کمپین برای افزایش قیمت مسكن

شمار نشریه : 218

 کد مطلب‌: 2585
در حالی این روز‌ها شاهد ركود در اغلب بازار‌ها و تخلیه حباب قیمتی در بازار هستیم كه به رغم انتظار برای کاهش قیمت مسكن‌، این بازار در برابر كاهش قیمت‌ها از خود مقاومت نشان می دهد‌. بااین حال انتظار برای افت قیمت در این بازار همچنان وجود دارد ولی برخی رسانه های داخلی و خارجی طی ائتلافی با یكدیگر می کوشند تا بازار مسكن دوران ركود را بدون كاهش قیمت و تخلیه حباب قیمتی پشت سر بگذارد‌.
به گزارش خبرنگار پیام ساختمان‌، از بازار بوس گرفته تا بازار سهام طی دوسال اخیر دچاره ركود شده‌اند و با گذشت هفته‌ها از انتشار خبر توافق هسته ای نیز نه تنها این بازار‌ها با رونق همراه نشدند بلكه افت قیمت و حجم معاملات نیز در بازار وجود دارد‌. به‌طور مثال كمپینی برای عدم استقبال از قیمت های كنونی خودرو شكل گرفته‌است كه بازار خودروی داخلی و مدیران این بخش را به شدت نگران كرده‌است‌. این گروه قصد دارد با ایجاد این کمپین‌، مردم را به نخریدن خودرو صفر کیلومتر از خودروسازان دعوت کند و استنباط می کند تا زمانی که ایران خودرو و سایپا قیمت محصولات خود را کاهش ندهند‌، نباید محصولی از این دو شرکت خریداری کرد‌. در این بین بازار مسكن هم در حالی که همچون سایر بازار‌ها در وضعیت ركودی قرار گرفته‌است، به دلایلی تا كنون از افت قابل ملاحظه قیمت و تخلیه حباب در امان مانده‌است و همین امر برمیزان انتظار‌ها جهت افت قیمت در این بخش در میان مردم افزوده‌است‌.
نزدیك به دو سال است كه بازار مسكن در شرایط ركودی به سر می برد و در این مدت افرادی كه به نوعی ذی نفع رونق این بازار به شمار می آیند پیوسته مردم و افكار عمومی را تشویق کرده‌اند كه« الآن بهترین زمان خرید ملك است» این در حالی است كه چنین پیامی‌، حامل یك پیغام مستتر مبنی بر افزایش عن‌قریب قیمت‌ها در این بازار است كه جنبه بیم و هشدار به مردم و متقاضیان مسكن دارد‌.
به عنوان مثال رئیس اتحادیه املاك تهران تاكنون طی دو سال گذشته ده‌ها بار طی مصاحبه های خود عنوان داشته كه هم اکنون بهترین زمان خرید ملك است و رئیس انبوه‌سازان كشوری و برخی از مسئولان وزارت راه و شهرسازی نیز به همین شكل‌. دراین بین برخی از رسانه های اقتصادی داخلی و همچنین رسانه های بین المللی نیز درصدد حمایت از رونق بازار مسكن برآمده‌اند اما اینكه چرا تحلیل های این رسانه‌ها طی دو سال گذشته پیوسته غلط از آب درآمد جای بسی تعجب و شگفتی دارد‌. آیا این افرادی كه عمده نظریات و تحلیل‌شان به ادعای خود‌شان «دیتابیس» مربوط به بخش مسكن و همچنین شرایط اقتصاد كلان كشور و اقتصاد جهانی است‌، خطایی در محاسبات خود انجام داده‌اند‌.
به نظر می رسد حقیقت چیز دیگری است و اقتصاد ایران و بازارهای كشور دچار یك دگرگونی قابل ملاحظه ای شده‌اند‌. بد نیست نگاهی به آخرین تحلیل های یکی از رسانه های خارجی‌، در رابطه با بازار مسكن در دوران پسا تحریم بیندازیم و ببینیم این رسانه بر چه مبنایی خط تشویق مصرف کنندگان و سرمایه گذاران بخش مسكن جهت سرمایه گذاری در این بخش را دنبال می کند تا شاید به ارتباط رسانه های داخلی و خارجی در رابطه با ائتلاف جهت القای برخی تحلیل‌ها و اخبار پی ببریم‌.
این رسانه خارجی چندی پیش طی گزارشی كه مبنای آن را تحقیقات یک دانشگاه دولتی ایران‌، گزارش های بخش مسكن یکی از روزنامه های داخلی و همچنین برداشت های مشاوران املاک قدیمی و باتجربه فعال در بنگاه های مسکن تهران قرار داد‌، مدعی شد كه نقدینگی ظرف یک سال آینده به بخش مسكن روانه خواهد شد و همین عامل افزایش مجدد قیمت و رونق در این بازار را به همراه خواهد آورد‌.
این پایگاه تحلیلی خارجی با اشاره به سه پدیده شامل آینده روشن سرمایه گذاری در ایران به واسطه لغو تحریم‌ها‌، افزایش احتمالی واردات و همچنین آزادی دارایی های ارزی بلوکه شده‌، تأکید كرده است‌: بازار مسکن ایران در ماه های آینده از دو محل معاملات و ساخت وساز‌، مقصد اصلی نقدینگی قرار می گیرد که بخشی از بانیان حرکت نقدینگی به بازار معاملات‌، سرمایه گذاران خواهند بود‌. درعین حال برآوردهای این سایت نشان می دهد که احتمال مشاهده یک شوک قیمتی در بازار مسکن ایران تا 12 ماه آینده وجود دارد‌. بر اساس آمارهای این سایت‌، میانگین قیمت هر مترمربع آپارتمان در تهران طی سه ماه گذشته کاهش 1/ 3 درصدی داشته و این در شرایطی است که فروش مسکن نیز 5/ 16 درصد کاهش داشته‌است‌.
این رسانه خارجی با این استدلال و همچنین با در نظر گرفتن رفتار ماه های اخیر منحنی قیمت مسکن در تهران‌، پیش بینی کرده‌است‌، قیمت مسکن در میان مدت‌، متناسب با سطح تورم عمومی‌، تعدیل می شود اما ازآنجاکه سیاست دولت حسن روحانی «شوک زدایی از قیمت ها» است‌، این موضوع در نقش حفاظ‌، از افزایش شدید قیمت جلوگیری می کند و بازار ملک را از جهش قیمتی لااقل تا 12 ماه آینده‌، در امان نگه می دارد‌. در این گزارش‌، برای «تنظیم» جریان نقدینگی عازم بازار مسکن‌، به دولت ایران توصیه شده است‌: با پرداخت وام پیش خرید‌، عرضه و تقاضای مسکن را به صورت توأم تحریک کند تا کمبود در یک سمت اتفاق نیفتد و رونق پایدار در ساخت و معاملات به وجود بیاید‌. همچنین بازار «اولیه» و «ثانویه» رهن مسکن نیز با هدف تقویت وام دهی به این بخش‌، باید به ترتیب تقویت و راه اندازی شود‌.
در حالی شاهد این تحلیل رسانه خارجی و كد دادن نسبت به هجوم سرمایه‌ها به بخش مسكن هستیم كه یکی از رسانه های داخلی پیش ازاین تحلیل‌، مطالبی را در بخش مسكن خود چاپ کرده بود و حالا این سایت خارجی این مطالب را در رسانه خود با كمی تغییر و افزودن مصاحبه با یك فرد فعال در بخش مسكن انعكاس می دهد و دراین بین یک روزنامه داخلی همین مطلب را تیتر 1 خود می کند‌.
نگاهی ریز بینانه و كمی تعمق در رابطه با فرایند فوق نشان می دهد كه رسانه های داخلی و خارجی برای القای این ذهنیت به افكار عمومی كه بخش مسكن به زودی با افزایش قیمت و رونق معاملات مواجه می شود درصد هستند یك شوك هیجانی به بازار وارد کنند تا بدین وسیله هم از افت قیمت در این بخش جلوگیری نموده و هم اینكه سرمایه‌ها را از سایر بخش‌ها به این بازار هدایت كنند و درعین حال نگذارند بازار مسكن همچون بازار خودرو با كمپین انتظار برای تخلیه حباب قیمتی مواجه شود‌.
اگرچه پیش بینی‌ها نشان می دهد كه بازار مسكن نسبت به گذشته ازنظر سرمایه گذاری و صدور پروانه های ساختمانی و همچنین حجم معاملات با افت قابل ملاحظه ای مواجه شده‌است اما از یاد نباید برد كه اقتصاد ایران در شرایط ركود تورمی به سر می برد و برای آنكه اقتصاد از ركود تورمی خارج شود نیاز به تأمین مالی قابل ملاحظه دارد‌. این در حالی است كه هم اکنون به دلیل کاهش قیمت نفت (‌و بالطبع كسری بودجه دولت‌)‌، افزایش بدهی بانک‌ها به بانك مركزی‌، رشد میزان بدهی های معوق بانكی و‌.‌.‌. نظام تأمین مالی ایران قدرت لازم برای تزریق منابع مالی به اقتصاد را جهت خروج اقتصاد از ركود ندارد‌.
دراین بین به اعتقاد تحلیلگران اقتصادی‌، بازار مسكن در ایران با چالش متقاضیان غیر مؤثر (‌به دلیل ضعف مالی‌) روبه روست و برای خروج از ركود نیاز به تأمین مالی قابل ملاحظه مانند تسهیلات بانكی دارد‌.
به عبارت دیگر ضعف مالی متقاضیان غیر مؤثر بازار مسکن در كشور بسیار جدی است و نظام تأمین مالی كشور كه بانك محور است توانایی ارائه تسهیلات به بخش مسكن و تبدیل متقاضیان غیر مؤثر مسكن به متقاضیان مؤثر را ندارد ازاین رو احتمال نمی رود سرمایه‌ها به دلیل چالش در بازار مسکن (‌كاهش حجم معاملات و مشكل نقد شوندگی املاك‌) به این زودی‌ها به این بخش هدایت شود و رونق این بخش احتیاج به تأمین مالی قابل ملاحظه دارد كه فی الحال حداقل چنین امكانی برای اقتصاد وجود ندارد.