نشریه شماره   185   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

نوبرانه ای به نام کوه خواری

گروه بازار مسکن : درحالیکه "زمینخواری" در کشور به ویژه در زمینهای دولتی و منابع طبیعی به اوج خود رسیده است، به تازگی برخی از افراد و نهادها با نصب تابلو در برخی کوهها، پدیده "کوه خواری" را نیز کلید زده اند؛ این پدیده به  ویژه در خارج از محدودههای شهری و کوههایی که جزو مناطق حفاظتشده محسوب میشوند، ابعاد ناگوارتری به خود میگیرد.در تازهترین اقدام، منطقه حفاظتشده ورجین که تحت پوشش اداره کل منابع طبیعی بوده و قسمتی از آن هم مرز با لواسانات است، مورد دستاندازی قرار گرفته است.منطقه حفاظتشده ورجین به موجب مصوبه شماره ۸۹ شورای عالی حفاظت محیطزیست در سال ۱۳۶۱ به عنوان منطقه حفاظتشده اعلام گردیده و از نظر تقسیمات کشوری در استان تهران و بخش لواسانات شهرستان شمیرانات قرار گرفته است.این منطقه در شمال شرقی شهر تهران واقعشده و طبق آخرین بررسیهای انجامشده بیش از ۲۷هزار هکتار وسعت دارد.اما در این میان عملیات خاکبرداری و جاده کشی و تابلو گذاری نیز در مرز این منطقه حفاظتشده شروع شده است.

البته این یک نمونه بارز از کوه خواری است و موارد متعددی از کوه خواریها را میتوان در سراسر ایران ازجمله منطقه حفاظتشده سفیدکوه خرمآباد و کوهها و روستای سرهنگ آباد شهرستان اردستان و... را نام برد. حال باید دید چرا زمینخواران زمینهای بایر و هموار را رها کرده و کوه خواری را شروع کردند.

نبود نظارت و عدم برخورد مسئولین

امید سعادتی ، کارشناس حقوق با بیان این مطلب که زمینخواران همیشه دنبال فرصتها و غنائم خاصی میگردند، به پیام ساختمان گفت: دو دلیل اساسی برای کوه خواری وجود دارد که یکی از دلایل نبود نظارت و گشتهای دائمی در این کوهها و دلیل دوم عدم برخورد مسئولین است زیرا زمینخواران یا به نوعی کوه خواران معتقدند دولت هزینه و وقت خود را برای پیگیری این زمینها نخواهد گذاشت .

محمدرضا شریفی ، کارشناس مسکن با اشاره به اینکه  هم اکنون بسیاری از کوههای سرهنگ آباد نزدیک تهران با گچ خط خطی شده است و این خطها نشاندهنده محدوده هر یک از غاصبان است به پیام ساختمان گفت: بیشتر غاصبان در تهران زندگی میکنند و برای استراحتهای تابستانی و به قولی تمدد اعصاب اقدام به ساخت در این محدودهها  کردند . به عنوان مثال همین منطقه حفاظتشده ورجین که هر روز وجب به وجب آن دچار چپاول میشود .

 اسماعیل سرخ رئیس هیئت کوهنوردی دیواندره و بنیاد زاگرس شناسی  در مورد اهمیت کوهها به پیام ساختمان گفت: کوهها سرچشمه اصلی منابع آب شیرین جهان هستند . بسیاری از گونههای گیاهی و جانوری کمیاب در کوهستانها جای دارند  و حیات دشتها وابسته به کوههاست . بدون آب رودهایی که از کوهها سرچشمه میگیرند. کشاورزی در دشتها امکانپذیر نیست آب مهمترین و اساسیترین محصول کوه است که بدون آن ، حیات موجودات زنده ممکن نیست . 

وی افزود: کوهها در تعدیل شرایط اقلیمی (آب و هوا) نقش بسیار مهمی دارند و بسیاری از میراث فرهنگی جوامع بشری در کوهها قرار دارد و تمدنهای درخشان بسیاری در کوهستان متولد شدهاند .

این کارشناس ادامه داد: با توجه به این موارد نباید مسئولان دست روی دست بگذارند و اجازه بدهند تا کوهها نیز همانند دیگر منابع طبیعی قربانی امیال سیریناپذیر عدهای منفعتطلب شوند زیرا کوهها زیباترین نقاط زمین ، پناهگاه انسان برای فرار از فشارهای زندگی شهری و محل رسیدن به آرامش روحی ، و عرصهای مناسب برای ورزشهای مختلف هستند .

راه برون رفت

دکتر"تقوي"اقتصاددان و مدرّس دانشگاه  در مورد راهکار مبارزه با پدیده کوه خواری میگوید: يکي از راهکارهاي موثر در مبارزه با زمینخواری، تشکيل يک نهاد فرا قوهای، متشکل از کارشناسان منابع طبيعي و جنگلها و بخش کشاورزي، نمايندگان نيروي انتظامي و قوه قضاييه و قوه مجريه و مقننه است و اين نهاد بايد دست به اقدامات جدي زند.

وي افزود: نگاهي به نقشههای هوايي، مشخص میکند که اراضي تصرفشده توسط افراد، بر چه اساسي به ملک آنان تبديل شده است. اگر اين تصرف قانوني است که بايد اسناد و مدارک مربوط به آن را به اين نهاد تحويل دهند و اگر قانوني نيست بايد با آنان برخورد جدي شود.

 

ادامه از صفحه 82

نوبرانه ای به نام کوه خواری

میتواناید با اجراي قانون «از کجا آورده) مالکيت غیرقانونی زمینها را گرفت و به سالمسازی کشور کمک کرد.

اين اقتصاددان خاطرنشان کرد: البته عدهای معتقدند که با بررسي دقيق سرمايه سرمایهداران ممکن است که امنيت سرمایهگذاران به خطر بيفتد اما بهتر است امنيت سرمایهگذاران به خطر بيفتد  ولی امنيت فکري و اعتماد عمومي مردم از بين نرود.

وي تصریح کرد: همچنين در بعضي از مناطق، بهترين راه براي پيشگيري از زمینخواری، تشکيل پليس جنگل يا پليس مراتع و منابع ملي است. اين پليس متخصص که بايد مورد حمايت دولت باشد، میتواند با نظارت بر کليه اراضي ملي و جنگلها و مراتع، از کوچکترین اقدامهای مربوط به زمینخواری مطلع شود و تا جايي که میتواند از آن جلوگيري کند.

سخن آخر

آسیبشناسی زمینخواری نشان میدهد که ضعف دستگاههای مرتبط با اين پديده، کمبود قاطعيت در برخورد با متخلفان و در نهايت نگرفتن مالکيت و باطل نکردن اسناد زمینخواران به صورت فراگير باعث شده تعداد زيادي از اين افراد که به پولي بادآورده رسیدهاند با قطعهبندی اين املاک که به مردم و دولت تعلق دارند، آنها را به ديگران بفروشند.

البته ناگفته نماند که قوه قضاييه در سالهای اخير سعي در برخوردهاي شديدتري با زمینخواران که متهم به تصرف املاک و اراضي ملي بودهاند داشته است. کمي تحقيق و بررسي نشان میدهد بسياري از افراد که بخش مهمي از اموال مردم و بیتالمال را تصرف کردهاند هنوز هم مالک اين زمینها هستند به ويژه در منطقه شمالي و در اطراف تهران و شهرهاي بزرگ کشور اين پديده بسيار ديده میشود و علت آن هم اين است که در بسياري از مواقع افراد با استفاده از روابطي که در محل دارند و با کنار آمدن با برخي از مسئولان شهري، طوري برخورد میکنند که انگار براي اولين بار است مرتکب اين تخلف شدهاند و به نوعي از مهلکه جان سالم به در میبرند.

البته عدهای هم با درست کردن مجوز، بخشي از اراضي ملي را براي کاربري کشاورزي به دست میآورند و با آنها وامهای کلاني میگیرند. بنابراين نبايد ضرر و زیانهایی را که زمینخواران با تصرف غيرقانوني املاک مردم و بیتالمال به کشور وارد میکنند ناديده گرفت بلکه بايد در روند واکنش به مقوله زمینخواری تجدیدنظر کرد.