نشریه شماره   207   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

انحراف نظام مهندسی از مسیر اصلی

 

شبنم عزيزي- وزير راه و شهرسازي که خود بنيانگذار سازمان نظاممهندسي بوده اعتقاد دارد «اين سازمان به بيراهه رفته و نيازمند تغيير ساختار است». به گفته وي «اتفاق بزرگي که افتاده اين است که سازمان نظاممهندسي خود تبديل به سازمان اداري و مالي شده است حالآنکه قانونگذار اصلاً منظورش از تأسيس اين سازمان، نه نهاد اداري و مالي ، بلکه نهاد تنظيمکننده روابط مهندسان بوده و اصلاً براي چنين کارکردي تأسيس نشده است».

آخوندي معتقد است:«درواقع اين انحرافي است که در سازمان نظاممهندسي رخداده و ما به کمک هيئتمديره و شوراي مرکزي سازمان مهندسي در حال بررسي موضوع هستيم. نکته دوم اين است که درحالحاضر سازمان نظاممهندسي به يک حلقه واسط بين خريدار خدمات مهندسي و فروشنده خدمات مهندسي که مهندسان باشند، تبديلشده است».

به گفته وزير راه و شهرسازي «اين واسطهگري مالي سازمان نظاممهندسي درواقع ريشه انحرافاتي است که رخداده، چون اين واسطه بهجاي اينکه تنظيمکننده روابط باشد و نظارت کند و اگر انحرافي ديد جلويش را بگيرد، خودش واسطه مالي است. سازمان نظاممهندسي و ساير نهادها بهجاي اينکه نقش تنظيمکننده قواعد و اجراي قانون را داشته باشند چون وارد تجارت شدهاند قابليت اعتمادشان را از دست دادند». حال سؤال اينجاست که آيا بزرگترين تشکل صنفي ساختماني در سال جديد نياز به دگرديسي دارد؟

جاذبههاي اقتصادي، اولويت فعاليت سازمان

عضو هيئتمديره کانون سراسري انبوهسازان مسکن و ساختمان کشور با تائيد صحبتهاي وزير راه و شهرسازي مبني بر بيراهه رفتن سازمانهاي نظاممهندسي از وظايف اوليه خود، به خبرنگار پيام ساختمان گفت: متأسفانه بخش اعتلاي مهندسي به ورطه فراموشي سپردهشده و سازمانهاي نظاممهندسي گرفتار مشکلات اداري و مالي زيادي شدهاند و عملاً جاذبههاي اقتصادي در سازمان نظاممهندسي به اولويت فعاليت سازمان تبديلشده است.

فرشيد پور حاجت افزود: تعجب ما از واکنش نمايندگان مجلس در بحث اصلاحات قانون نظاممهندسي و کنترل ساختمان است که به دليل ارتباط پيشين اعضاي محترم کميسيون عمران و عضويت در سازمانها، طبيعتاً از کم و کاستيهاي آن بيشتر خبر دارند، به نظر ميرسد علي رغم وجود مشکلات ناشي از عملکرد نظاممهندسي در کشور بعد از گذشت تقريباً دو دهه از فعاليت آن، با اصلاحاتي که در دستور کار مجلس قرار گرفته، شرايط بغرنجتر شده است.

به اصلاحات مواد قانوني توسط مجلس نقد داريم

پورحاجت گفت: متأسفانه ، جامعه مهندسي و مردم رضايت مطلوبي از فعاليتهاي اين سازمان ندارند و بايد با اصلاحات جديد اعتبار بيشتري به اين سازمان داده شود. ما به اين بررسي نقد داريم  و اگر قرار بود اصلاحات قانوني سازمان در مجلس رسيدگي ميشد بايد پاسخگويي سازمانهاي نظاممهندسي را دنبال ميکرد، اين در حالي است که پاسخگويي نظامات مهندسي در  شأن مردم ما نيست.

عضو هيئتمديره کانون سراسري انبوهسازان مسکن و ساختمان کشور ادامه داد: متأسفانه ارتقاي کيفيت ساختوساز به فراموشي سپردهشده است درحاليکه در اصلاحات جديد مسائل مهمتري را ميتوانستند پيگيري کنند. مثلاً مشخص شود جايگاه جامعه مشاوران در ذات اين قانون کجاست؟ يا جايگاه جامعه پيمانکاران کجاست؟ من بهعنوان نماينده طيف انبوهسازان ميپرسم آيا کشور ايران را جامعه انبوهسازان، پيمانکاران و مشاوران آباد کردند يا سازمانهاي نظاممهندسي؟.

وي در خصوص راهکارهاي موجود گفت: مهمترين مشکلي که سازمان با آن روبهروست تبديلشدن آن به بنگاههاي مالي است که  وزير بهدرستي به آن اشارهکرده و بايد اين واقعيت را بپذيريم که سازمان به يک مکان کاريابي تبديلشده و اين شرايط در شأن نظاممهندسي ما نيست که بخواهيم براي مهندسانمان کاريابي کنيم.

کارمندان دولت در صف اول دريافت کار

عضو هيئتمديره کانون سراسري انبوهسازان مسکن و ساختمان کشور اظهار داشت: در دورهاي که فناوري در رقابت يک اصل است، اين شيوه که در يک سيستم کهنه ارجاع کار انجام دهيم در شأن جامعه مهندسي ما نبوده و ساختار اداري هم درست نيست، بنابراين بايد به دنبال کار سيستمي بود و بحث آموزش و تکنولوژيهاي روز که به فراموشي سپردهشده بايد در دستور کار قرار گيرد.

پورحاجت با بيان اينکه بيشترين علت درگيريهاي اخير سازمانها مشکلات مالي بوده، افزود: بايد در اصلاحات قانون مباحث مهمتري موردنقد و بازنگري قرار گيرد، مواردي همچون حضور دولتيها در فعاليتهاي اجرايي و عضويت در سازمان. يا طيف اصلي جامعه جوان و پوياي کشور ما که دغدغه ارجاع کار دارند اما کارمندان دولت در صف اول دريافت کار قرار گرفتهاند. متأسفانه توزيع عدالت در سازمانهاي نظاممهندسي رعايت نشده است.

وي با طرح اين پرسش که چرا  بايد مهندسان مملکت که منابع مالي کشور صرف آموزش آنان شده بيکار باشند ولي کارمند چندشغله در سيستم نظاممهندسي ما فعاليت کند، اظهار داشت: وقتي در کشور مشکل اشتغال و بيکاري داريم بايد اولويت اول نمايندگان مجلس، اشتغال جامعه مهندسي باشد و بايد در اصلاحات اين قانون به اين موضوعات پرداخته ميشد.

ما طبق قانون عمل ميکنيم

رئيس سازمان نظاممهندسي استان تهران در گفتگو با خبرنگار پيام ساختمان، با رد انتقادات اخير مبني بر تبديلشدن سازمان نظاممهندسي به سازمان اداري و مالي گفت: تابهحال حقوحقوق نظاممهندسي از مالکان و سازندگان و ... گرفته نميشد، اما اکنونکه دريافت ميشود موردانتقاد واقعشده درحاليکه ما طبق قانون عمل ميکنيم.

سعيد غفراني با بيان اينکه ممکن است صحبتهاي اخير وزير راه و شهرسازي به دليل افزايش درآمد سازمانها باشد، افزود: در غير اين صورت ما نميتوانيم فراتر از چارچوب قانون نظاممهندسي حرکت کنيم، در قانون ارجاع کار نيز مبحث قانوني نظاممهندسي اين اختيار را به سازمان دادهشده که پول را دريافت و بهصورت تدريجي به مهندسان ناظر پرداخت کند.

وي ادامه داد: درواقع اين يک امکاني است که ناظران را وادار ميکند که نظرات کارشناسي خود را بهدرستي انجام دهند و پول آن را مرحلهاي دريافت کنند.

بايد ساختار از درون اصلاح شود

رئيس سازمان نظاممهندسي استان تهران درباره چگونگي تغييرات اصلاحي اخير سازمان نظاممهندسي گفت: طبيعتاً سازمان نظاممهندسي بايد ساختار خود را از درون اصلاح کند و قانون هم در حال بازنگري است تا شايد به بهبود وضعيت موجود کمک کند، البته نوع اصلاحات به ساختار داخلي سازمان استانها بستگي دارد، مثلاً در تهران با توجه به تعداد زياد اعضاي مهندسان، سيستم سازماني آن در حال تغيير است و بر اساس نيازهاي جامعه مهندسين و متقاضيان خدمات مهندسي بايد باز تنظيم شود.

غفراني در اين خصوص که تغييرات سازمان مي بايست از اصلاحات بنيادي در مواد قانون نظاممهندسي آغاز مي شد، گفت: بالاخره نواقصي بوده که رفع ميشود اما در اصلاحات مواد قانوني هم تغييرات چنداني نبوده تنها چند ماده آن تغيير و لغو ميشود اما تغييرات اساسي ندارد. وي در خصوص ادعاي بياعتمادي مردم به نظاممهندسي اظهار داشت: ما معتقد نيستم که سازمان از وظيفه صنفي خود دور شده و جايگاه اعتماد خودش را ازدستداده باشد، اتفاقاً چون قبلاً به وظايف خودش بهخوبي عمل نميکرد اين بياعتمادي وجود داشت، اما حالا که به ميدان آمده طبيعي است که موردنقد هم قرار بگيرد.

براي حضور مهندسان مانعتراشي ميکنند

رئيس سازمان نظاممهندسي استان تهران گفت: به عقيده من عملکرد بهتر سازمان بر مي گردد به موظف کردن تمامي دستاندرکاران ساختوساز اعم از بخشهاي حاکميتي و شهرداريها، وزارت راه و شهرسازي، مردم  و مهندسان براي بهکارگيري خدمات مهندسي، درواقع همه بايد بر اين موضوع متعهد شوند که کار به شيوه مهندسي انجام شود اگر اين اتفاق بيفتد قطعاً نتايج خوبي از حوزه مهندسي در عرصه ساختوساز و خواهيم داشت.

غفراني در پاسخ به بيراهه رفتن اين تشکل صنفي از وظايف خود معتقد است: متأسفانه هر کس از منظر خود براي حضور مهندسان مانعتراشي ميکند، در تاريخ نظاممهندسي هم هيچ زماني قانون نظاممهندسي بهطور کامل به اجرا در نيامده و بهطور مقطعي قانون اجرا ميشده است. بنابراين اجراي کامل اين قانون نيازمند يک بار آزمايش است تا بتوانيم نتيجهگيري کنيم اين قوانين براي کشور و عرصه ساختوساز خوب بوده يا بد، بعد تصميمگيري شود. وقتي در هيچ کجاي کشور قانون بهطور کامل به اجرا در نيامده  است.به نظرم نقد کردن آن خيلي منطقي نيست حالا اين قانون مشکل دارد يا خير اول بايد کامل اجرايي شود بعد نقد کنند.

غفراني در خصوص ارتباط تغييرات ساختاري اخير در بدنه سازمان با اين انتقادات گفت: تغييراتي در ساختار سازمان در حال انجام است و آنچه دکتر آخوندي در دستور کار دارند  مبني بر يکپارچه کردن نظاممهندسي سطح کشور و اينکه همه رشتههاي مهندسي تحت پوشش يک سازمان باشند، مربوط به لايحه دولت است که فکر نميکنم به اين زوديها عملياتي شود.