کاخ شهرداری تبریز زیبا و منحصر به فرد

شمار نشریه : 206

کاخ شهرداری تبریز یکی از بناهای زیبا، مستحکم و دیدنی تبریز است که عملیات ساخت آن از سال ۱۳۱۴ تا ۱۳۱۸ خورشیدی و در زمان ریاست شهرداری حاج‌ ارفع‌الملک جلیلی در محل گورستان متروک و مخروبه کوی نوبر با زیربنای  6500 مترمربع و مساحت 9600 مترمربع انجام شد. کاخ شهرداری تبریز دارای یک برج ساعت چهارصفحه‌ای به ارتفاع  30.5متر است که با طنین موزون زنگ‌هایش، هر ۱۵ دقیقه یک‌بار، گذشت زمان را به مردم تبریز یادآوری می کند.
     یک پژوهشگر تاریخ  در باره این بنا ،اظهار داشت: کاخ شهرداری تبریز با نظارت مهندسین آلمانی و به همت هنرمندان و معماران داخلی ساخته‌شده است.
نیما وارسته افزود: نمای خارجی  بنای کاخ شهرداری تبریز از سنگ تراشیده شده‌ و نقشه این ساختمان 3 طبقه شبیه به طرح یک عقاب در حال پرواز است که با نمونه ساختمان‌های کشور آلمان، قبل از جنگ جهانی دوم مطابقت دارد.
این پژوهشگر تاریخ و فرهنگ آذربایجان شرقی اذعان کرد: کاخ شهرداری تبریز از ابتدای احداث تا پیش از انتقال شهرداری تبریز به محل جدید، یعنی خیابان آزادی، به‌عنوان ساختمان شهرداری شهر تبریز مورداستفاده قرار می گرفت، اما اکنون از آن به عنوان موزه شهر استفاد می شود،
وارسته در این باره توضیح داد: در سال ۱۳۸۶ خورشیدی، به مناسبت بزرگداشت یکصدمین سال تأسیس اولین انجمن شهر و بلدیه ایران در تبریز، در این عمارت  نخستین موزه شهر و شهرداری‌های کشور افتتاح شد و مورد بهره‌برداری قرار گرفت.
البته امروزه نیز، اکثر امور عمرانی و اداری شهرداری تبریز در این تالار و عمارت  متمرکزشده و جلسات شورای شهر در عمارت این کاخ برگزار می‌شود. 
شورای اسلامی شهر تبریز نیز در بخشی از این ساختمان مستقر بوده و جلسات رسمی شورا در محل آمفی‌تئاتر موجود در این ساختمان تشکیل می‌شود. شهردار کلان‌شهر تبریز نیز برخی از ملاقات‌های رسمی با مقامات عالی‌رتبه را در محل این کاخ انجام می‌دهد.
طبقه زیرزمین کاخ شهرداری تبریز به‌عنوان نخستین و تنها موزه تاریخ شهرداری‌های ایران است و موزه شهرداری تبریز در طبقه زیرزمین این ساختمان با زیربنای 800 مترمربع واقع‌شده است. این موزه ، پس از کشور چین، در ردیف اولین موزه‌های شهرداری‌های جهان نیز قرار دارد.
تصویر قاسم خان والی؛ اولین شهردارتبریز، اولین پمپ «آتش‌خاموش‌کن» برج یانقین، وسایل مورداستفاده شهرداران در زمان‌های مختلف، عكس‌ بناهای قدیمی تبریز، عكس‌هایی از سرداران مشروطه، اولین خیابان‌كشی‌ها و چراغ گازی كه با نفت كار می‌كرد و در معابر عمومی استفاده می‌شد، اولین مكاتبات شهرداران و بسیاری اشیای  تاریخی را نیز می‌توان در موزه شهرداری کاخ شهرداری تبریز تماشا کرد.
این کاخ‌موزه دارای یک محوطه عظیم است که در قسمت جنوبی ساختمان واقع‌شده و گل‌کاری و درخت‌کاری آن بسیار زیبا و هنرمندانه است. در داخل این محوطه هم اولین تاکسی و اولین ماشین آتش‌نشانی تبریز به نمایش گذاشته‌شده است.
کاخ شهرداری تبریز در مرکزی‌ترین نقطه شهر تبریز و در میدان شهرداری (ساعت) این شهر واقع‌شده که با تاریخچه قدیمی و بنای منحصربه‌فرد و وجود موزه‌ها هرساله گردشگران داخلی و خارجی زیادی را به خود جذب می‌کند.