هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   193   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

آبگرمـکن

گروه تأسيسات:آب گرم مزيتي است كه تنها در نبود آن اهميتش درك ميشود. مزيتي كه سالهاي دور نهتنها در كشورمان بلكه در سراسر جهان تنها در اختيار تعداد معدودي از كساني قرار ميگرفت كه در خانههاي اشرافي و مجهز به تجهيزات "آبگرمكن" سکونت داشتند. آبگرمكن همانگونه كه از نامش برميآيد وسيلهاي است براي گرم كردن آبي كه در مصارف خانگي كاربرد دارد و اغلب براي شستن ظرف، لباس، استحمام، پخت غذا، و گرمكردن محيط منزل استفاده ميشود. 

در ادامه سلسله گزارشهاي نشريه پيام ساختمان تحت عنوان "کالاي برتر"، در اين شماره از نشريه مشخصات انواع آبگرمكن را بررسي ميکنيم. لازم به ذکر است، مطالب عنوانشده اظهارات فعالان توليد و توزيع اين محصول بوده و نظر نشريه پيام ساختمان نيست؛ ضمن اينکه  از اظهارنظر مخاطبان و منتقدان استقبال خواهيم كرد.

انواع آبگرمكن

آبگرمکنها را  برحسب منبع سوختي، به آبگرمکنهاي زغالي، نفتي، گازي، خورشيدي و برقي تقسيمبندي ميكنند. به دليل ارزان بودن منابع سوخت فسيلي در كشور ما، بيشتر آبگرمکنها از منبع سوخت گازي استفاده ميكنند،گرچه در حال حاضر آبگرمکنهاي خورشيدي نيز رونق يافته است.

زهرا طاهري از شركت گل نرگس انواع آبگرمكن را به گازي، گازي- برقي و برقي تقسيمبندي کرده و به خبرنگار پيام ساختمان گفت: در ايران بسته به منطقه هرکدام از اين انواع مورداستفاده قرار ميگيرند. شركتهايي هم هستند كه در زمينه آبگرمكن نفتي فعاليت ميكنند.

طاهري همچنين آبگرمكنها را ازنظر شكل ظاهر به مدل ايستاده و ديواري تقسيمبندي نموده و افزود: آبگرمکن ايستاده اندازه بيشتري از آب گرم را ميتواند ذخيره كند و قيمت آنها نيز نسبت به انواع ديواري بهصرفهتر است. وي اذعان ميكند: آبگرمكنهاي ديواري آب گرم دائمي و فوري را در اختيار مصرفکننده قرار ميدهند. افزون بر اين، فضاي كمتري را هم اشغال ميكنند كه مزيت بالايي است.همچنين مصرف برق در هر دو آبگرمکن ناچيز است اما مزيت آبگرمكن ديواري در مصرف پايين گاز آن است.

 وي با اشاره به فشار آب لازم براي روشن شدن آبگرمكن ديواري گفت: آبگرمكنهاي ديواري خوب، با فشار كم آب نيز روشن ميشوند و از اين نظر نيازي به آب پرفشار نيست.ضمن اينکه آبگرمكنهاي ديواري مصرف اكسيژن بالايي دارند و موجب كمبود اكسيژن در منزل ميشوند به همين دليل بهتر است در خانههايي با زيربناي كمتر از 50 مترمربع از نصب آنها خودداري شود.

طاهري در خصوص انواع ديگر آبگرمكن گفت: ساختمان آبگرمکن برقي شبيه آب گرمکن گازسوز مخزني و نفتي است با اين تفاوت که قسمت گرمکن آن را المانهاي حرارتي که توسط جريان الکتريکي گرم ميشود، تشکيل ميدهد. مزيت آبگرمکن برقي نسبت به انواع نفتي و گازسوز عدم توليد گازهاي سمي نظير انيدريدکربنيک است و علت عدم استقبال از اين وسيله در کشور ما مصرف زياد انرژي الکتريکي آن است که ازنظر اقتصادي نسبت به سوختهاي فسيلي مقرونبهصرفه نيست. با اين وصف ميتوان با سرويس مداوم يعني رسوبزدايي از روي المنت، مصرف انرژي آن را کاهش داد.

وي در مورد آبگرمكن گازي گفت: اين نوع آبگرمكن معمولترين نوع است که نوع مخزن دار آنها از يك محفظه براي احتراق و سوخت گاز و يك مخزن عايقبندي شده براي ذخيره كردن آب گرم تشکيلشده است. آبگرمكن هاي فوري ديواري نيز برخلاف نوع مخزن دار، تنها از يك محفظه براي احتراق جهت گرم كردن آب موردنياز تشکيلشده و فقط در لحظههايي كه آب گرم موردنياز است شروع به كار ميکند .

طاهري افزود: آبگرمكنهاي خورشيدي كه بهتازگي رونق گرفته در مناطقي مانند ويلاها يا امثال آن مورداستفاده قرار ميگيرد كه دسترسي به گاز سراسري ندارند. آبگرمكن خورشيدي نسبت به آبگرمكن نفتي كمي گرانتر است اما مزاياي عمدهاي نسبت به ديگر سيستمهاي گرمايش آب دارد و ازنظر طول عمر و راندمان بهمراتب از آبگرمكن نفتي برتر است. اين آبگرمكنها شامل يك گردآورنده خورشيدي، منبع ذخيره آب و ساير لوازم هستند.

عملكرد  

آبگرمکنهاي ديواري يا آبگرمكنهاي لحظهاي، از چند كويل موازي تشکيلشدهاند كه به راههاي خروجي و ورودي متصل هستند. اين آبگرمکن ها شباهت زيادي به آبگرمکنهاي مخزندار اتوماتيك دارند، با اين تفاوت كه گازهاي حاصل از احتراق بهجاي عبور از يك لوله دودكش از چندين لوله متعدد كه از وسط مخزن آب گرم ميگذرد، عبور كرده و وارد راه خروجي دود ميشود. بهاينترتيب سطح انتقال حرارت افزايش مييابد. اين آبگرمکنها از نظر ايمني از ارزش بالايي برخوردار بوده و كنترلرهاي متعددي براي جلوگيري از نشست گاز به محيط در آن نصب ميشود. اين آبگرمكن نسبت به نشست آب حساس بوده تا زماني كه جريان آب برقرار نشود، گاز براي اشتعال وارد سيستم مشعلها نميشود.

آبگرمكن گازي ديواري يا لحظهاي، بدون مخزن ذخيرهسازي آب است و عمل گرمايش در لحظه استفاده و با احتراق گاز انجام ميشود. اجزاي اصلي بهکاررفته در آبگرمكن لحظهاي بهاينترتيب است:

مبدل حرارتي كه شامل دو قسمت مبدل فشرده در سقف جعبه و مبدل حرارتي تشعشعي ديوار عمودي است؛ مشعل؛ ترموكوبل؛ پيلوت كه در بعضي از مدلها از مكانيزم جرقهزن برقي استفادهشده است؛ شير تنظيم گاز؛ شير تنظيم آب؛ مجموعه شير و آب كه شامل يك سيستم كامل كنترلي است؛ دودكش كه در مدلهاي پيشرفته براي ايجاد كوران اجباري از يك فن در اين قسمت استفادهشده است؛ لوله گاز؛ سيستم عايقبندي كوره؛ رگلاتور گاز ورودي و بدنه اصلي.

ايمني

سيد هادي حسيني، از شركت گل انديشه در زمينه نكات ايمني كه بايد در آبگرمکن لحاظ شود، به خبرنگار ما گفت:استاندارد بودن دستگاه مورداستفاده بسيار مهم است چراكه «بههرحال تمام وسايل گازسوز گاز co توليد ميكنند و اين گاز از طريق دودكش بايد از محيط منزل خارج شود.» براي همين منظور نياز است بهصورت دورهاي اين دستگاهها مورد بازبيني قرار گيرند. وي تأكيد كرد: از اتصال همزمان شيرگاز آبگرمكن به ديگر وسايل گازسوز اكيداً خودداري شود.

حسيني افزود: به دليل اينكه اين وسيله بايد با محيط باز خارج در تماس بوده و از تهويه مناسبي نيز برخوردار باشد، نبايد در فضاهاي بسته مانند حمام، دستشويي و اتاقهاي بدون پنجره،  نصب شود.وي در مورد مشخصات آبگرمكن گفت: بايد آبگرمكني انتخاب شود كه اولاً داراي استاندارد بوده و دوم اينكه به شير اطمينان و كليد حرارتي مجهز باشد. همچنين از برندهايي استفاده كنيد كه كارنامه قابل قبولي داشتهاند و در عمل امتحان خود را پس دادهاند، برندهايي كه نشانهاي استاندارد ملي و بينالمللي، كيفيت آنها را تضمين کرده است.

حسيني در مورد انرژيبر بودن اين دستگاه گفت: طبيعي است كه هراندازه به سمت دستگاههاي مركزي پيش برويم انرژي كمتري مصرف ميشود اما نصب آبگرمكن در هر واحدي مصرف انرژي را بالا خواهد برد.

وي ادامه داد:  اينكه در هر واحدي شعله روشن باشد خودبهخود انرژي بر است. حال اينكه ميشود آن را به يك دستگاه البته بزرگتر در موتورخانه منتقل كرد.

بازار آبگرمكن

طاهري بازار آبگرمكن را كساد ارزيابي کرد و گفت: آبگرمكن يك كالاي ثانويه بوده و قيمت آن وابسته به رونق ساختوساز مسكن است. الآن در وضعيت ركود مسكن به سر ميبريم و به همين دليل بازار آبگرمكن نيز كساد است. البته حتي در شرايط  ركود بعضي از شركتها كه محصولات خوب و با كيفيتي را عرضه ميكنند دچار آسيب زيادي نميشوند.

 وي در مورد رنج قيمت آبگرمكن نيز گفت: بسته به مدل و ظرفيت آبگرمكن ما قيمتهاي متفاوتي داريم، بدون شك مدل 50 ليتري با مدل 200 ليتري فرق دارد اما قيمتها از 140 و 200 هزار تومان شروعشده و  تا 300 هزار تومان و بالاتر هم ميرود.

 سيد هادي حسني هم كيفيت شركتهاي سازنده ايراني را خوب ارزيابي نمود و گفت: در سالهاي اخير شركتهاي ايراني توان رقابت با محصولات وارداتي را پيدا كردهاند.

گرگاني فروشنده آبگرمکن در بورس دستگاههاي تأسيساتي در خيابان طالقاني در اين مورد به ما گفت: قيمتها بر اساس ظرفيت حرارتي و تجهيزات بين150 تا 540 هزار تومان متغير است. در جدول زير نمونهاي از قيمت آبگرمكن در بازار تهران آمده است: