هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   197   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

دانستنی های استفـاده از گاز طبیعی

توليد گاز طبيعي و رساندن آن به واحدهاي مصرفکننده اعم از صنعتي و خانگي، فرايند بسيار پيچيده و پرچالشي است که عوامل انساني و تأسيساتي بسياري را درگير خود ساخته است، اما غالب مردم و مصرفکنندگان اين نعمت خدادادي از اين فرايند آگاه نيستند و چندانکه بايد قدر آن را نميدانند و در مصرف بهينه آن نميکوشند و ممکن است شرايط و نکات لازم در مراحل بهرهبرداري و مصرف گاز طبيعي را چندانکه بايد رعايت نکنند. ازاينرو نکات قابلتوجه در بهرهبرداري از گاز طبيعي که در مبحث هفدهم مقررات ملّي ساختمان لازمالاجرا دانسته شده را بهعنوان يادآوري خالي از فايده ندانستيم.

ايمني در مصرف گاز طبيعي

گاز طبيعي از هوا سبکتر بوده و در صورت نشت از خطوط لوله و يا ساير اجزاء شبکه گاز و يا لولهکشي وسايل گازسوز در منازل به سمت بالا حرکت ميکند و در مکانهاي مسقف قسمت زيادي از گاز نشت شده در زير سقف تجمع ميکند، اما سبکتر بودن گاز طبيعي باعث نميشود که همه گاز نشت يافته از يک محل به سمت بالا برود بلکه بخشي از گاز نيز، بهويژه درصورتيکه عناصر تشکيلدهنده هوا با آن اختلاط کامل پيدا کنند، به همراه هوا به اطراف نيز پراکنده ميشود و چون غلظتهاي پائين گاز در هوا خطرناکتر است قابليت انفجار در اطراف محل نشت نيز وجود دارد . لزوم رعايت نکات لازم از سوي متقاضيان و مشترکان بهمنظور پيشگيري از وقوع خطرات احتمالي، موضوعي است که در بخشي از مبحث هفدهم مقررات ملي ساختمان به آن اشارهشده است.

مبحث هفدهم

 در اجراي مفاد قانون نظاممهندسي و کنترل ساختمان و تفاهمنامههاي فيمابين وزارت راه و شهرسازي و وزارت نفت در جهت ساماندهي، طراحي، اجرا، بازرسي و کنترل لولهکشي گاز انواع متقاضيان عمده مسکوني، تجاري، صنعتي و عمومي، شيوهنامه اجرايي تدوين و براي کليه اشخاص حقيقي و حقوقي شاغل و عوامل مرتبط در بخش لولهکشي گاز مشمول مبحث هفدهم مقررات ملّي ساختمان لازمالاجرا دانسته شد.

 ارکان اصلي اين شيوهنامه وزارت راه و شهرسازي، وزارت نفت، وزارت بازرگاني، شرکت ملّي گاز ايران، اداره کل مسکن و شهرسازي استان، شرکت گاز استان، شوراي مرکزي سازمان نظاممهندسي ساختمان، سازمان نظاممهندسي ساختمان استان، اشخاص شاغل در بخش و ساير ارگانهاي مرتبط و متقاضيان هستند که وظايف و تعهدات هر يک در ارتباط با لولهکشي گاز اماکن تعيين و فرآيند گردشکار آنها تعريف شده است.

تعهدات متقاضيان

در اين ميان متقاضيان از آن حيث که در انتهاي اين سيکل قرار دارند و در نهايت به عنوان بهرهبردار و مصرفکنندگان گاز به شمار ميروند، اما الزاماً هيچ نوع تخصص و سررشتهاي از چگونگي توليد، انتقال و توزيع اين محصول طبيعي ندارند از حساسيت و شرايط خاصي برخوردار هستند و به نظر ميرسد هرازگاهي يادآوري وظايف و تعهدات ايشان به صواب نزديکتر باشد.

در اين شيوهنامه هدف از متقاضيان، مالک يا نماينده مالک يا مالکين ساختمانها و مراکز عمومي و صنايع هستند که پيگير دريافت انشعاب گاز با ميزان درخواست ساعتي گاز موردتقاضا بوده و با عقد قرارداد با شرکت گاز داراي شماره قرارداد يا اشتراک ميباشند.

نکات قابلتوجه در دوره بهرهبرداري

1) مشترک بايد کليه ضوابط و دستورالعملهاي ايمني استفاده از گاز طبيعي را با توجه به مسئوليتهاي مندرج در پيوست يک  که در راهنماي ايمني شيوهنامه آورده شده است، رعايت نمايد.

2) هرگونه تغيير در ساختمان محل نصب موتورخانه که منجر به کم شدن فضا و يا مسدود و يا کم شدن مسيرهاي پيشبينيشده براي تأمين هواي موردنياز احتراق شود، مجاز نيست.

3)هرگونه تغيير در وسايل و لوازم گازسوز، اعم از اجاقگاز و يا سيستم حرارت مرکزي، که موجب افزايش مصرف گاز بيشتر از پيشبيني اوليه شود، مجاز نيست.

4) هر نوع کندهکاري در مسيرهاي عبور لوله گاز در داخل و يا خارج از ساختمان بايد با آگاهي از مسيرهاي عبور لوله گاز به نحوي انجام شود که به لوله و پوشش محافظ روي لوله هيچگونه آسيبي وارد نشود.

5) در صورت صدمه ديدن لوله گاز و يا پوشش روي آن در هنگام کندهکاري، هرگونه تعميرات بايد با اطلاع شرکت گاز ناحيه مربوطه انجام شود.

6) کنتور و تنظيمکننده فشار گاز که توسط شرکت گاز ناحيه نصبشده است، بههيچوجه نبايد دستکاري شود. در صورت مشاهده هرگونه اشکال در آنها مراتب بايد جهت تعمير و يا سرويس  به شرکت گاز ناحيه اطلاع داده شود.

7) شير اصلي گاز (بعد از کنتور) به هيچ وجه نبايد بدون اطلاع و هماهنگي کليه مصرفکنندگان گاز ساختمان بسته شود. وصل مجدد گاز بايد با حضور و اطلاع کليه مصرفکنندگان و پس از حصول اطمينان کامل از بسته بودن شير گاز کليه نقاط مصرف، انجام شود. براي جلوگيري از بسته شدن اتفاقي اين شير نصب تابلوي هشداردهنده لازم است.

8) هرگونه دستکاري در لوازم گازسوز، بهويژه تغيير در تنظيم مشعل موتورخانه و يا حسکننده فشار گاز و هواي مشعل، بايد توسط افراد و يا شرکتهاي مجاز انجام شود.

9)   قطع کردن و از مدار خارج نمودن لوازم کنترل و محافظ شعله در سيستمهاي حرارت مرکزي مجاز نيست.

10) از لولهکشي گاز نبايد بهمنظور اتصال زمين استفاده شود.