نشریه شماره   225   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

بزرگترین مشکل شهرهای جدید

کد مطلب : 3097
گروه گزارش: ازآنجاکه در بند 21 سیاست‌های کلی برنامه ششم توسعه از «توسعه اقتصاد دریایی جنوب کشور در محور چابهار – خرمشهر با تأکید بر سواحل مکران» سخن رفته است، 14 تیرماه امسال، یعنی تنها به فاصله سه روز کاری از ابلاغ سیاست‌های کلی برنامه ششم توسعه توسط رهبر انقلاب به رئیس‌جمهور، معاون اول رئیس‌جمهور از وزارت راه و شهرسازی، سازمان محیط‌زیست و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور خواست در اسرع وقت طرحی جامع برای این مهم تهیه کنند. اسحاق جهانگیری در جلسه کارگروه توسعه زیربنایی سواحل مکران بر ضرورت مطالعه و تدوین طرحی جامع بر توسعه زیربنایی سواحل مکران تأکید کرد و گفت: توسعه و آبادی این سواحل همکاری و تلاش همه دستگاه‌ها و بخش‌های مختلف را می‌طلبد.
معاون اول رئیس‌جمهور افزود: از سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور انتظار داریم علی‌رغم محدودیت‌های موجود در اعتبارات دولت و بودجه در سال جاری، به جهت اهمیت سواحل مکران، اعتبارات موردنیاز اجرا و تکمیل همه مصوبات را تأمین کند.
همچنین در این نشست معاون اول رئیس‌جمهور از امکان استفاده از ظرفیت‌های گسترده نیروی دریایی برای کمک به توسعه این سواحل، وزیر نفت از طرح‌های وزارت نفت، وزیر صنعت، معدن و تجارت از برنامه‌ها و طرح‌های پیش‌بینی‌شده این وزارتخانه و وزیر نیرو از توسعه شبکه برق، تولید برق و احداث نیروگاه و تأمین آب جهت توسعه سواحل مکران سخن گفتند.
وزیر راه و شهرسازی هم گزارشی از پیشرفت طرح ویژه توسعه و عمران سواحل مکران ارائه کرد و به تشریح پروژه‌ها و طرح‌های مختلف این وزارتخانه در بخش زیربنایی در این منطقه پرداخت.
با گذشت حدود دو ماه و نیم از جلسه مذکور، به‌منظور اطلاع از فعالیت‌های وزارت راه و شهرسازی به سراغ سیدمحمد پژمان، رئیس سازمان ملی زمین و مسکن رفتیم و از وی در خصوص برنامه‌ریزی برای انجام فعالیت‌های زیربنایی در سواحل جنوب کشور پرسیدیم.
اول اشتغال و سکونت
رئیس سازمان ملی زمین و مسکن برنامه‌ریزی برای اجرای برنامه‌های عمرانی در سواحل جنوب کشور را منوط به تعیین برنامه‌های اقتصادی دولت برای اشتغال و سکونت در این مناطق دانست.
سیدمحمد پژمان در گفتگو با پیام ساختمان، با بیان اینکه فعال کردن سواحل جنوبی کشور جهت‌گیری و سیاست گذاری کاملا درستی است، گفت: سواحل مکران در حاشیه دریای عمان امروزه با کمترین ظرفیت بهره‌برداری می‌شود درحالی‌که همسایه‌های ما در ضلع جنوبی خلیج همیشه فارس و دریای عمان بهره‌برداری‌های جدی‌تر و سنگین‌تری از سواحل خود می‌کنند.
وی افزود: با توجه به خشک‌سالی‌های سنگین و تنش‌های آبی که در این خصوص در کشور ایجادشده شاید مناسب‌تر بود خیلی از فعالیت‌هایی که در داخل کشور در حوزه‌های مختلف، خاصه صنعتی و انرژی اتفاق افتاده، که به‌شدت «آب‌بر» است، در کنار آب‌های دائمی سواحل جنوب انجام می‌شد چراکه با دستگاه آب‌شیرین‌کن مسائل و مشکلات این صنایع و فعالیت‌های اقتصادی حل می‌شد و می‌توانستند هم به سهولت تولید انجام دهند و هم کار صادرات و واردات روان‌تر و راحت‌تر انجام می‌شد.
پژمان تأکید کرد: در این حالت هم آسیب داخلی را نداشتیم و هم می‌توانستیم بهره‌وری بالاتری داشته باشیم.
وی با اشاره به تأکیدات مقام معظم رهبری در خصوص سواحل جنوب کشور گفت: در اعمال سیاست‌ها تجدیدنظر اتفاق افتاد و الان دولت باید در مورد بهره‌برداری از این اراضی جدی‌تر بوده و برنامه‌ریزی مؤثر‌تری داشته باشد.
معاون وزیر راه و شهرسازی افزود: دکتر آخوندی به من و دوستان حوزه شهرسازی تأکید کردند تا مطالعه دقیقی از منطقه انجام داده و اعلام نظر کنیم و ما ضمن جمع‌آوری مقداری اطلاعات، بازدید میدانی هوایی از منطقه جنوب انجام دادیم و از انتهایی‌ترین نقطه ایران، از خلیج گواتر تا بندرعباس به‌وسیله چرخ‌بال با حضور معاونت‌های مختلف سواحل را بازدید کردیم تا ببینیم غیر از اطلاعات زمینی و آنچه روی نقشه‌هاست، مشاهدات عینی چه چیزی را گواهی می‌دهد.
وی ادامه داد: در نهایت در جلسه‌ای با مقام عالی وزارت، دوستان در شرکت عمران شهرهای جدید پیشنهاد احداث شهر جدید دادند تا بتوان چند کانون سکونتی و فعالیتی شکل داد و آقای وزیر هم نظرشان بر این بود که علاوه بر ساحل دریای عمان، حدفاصل بندرعباس تا آبادان و منتهی‌الیه غرب کشور هم به دلیل فعال بودن و سابقه قدیمی داشتن، بیشتر موردتوجه قرار بگیرد.
رئیس سازمان ملی زمین و مسکن با بیان اینکه در نهایت مشکل ما مکان‌یابی و تأسیس شهر جدید نیست، گفت: بزرگ‌ترین مانع و مشکل بسیاری از شهرهای جدید ما که نتوانسته‌اند به اهداف مشخص‌شده خودشان برسند، وضعیت اقتصادی این شهرهاست که یا شکل نگرفته و یا با قوت کافی نیست.
وی افزود: اگر قرار باشد در سواحل مکران که شرایط سکونتی هم در آنجا مقداری دشوار است تأمین این همه زیرساخت مثل جاده، فرودگاه، اسکله و ساختمان‌های حیاتی شهر و تأمین آب، برق و گاز و سایر زیرساخت‌ها صورت بگیرد ولی در انتها وضعیت اشتغال در این نقاط رقم نخورد به نظر می‌رسد که اصلا این سیاست موفق نخواهد بود.
پژمان ادامه داد: کلیدی‌ترین موضوع در این بحث این است که اول دولت رویکرد اقتصادی خود را برای این سواحل کاملا روشن کند تا ما به‌تبع آن جهت‌گیری و تصمیم‌گیری دولت، برای سایر امور برنامه‌ریزی کنیم.
وی افزود: شاهد بوده‌ایم که طی چند دهه گذشته فعالیت‌های سنگین اقتصادی در برخی مناطق اتفاق افتاد ولی در کنار آن تمهیدات لازم برای امر سکونت یا جلوگیری از تشکیل سکونتگاه‌های غیررسمی دیده نشد و به خاطر اینکه این آسیب تکرار نشود و اتفاق نیفتد ما به تبع آن جهت‌گیری‌های دولت که اولویت دارد، حرکت خواهیم کرد.
معاون وزیر راه و شهرسازی برای سخنان خود مثالی را ذکر کرد: در دهه‌های گذشته با فعالیت‌های صنعتی، توسعه بندرعباس و سایر بنادر صورت گرفت ولی همزمان برای تأمین مسکن کارکنانشان اقدام جدی نکردند، نیروی کارگری لازم را از نقاط دیگر کشور فراخواندند و این نیروها به بندرعباس آمدند و نقطه سکونتی20تا 30 هزار واحدی غیررسمی ایجاد کردند و به منطقه آسیب زدند.
وی تأکید کرد: باید اول ببینیم کار و فعالیتی قرار است در این سواحل صورت بگیرد یا خیر و بعد به اقتضا و تناسب آن ظرفیت، که چه تعداد نفرات در آنجا به شکل دائمی یا موقت خدمات سکونتی و اقامتی نیاز دارند، برنامه‌ریزی بعدی انجام خواهد شد.
رئیس سازمان ملی زمین و مسکن در پایان گفت: کلیت بحث‌های ما روشن است و کاملاً آمادگی داریم ولی تدقیق قضیه منوط به آن هدف‌گیری است.