نشریه شماره   197   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

خانه آیت‌ا... مدرس

چهارراه سرچشمه، گذر ميرزا محمود وزير (کوچه شهيد جاويدي)، بنبست مدرس، خانه تاريخي و ارزشمند آيتالله سيد حسن مدرس، سرسختترين دشمن پهلوي اول را در خود جاي داده است. در گذشته اين خانه با عنوان «خانه وزير مختار فرانسه» مشخصشده که امروزه به نام خانه مدرس شناخته ميشود.

 اين عمارت قديمي که روزگاري محل رفتوآمد چهرههاي بزرگ تاريخ، سياست ازجمله موتمنالملک پيرنيا، مشيرالدوله، وثوقالدوله، مستوفيالممالک، ملکالشعراي بهار، مصدق و حتي رضاخان بوده، هماکنون تبديل به انبار کتابهاي چاپخانه اسلاميه شده است. در اين خانه که بسياري از تصميمات سرنوشتساز تاريخ ايران و تهران از جمله پيشنويس برخي قوانين (قانون مدني و قانون عدليه و...) نوشته شده، به روي بازديدکنندگان و علاقهمندان بسته است.

 آنچه از تابلوي نصبشده شهرداري بر ديوار خانه شهيد مدرس به دست ميآيد اين است که اين بنا درگذشته از سه ساختمان تشکيلشده بود ؛بخش اول آن در ابتداي در ورودي است که شامل عمارتي يک طبقه با زيرزمين است و داراي حياطي به شکل و شيوه معماري دوران قاجار است، بخش دوم عمارت مرکزي و بزرگ در شمال شرقي حياط مرکزي است که اين عمارت يک طبقه با ايوان و ستونهاي مربع شکل به شيوه معماري دوران پهلوي با سقفهاي بلند ساختهشده و بخش سوم بنايي در حياط شمال غربي است که بسيار ساده و متعلق به محل سکونت سيد حسن مدرس بوده است.

تنها تزيينات به کار گرفتهشده در اين بنا آجر است. سال 79 نمايندگان مجلس خواستار خريد خانه آيتالله توسط ميراث شدند که خانه نصيرالدوله بهجاي اين خانه خريداري شد. هر سه خانه اواخر قاجاريه بين سالهاي 1300 تا 1302 ساختهشده و هنوز هيچ حرفي از خريد يا ثبت و مرمت خانه در ميان نيست. ازآنجاکه از بنا استفاده خاصي نميشود، وضعيت آن حاد نيست ولي گذر زمان مطمئناً ساختمان را با مشکلات مخصوص به خود مواجه ميکند.