هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   194   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

میلیاردها تومان در حساب نظام‌مهندسی‌

گروه ساختوساز: سازمان نظاممهندسي ساختمان بهعنوان بزرگترين تشکل ساختمان همواره مورد نقد و بررسي قرارگرفته و انتقادهايي به آن وارد ميشود. حدود 20 سال از آغاز فعاليت اين سازمان ميگذرد و شايد زمان آن رسيده که بررسي کنيم اين سازمان چقدر توانسته در صنعت ساختمان مفيد واقع شود و اصولاً با وجود ساختوسازهاي بيکيفيتي که در حال حاضر صورت ميگيرد، نبودن نظاممهندسي چه تأثيري در اين وضعيت ايجاد ميکند؟ پيام ساختمان در اين رابطه به سراغ برخي فعالان صنعت ساختمان رفته و نظرات آنان را جويا شده است.

نظاممهندسي حرف اول را بزند

مهدي مؤذن، رئيس شوراي مرکزي سازمان نظام کارداني ساختمان در اين زمينه به خبرنگار پيام ساختمان گفت: يکي از اهداف تصويب سازمان نظاممهندسي اين بود که بتواند تأثيري بر روند ساختمان بگذارد.هرچند شايد در برخي استانها بهصورت نسبي موفق بوده اما در کلانشهري مانند تهران که بيش از 30 درصد نيروي انساني شاغل در سازمانهاي نظاممهندسي را در خود جا داده است، علاوه بر اينکه موفقيتي نداشته حتي ميتوان گفت موجب مشوش شدن اوضاع صنعت ساختمان شده است. تکمحوري و نگاه جزيرهاي و انحصارگرايانهاي که داشتهاند، سبب شده از فعاليت ساير بخشهايي هم که ميتوانستند کمک کنند، جلوگيري شود.

وي ادامه داد.اگر بخواهيم به فکر ساختمانسازي باشيم بايد از خيلي چيزها بگذريم و صرفاً به فکر مهندسي کشور باشيم. در بسياري از موارد اين اتفاق نيفتاده و شاهد مناقشههاي داخلي در سازمانهاي نظاممهندسي هستيم. چهرههاي شاخص و عاليرتبه در سازمانهاي نظاممهندسي بوده و همواره به اين بزرگان تکيه کردهاند درنتيجه رسماً به دنبال گرفتن حق مهندسي در کشور نرفتهاند. چند سال پيش در جلسهاي که با يکي از روساي وقت سازمان نظاممهندسي ساختمان استان تهران داشتيم ايشان عنوان کرد؛ وظيفه من اين است که فقط از مهندس دفاع کنم. من هم گفتم شما با اين کارتان به مهندسان خيانت ميکنيد چون شما بايد از مهندسي کشور دفاع کنيد و دفاع از مهندسي دفاع از مهندسان است.

رئيس شوراي مرکزي سازمان نظام کارداني ساختمان در پايان گفت: انتظار ما از نظاممهندسي اين است که امروز حرف اول را در ساختمانسازي بزند، اما چنين نبوده است. لازم ميدانم به يک نکته مهم ديگر اشارهکنم: در کشورهاي درحالتوسعه براي انجام هر کاري بايد مدتزماني صرف آزمونوخطا شود و چند سال تلفات ارزشي و جايگاهي بدهيم. ما بايد اين 20 سال را بهحساب آزمونوخطا بگذاريم. بنابراين حداقل از اين نظر يک گام جلو هستيم.

نظاممهندسي نبايد وارد اجرا شوند

نصرالله يوسفي، عضو هيئتمديره انجمن پيمانکاران استان تهران نيز به پيام ساختمان گفت: قطعاً نظاممهندسي براي ساختمانسازي ما لازم است اما نه با روند کنوني. نظام پزشکي هم که گهگاه از سوي مسئولان ساختوساز بهعنوان الگو  از آن ياد ميشود، دچار مشکلات عديدهاي است. نظاممهندسي به سبک بخش خصوصي تهيهشده ولي سکانداري و هدايت آن در چارچوب قوانين دولتي است.

وي افزود: کاري که درگذشته راحتتر انجام ميشد، الآن سختتر انجام ميشود. متأسفانه بسياري از مجموعههايي که از نظاممهندسي ساختمان پروانه دريافت کردهاند رو به امضاء فروشي آوردهاند و حتي بيشتر روسا از وجود چنين معضلي کاملاً آگاه هستند و هيچ کاري هم انجام نميدهند . چون در صنعت ساختمان ما چيزي مانند مسابقه براي سنجش کيفيت کار وجود ندارد و همواره منتظر زلزله هستيم.

يوسفي ادامه داد: نظاممهندسي  ساختمان مانند پليس است و نميتواند مجري باشد بلکه بايد کار کنترلي انجام دهد. يعني بايد گواهينامه بدهند و کنترل کنند و نبايد وارد مقوله اجرا شوند. مگر ميشود يک پليس قانون بنويسد، مجوز بدهد، اجرا کند و ناظر باشد؟ متأسفانه وزارت راه و شهرسازي هم نميخواهد اين قانون را اصلاح کند. شايد هم وزارت راه و شهرسازي تبديل به کارمند نظاممهندسي ساختمان شده است. دفتر تشکلهاي حرفهاي وزارت راه و شهرسازي در چند سال اخير هيچ تحولي در نظاممهندسي ساختمان ايجاد نکرده است.بنابراين يا اين دفتر خيلي ضعيف است يا نظاممهندسي روي آن مسلط است. شايد هم  قوانين بهگونهاي است که نظاممهندسي بالاتر از وزارت راه و شهرسازي باشد که در اين صورت بايد قانون اصلاح شود.

عضو هيئتمديره انجمن پيمانکاران استان تهران گفت: در همين استان تهران بيش از 85 درصد اعضاي نظاممهندسي ساختمان کارمند جاي ديگر هستند و شغل دوم و سومشان برگهاي است که از نظاممهندسي گرفتهاند. نميشود يک سازمان همهکاره باشد.

ساختار مالي و سياسي نظاممهندسي

اسفنديار سلطاني، عضو هيئتمديره کانون سراسري انبوهسازان کشور با انتقاد از سياستهاي سازمان نظاممهندسي ساختمان به پيام ساختمان گفت: به نظر من سازمان نظاممهندسي ساختمان تبديل به سازمان نظام امضاء فروشي و کوپنفروشي شده  و به بهانه ايجاد اشتغال براي مهندسان، عدهاي به پولهاي سرسامآور ميرسند.

وي افزود: قانون نظاممهندسي ميگويد سازمان نظاممهندسي تشکلي صنفي و غيرانتفاعي است که مسئول رسيدگي به امور انتظامي و دعاوي بين افراد خود ميباشد اما شاهد هستيم که در حساب نظاممهندسيها ميلياردها تومان پول است. درصورتيکه نظاممهندسي حق دخالت در امور مالي را ندارد.

 سلطاني گفت: عمر ساختمان ما 20 سال و مصرف انرژي ما 6 برابر کشورهاي اروپايي است اما آموزش و ارتقاي سطح نظاممهندسي که از جمله وظايف آنها به شمار ميروند را به حال خود رها کردهاند.سازمان نظاممهندسي ساختمان ساختار رانت خوارانه پيداکرده که حتي در امور انتخابات وزارتخانهها دخالت ميکند.

وي افزود: يکي از بزرگترين معضلات ما اين است که دستگاههايي مانند شهرداريها، معاونت شهرسازي استانداريها و بنياد مسکنها پر از مهندساني است که در بيرون خودشان دفتر فني  و مشاوره و کنترل دارند. چرا سازمانهاي نظاممهندسي به بهانه ايجاد اشتغال براي اعضاء به هر طريقي از مردم پول ميگيرند. بهعنوانمثال متري بين 150 تا 250 هزار تومان در همان ابتداي کار از مالکان ميگيرند. ما قانون داريم اما آقايان تظاهر به قانون ميکنند.

عضو هيئتمديره کانون سراسري انبوهسازان کشور در پايان گفت: ما نميگوييم نظاممهندسي نباشد بلکه بايد بر اساس قانون عمل کند. نظاممهندسي متأسفانه تماميتخواه است و ميخواهد محور صنعت ساختمان باشد و تبديل به يک ساختار کاملاً مالي و گاه سياسي شده است.