هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   202   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

آبگرمكن‌هاي خورشيدي در ایران

جالب است بدانيد كه گرمايش آب و فضا مجموعا بيش از 80درصد انرژي را در ساختمانها مصرف ميكند، بنابراين بيش از يک سوم كل انرژي مصرفي جهان براي تأمين گرمايش مصرف ميشود. در اين بين گرمايش آب به طور متوسط 20 تا 30درصد كل انرژي مصرفي در خانه را مصرف ميكند. بنابراين با استفاده از آبگرمكن خورشيدي ميتوان ساليانه 70درصد انرژي مورد نياز براي گرمايش آب را تأمين كرد.

بخش اصلي يک آبگرمکن خورشيدي کلکتور آن است که شامل يک ورق است که به وسيله تابش کلي خورشيد حرارت يافته و حرارت خود را به يک سيال جذبکننده (مانند آب) که داخل لوله در حال جريان است، منتقل ميکند. رنگ اين ورق هميشه تيره انتخاب ميشود و داراي پوشش است که بتواند ضريب جذب انرژي را به حداکثر و ضريب پخش را به حداقل برساند. براي رسيدن به دماي بالا، مجموعه ورق و لولهها را در داخل يک جعبه عايق با روکش شيشه قرار ميدهند تا از اثر گلخانهاي بتوان استفاده کرد.

آبي که با اين روش گرم ميشود، براثر اختلاف دما و با گردش طبيعي وارد يک تانک دوجداره شده و آب مخزن را گرم ميکند. اين آب گرم شده يا به طور مستقيم به مصرف گرمايش خانوار ميرسد و يا توسط يك مبدل حرارتي دماي آب مصرفي خانواده را افزايش ميدهد.

انواع كلكتورهاي خورشيدي

* كلكتورهاي تخت Flat‌- plate collectors

اين کلکتور سادهترين و پراستفادهترين نوع کلکتور به شمار ميرود. ساختار آن به شکل يک جعبه مستطيل شکل بوده که در داخل آن يک صفحه جاذب فلزي از جنس مس يا آلومينيوم با پوششي به رنگهاي خاص است. اين صفحه، جاذب انرژي حرارتي خورشيد است. در زير صفحه، لولههاي کوچکي قرار گرفته که آب يا سيال انتقال حرارت در آنها جريان دارد. اطراف کلکتور به منظور کاهش اتلاف حرارتي عايق بندي شدهاست. روي سطح جعبه نيز از پلاستيک شفاف يا شيشه پوشيده شدهاست.

* كلكتورهاي تحت خلأ Evacuated‌- tube collectors

اين کلکتور از تعدادي لوله دوجداره شفاف موازي تشکيل شده که در داخل آن يک تيوب با پوششي از ماده جاذب قرار دارد. هوا از فضاي بين دوجداره خارج گرديده و خلأ ايجادشده از اتلاف حرارت جلوگيري ميکند. مزيت اين نوع كلكتور توانايي در ايجاد دماي بالاتر ميباشد.

* كلكتورهاي سهموي Concentrating collectors

اين کلکتورها سطح آيينهاي داشته و براي تجمع انرژي خورشيدي بر روي تيوب جاذب که شامل سيال انتقال حرارت است، به کار ميرود.

كاربرد انرژي خورشيدي در جهان

سال 2005 بيش از 150 ميليون مترمربع معادل 7/92 گيگاوات ساعت، كلكتور گرمايشي در جهان نصب شدهاست. مجموع کلکتورهاي نصب شده در سال 2005 نسبت به سال 2003 در حدود 130درصد افزايش يافتهاست. بزرگترين توليدكنندگان كلكتورهاي گرمايشي به ترتيب چين، آمريكا، ژاپن و تركيه هستند. تقريبا بيش از 90درصد رشد مصرف كلكتورهاي گرمايشي در چين اتفاق ميافتد. مجموع هزينه صرف تحقيقات در اين زمينه در كشورهاي عضو آژانس بينالمللي انرژي تا سال 2005 بيش از 5/3 ميليارد دلار بودهاست.

پيشرفت ايران در ساخت آبگرمكن خورشيدي

شركت بهينهسازي مصرف سوخت در شهرها و روستاهايي که داراي شرايط اقليمي مناسب براي نصب هستند، پروژههايي را انجام داده و طرح استفاده از آبگرمکن خورشيدي خانگي و آبگرمکن خورشيدي عمومي (حمام خورشيدي) را در دست اقدام دارد. در اين راستا پروژههاي تعريف شده در بخش ساختمان شركت بهينهسازي مصرف سوخت در زمينه آبگرمكنهاي خورشيدي خانگي و عمومي به صورت زير است:

فاز اول: نصب و راه اندازي 350 آبگرمكنهاي خانگي و 3 حمام عمومي (اتمام يافته)

فاز دوم: ساخت و توزيع 10 هزار آبگرمكن خانگي و 10 حمام عمومي (اتمام يافته). در طي اين فاز 3 ميليون دلار به عنوان يارانه دولتي به مصرف کنندگان پرداخت شدهاست.

فاز سوم (در حال اجرا): (دوره پنج ساله) ساخت توزيع 7840 دستگاه آبگرمكن خانگي و 1000 حمام عمومي كه در آن 1/22 ميليون دلار بودجه به عنوان يارانه دولتي به مصرفکننده پرداخت گرديدهاست.

آبگرمكنهاي عمومي در كليه اماكن عمومي كشور كه فاقد لوله كشي گاز طبيعي هستند، با پرداخت يارانهاي بالغ بر 20 ميليون تومان به ازاي هر دستگاه آبگرمكن عمومي 100 نفره نصب ميشوند.

آبگرمكنهاي خانگي در كليه مناطق كشور و با پرداخت يارانهاي به ازاي هر نفر 36 هزار تومان نصب گرديده كه تعهد پيمانكاران در اين بخش تقريبا به پايان رسيده است.