نشریه شماره   219   هفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

مسکن با صنعتی سازی از کما خارج می شود

کد مطلب : 2686
صنعتی سازی ساختمان واژه نوپای است که در حوزه مسکن طی سال‌های اخیر بسیار به میان آمده است اما متأسفانه هنوز شرح‌حال آن برای آحاد مردم به‌طور کامل تعریف‌نشده و یا گاه به‌اشتباه معرفی‌شده است.این در حالی است که هر کس تعریف و برداشت خود را از صنعتی سازی ارائه می‌کند که گویای شرح‌حال کامل و واقعی صنعتی سازی نیست.
امروزه نیاز به صنعتی سازی در کشور به‌شدت احساس می‌شود و طبق آمارهای موجود برای ضعف‌های سال‌های گذشته، سالانه حدود یک‌میلیون و 200 هزار تا یک‌میلیون و 500 هزار واحد مسکونی نیاز داریم، که تأمین این تعداد واحد مسکونی با تکنولوژی‌های حوزه ساخت‌وساز موجود در کشور امری بسیار دشوار قلمداد می‌شود. ازاین‌رو انتظار می‌رود وزارت راه و شهرسازی به‌عنوان متولی حوزه ساخت‌وساز با ایجاد شیوه انگیزشی، راه را برای حضور گسترده و مستمر بخش خصوصی هموار نماید.
باید توجه داشت که صنعتی سازی ساختمان یک پروسه و روش ساخت‌وساز است که با استفاده از مجموعه تکنولوژی‌های روز دنیا، مصالح و قطعات کارخانه‌ای و متدهای نوین ساخت‌وساز، پیش مهندسی و مهندسی دقیق، شدت خطاهای ساخت که بیشتر ناشی از اشتباهات نیروی کار است را به میزان قابل‌توجهی کاهش می‌دهد و در پی آن کیفیت محصول نهایی(ساختمان) و همچنین ایمنی ساختمان در مقابل بلایای طبیعی که دغدغه اصلی کارفرمایان، بهره‌برداران و مهندسان است،را نیز بالا می‌برد.
جالب است بدانیم امروزه، صنعتی سازی تنها در ساخت پروژه‌های بزرگ و در انبوه‌سازی مورداستفاده قرار می‌گیرد و در واقع استفاده از این مهم در ابعاد کوچک و کمتر از 200 هزار مترمربع به‌صرفه و اقتصادی نیست.این در حالی است که با توجه به زلزله‌خیز بودن کشور و داشتن سوابق متعدد در ویرانی‌های ناشی از زلزله امید می‌رود با استفاده از تجارب تلخ ،زمینه استقبال هر چه بیشتر از صنعتی سازی در کشور مهیا شود.
گفتنی است یکی از مهم‌ترین مزایای صنعتی سازی، کاهش زمان ساخت در ساختمان‌سازی است زیرا امروزه صنعت ساختمان‌سازی در کشور به دلیل زمان‌بر بودن با مشکلات عدیده‌ای مواجه است که این معضل را می‌توان با استفاده از صنعتی سازی تا حدود زیادی مرتفع نمود. به‌گونه‌ای که در این روش سرمایه‌گذار زودتر می‌تواند به اصل و سود سرمایه خود دست یابد. به‌عنوان‌مثال در کشور تازه صنعتی شده‌ای مانند ترکیه ، ساختمان‌های 14 یا 15 طبقه تنها در مدت 8 ماه ساخته می‌شود.
با نگاه اجمالی بر روند ساخت‌وساز در کشور به لزوم استفاده از صنعتی سازی پی خواهیم برد. چرا که اهداف صنعتی سازی ساختمان و مسکن در راستای سیاست‌ها و اهداف عالی کشور بوده و کاهش زمان و هزینه ، وزن ساختمان، افزایش سرعت ایمنی و کیفیت ساخت و در پی آن بالا رفتن عمر مفید ساختمان‌ها از مهم‌ترین مزایای صنعتی سازی ساختمان به شمار می‌آید، که می‌تواند جلوی هدر رفت سرمایه را در کشور تا میزان قابل‌توجهی‌ بگیرد.
بدیهی است در ابتدای ورود به هر صنعت و تکنولوژی و همچنین با شروع به ساخت هر محصولی هزینه‌های بالاسری بیشتری تحمیل می‌شود تا آن محصول و یا تکنولوژی به تولید انبوه برسد و هزینه‌های مازاد سرشکن شود. ایجاد یک صنعت پویا و فعال نیز بر همین منوال است و هدف نهایی ما باید دستیابی به توسعه پایدار باشد تا بتوانیم این میراث را برای نسل‌های بعدی به یادگار بگذاریم. لازم به ذکر است که برای ماندگار نمودن هر صنعت یک دوره گذار وجود دارد که در این دوران فشارها و چالش‌های زیادی پیش روی آن صنعت خواهد بود و استراتژی این دوره در موفقیت و یا عدم موفقیت آن بسیار تأثیرگذار خواهد بود.
شاید یکی از مهم‌ترین دلایل عدم استقبال سازندگان از صنعتی سازی ساختمان، عدم تراکم سرمایه و نبود امکانات لازم برای سرمایه‌گذاری‌های کلان در بخش ساختمان است که با تأمین زیرساخت‌های لازم می‌توان شرایط بسط و گسترش استفاده از صنعتی سازی را در کشور فراهم نمود. باید توجه داشت امروزه 95 درصد واحدهای مسکونی کشور به دست مردم ساخته می‌شود که همین امر مبین عدم وجود شرایط لازم برای حضور سرمایه‌گذاران در این حوزه است.
جالب است بدانیم که صنعتی سازی ساختمان در ایران دارای نقاط ضعف و قوت بسیاری است که در صورت رعایت موازین، استانداردها و اجرای صحیح روش‌ها، می‌توان به‌راحتی نقاط ضعف آن را مرتفع نمود. برقراری الزامات و شرایط لازم برای ورود سرمایه‌گذاران، حمایت‌های حقوقی و مالی کافی و انتقال دانش و آیین‌نامه‌های سیستم‌های مورد تأیید می‌تواند گامی در جهت رشد و توسعه فعالیت‌های صنعتی سازی ساختمان تلقی شود.
یکی دیگر از نکات حائز اهمیت در صنعتی سازی ، وجود گستره بزرگی از بافت‌های فرسوده به‌ویژه در کلان شهرها و ضرورت اصلاح کالبدی این‌گونه مناطق در قبال رشد جمعیت و تقاضاهای فزاینده مسکن است که ضرورت تغییر نگرش و اصلاح کالبدی مناطق مذکور با به‌کارگیری سیستم‌های ساخت‌وساز صنعتی مورد توجه و تأکید قرار می‌گیرد.
در پایان باید خاطرنشان کرد که صنعتی سازی راه‌حل معضلات حوزه مسکن در جوامع مختلف است. ازاین‌رو دولت‌ها و انبوه‌سازان سعی نموده‌اند که از این صنعت نوپا استفاده کنند تا علاوه بر بهره‌وری اقتصادی کمکی نیز به حل بحران مسکن نیز شود. این در حالی است که علی‌رغم تمام تلاش‌ها صنعتی سازی در ایران دارای مشکلات و معایب زیادی می‌باشد که این مشکلات گاه باعث از بین رفتن اعتماد مصرف‌کنندگان به این سبک ساخت‌وساز می‌شود و گاه باعث خالی ماندن خانه‌های ساخته‌شده به روش صنعتی نیز می‌شود .
ازاین‌رو با توجه به برگزاری هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی صنعت ساختمان امید می‌رود پیشرفت‌های صنعتی سازی و زیرساخت‌های آن به عرصه نمایش هر چه بیشتر در بیاید تا بهره‌برداران و مسئولان این حوزه،با اتکا به دانش و علم متولیان صنعتی زمینه را برای استفاده از این مقوله هموار نمایند.