌واسطه احاطه باغ‌ها و سایر عوامل کالبدی نظیر ناهمواری‌ها، بستر سنگی، شیب تند اراضی و شرایط اقلیمی خاص، کاملاً فشرده است و فقط در محدوده شمالی روستا امکان توسعه محدود وجود دارد که غالباً کاربری‌های عمومی و اداری را در برمی‌گیرد. میدان مرکزی (اصلی) روستا، میدان ورودی هسته و استخوان‌بندی عمده کالبدی روستای اشتبین را تشکیل می‌دهد و فضاهای مسکونی که قسمت اعظم آنها نیازمند مرمت می‌باشند، عموماً در بافت تاریخی و باارزش روستا قرار دارند. ازنظر سازمان فضایی و چگونگی همجواری کاربری‌ها و استقرار بناها می‌توان روستا را در چهار قسمت به شرح زیر تقسیم کرد:
ـ بخش ورودی روستا که شامل کاربری‌های مختلف است؛
ـ بخش غربی روستا که با محدودیت زیاد زمین برای توسعه روبروست؛
ـ بخش شرقی روستا (شرق رودخانه) که بیشتر کاربری‌های مسکونی که بخشی نیز نوساز بوده و فاقد نظم مشخصی ازنظر استقرارند، در تبعیت ساحل رودخانه و به شکل خطی در آن قرارگرفته‌اند؛
ـ بخش اصلی و قدیمی روستا که بافت آن کاملاً فشرده و با حداقل فضاهای ارتباطی است و اکثر خانه‌ها بدون حیاط و به‌صورت دوطبقه استقراریافته‌اند.