نشریه شماره   219   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

چگــونه آب گــران می‌شود

کد مطلب : 2641
گروه تأسیسات: طبق خبرهای واصله از خبرگزاری وزارت نیرو طرحی در این وزارت برای سناریوهای افزایش قیمت آب ارائه‌شده است. اجرای طرحی با عنوان افزایش قیمت آب با توجه به بحران آبی که سال چهاردهم خود را از سر می‌گذراند و مشکلات مالی که آبفا با آن روبرو است این راهکار منطقی به نظر می‌رسد. البته شاید اکثریت ایرانیانی که نسبت به‌ضرورت صرفه‌جویی مصرف آب آگاهی دارند هیچ تغییری در قبوض آب خود نبینند اما امید است این افزایش بر روی پرمصرف‌ها، دارندگان استخرهای خانگی و آنهایی که ماشین‌هایشان را در حیاط خانه‌هایشان می‌شویند و یا آنهایی که آسفالت و پیاده‌روی دم در و دم مغازه خود را آبیاری می‌کنند تأثیرگذار باشد.
بحران آبی که جدی گرفته نشد
در روزهای گرم تابستان بسیاری از شهرهای کشور از وضعیت بحران آبی به وضعیت تنش آبی رسیده‌اند به‌گونه‌ای که به گفته ستار محمودی قائم‌مقام وزارت نیرو بعد از 14 سال خشکسالی مداوم شهرهای در معرض تنش آبی به 540 شهر رسیده‌اند. تنش آبی به وضعیتی گفته می‌شود که میزان مصرف و میزان انتقال آب به وضعیت سربه‌سر برسد. این شهرها نه‌تنها در مناطق جنوبی و شرقی کشور بلکه به شهرهای مرکزی و بزرگ کشور مانند اصفهان و تهران هم رسیده است، درواقع تهران به همراه 10 کلانشهر بزرگ کشور در لیست شهرهای در معرض تنش آبی قرار دارند.
بزرگ‌ترین مقصر شرایط بد آبی به کشاورزی ایران و میزان بالای مصرف آب کشاورزی برمی‌گردد به‌گونه‌ای که 92 درصد آب کشور در بخش کشاورزی مصرف می‌شود و چاه‌های عمیق مجهز به موتورهای پرقدرت برقی در این میان نقش بزرگی دارند. روش‌های نوین آبیاری مانند آبیاری قطره‌ای و بارانی هنوز در میان کشاورزان جایگاهی به دست نیاورده و راهکارهای تصفیه آب فاضلاب‌ها نیز هنوز در کشور آنچنان مورد توجه قرار نگرفته است.
به گفته وزیر کشاورزی استفاده از بذر مناسب، به‌کارگیری ماشین‌آلات مناسب و استفاده از روش‌های مکانیزاسیون در کشاورزی موجب کاهش مصرف آب خواهد شد: «کشاورزی حفاظتی یکی از روش‌هایی است که در آن بدون زیرورو شدن زمین، می‌توان پس از برداشت محصول  بذر را در دل خاک قرار داد و به‌این‌ترتیب از رطوبت موجود در خاک برای کشت‌های بعدی استفاده کرد.»
شناسایی مشترکان آب
اجرایی شدن طرح افزایش قیمت آب برای بسیاری از طبقات ضعیف جامعه مشکل‌زا خواهد بود. این اقشار هم‌اکنون نیز با مشکلات متعدد ناشی از افزایش قیمت حامل‌های انرژی و تورم افسارگسیخته دست در گریبان است و به گفته اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس‌جمهور، قشر ضعیف فشار بالاتر از این را نمی‌تواند تحمل کند. به همین دلیل طرح افزایش قیمت آب نیازمند جمع‌آوری اطلاعات و ایجاد بانک اطلاعاتی از ویلانشینان تا مناطق محروم است تا تعرفه‌ها با توجه به نیازمندی‌ها بالا رود.
به گفته قائم‌مقام وزارت نیرو قیمت تولید آب بسیار بالا رفته است ، در نتیجه برای اجرای طرح‌های خدمات آب می‌باید نقدینگی بیشتری از طریق قبوض به شرکت آبفا اضافه شود: «اگر بخواهیم به‌صورت معدلی بررسی کنیم قیمت واقعی آب چیزی حدود ۱۰۰۰ تا ۱۳۰۰ تومان در هر مترمکعب است ولی قیمت دفتری حدود ۷۰۰ تومان است.» این در حالی است که به‌صورت میانگین 300 تومان به ازای هر مترمکعب از مشترکان دریافت می‌شود و این رقم در مناطق روستایی به 110 تومان به ازای هر مترمکعب می‌رسد. به‌این‌ترتیب پولی برای سرمایه‌گذاری در بخش آب به دست نمی‌آید درحالی‌که به دلیل فرسودگی زیرساخت‌ها و نیاز کشور به اجرایی کردن طرح‌های توسعه‌ای در شهرهای جدید و افزایش تراکم و افزایش جمعیت شهری اجرای طرح‌های جدید در زمینه زیرساخت‌های آبی، به‌روزرسانی تجهیزات و تأسیس تصفیه‌خانه‌های جدید به تزریق بودجه نیازمند است.
البته اطلاعی در مورد زمان اجرای این طرح در اختیار نیست اما بر اساس قانون هدفمندی یارانه‌ها هرساله در زمان اعلام بودجه کشور، باید افزایش حامل‌های انرژی دیده شود که این روند در یکسال اجرای آن کند شد و همین عامل مشکلاتی را برای صنایع برق و آب به وجود آورد.بنابراین شاید تهیه بانک اطلاعاتی بر اساس قشربندی و تنظیم قیمت‌ها و یارانه‌ها که هم‌اکنون در حال تدوین است سیستم یارانه کشور را متحول کند. به گفته قائم مقاوم وزیر نیرو اگر میزان مصرف آب مشترکان را مبنا قرار دهیم، می‌توان به شناخت در این بخش دست یافت.
قرار بر این است با شناسایی اقشار ثروتمند و فقیر و نیز بر اساس میزان مصرف آب و طبق قانون هدفمندی یارانه‌ها قیمت آب افزایش پیدا کند که البته برای بسیاری از مردم این افزایش قیمت بین 5 تا 10 هزار تومان خواهد بود که مبلغ چندان زیادی نیست.