هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   181   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

زمان طلایی صادرات فولاد از دست رفت

گروه بازار ساختمان: شاید شنیده باشید کشور کاملاً پیشرفته‌ای مانند آمریکا خود واردکننده فولاد می‌باشد و درعین‌حال مواد اولیه تولید فولاد مانند قراضه را صادر می‌کند. یا کشورهای مشترک‌المنافع مانند روسیه و اوکراین که صادرکننده مقاطع فولادی هستند، فولاد خام را نیز که از ارزش افزوده کمتری برخوردار است ، هم صادر می‌کنند. این موارد نشان می‌دهد تولید و صادرات مانند ظروف مرتبط عمل می‌کند و نباید به بهانه تنظیم بازار برای مدت طولانی مانع از صادرات یک کالای تولید داخل شد. اهمیت قضیه در این است که صادرات آن هم در زمانی که بازار داخلی در رکود است و ساخت‌وساز  تقاضایی متناسب با تولید داخلی را مطرح نمی‌کند، می‌تواند برای تولیدکنندگان تولید و فعالیت با ثبات را به همراه داشته باشد. آن هم زمانی که ارز از نرخ بالاتری نسبت به امروز برخوردار بود.
در همین راستا رضا شهرستانی، عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران به خبرنگار پیام ساختمان گفت: “بیش از یک سال است که از دولت تقاضا کردیم تا با آزادی صادرات فولاد موافقت کند که متأسفانه وزارت صنعت معدن و تجارت تا پایان دولت دهم با صادرات فولاد مخالف بود و اصرار و پیگیری‌های تولیدکنندگان فولاد نیز به نتیجه‌ای نرسید. اکنون هم که صادرات فولاد آزاد شده است متأسفانه زمان طلایی صادرات فولاد از دست رفته است.”
مقررات صادرات بلند مدت باشد
شهرستانی تاکید کرد: “در حال حاضر وزارت صنعت معدن و تجارت صادرات فولاد را هم برای تولیدکنندگان این کالا و هم برای بازرگانان آزاد کرده‌اند و این اقدام موجب شده تا فولاد ایرانی هم بازار عراق را خراب کند و هم به صادرات این کالا به آن کشور زیان بزند. وی افزود: از آنجا که بازرگانان ایرانی فولاد مورد نیاز برای صادرات به عراق را از داخل تهیه می‌کنند و طبعاً با رقابت میان آنها فولاد را با قیمت بالاتری خریده و در بازار عراق نیز برای فروش بیشتر اقدام به کاهش قیمت این کالا نسبت به قیمت‌های بازار آن کشور می‌کنند از این رو قیمت فولاد در بازار عراق کاهش‌یافته که این کار  هم به زیان تولیدکننده فولاد و هم بازرگانان ایرانی است. “ وی با تاکید بر داشتن راهبرد بلندمدت در زمینه صادرات فولاد به الگوی چین اشاره‌کرده و گفت: «چین کشوری است که بزرگ‌ترین تولیدکننده و صادرکننده فولاد در جهان است اما در زمان المپیک پکن به دلیل ساخت‌وساز گسترده‌ای که در زمان کوتاهی تحقق یافت، دولت چین برای آنکه بازار صادراتی فولاد را از دست ندهد و فولادی که در گذشته صادر می‌شد جذب ساخت‌وساز مقطعی در داخل نشود، اقدام به ارائه مشوق‌های صادرات فولاد کرد و از طرف دیگر برای ساخت ورزشگاه‌ها، فولاد مورد نیاز را از بخش واردات تهیه کرد.” این امر اهمیت حفظ بازار صادراتی یک کالا را به خوبی نشان می‌دهد.
این تولیدکننده فولاد در بیان اهمیت ثبات در فعالیت‌های صادراتی اظهار داشت: «در بازارهای جهانی که رقبای بزرگی مانند چین ترکیه، اوکراین، روسیه، کره جنوبی و قزاقستان در حال عرضه کالا هستند ما نیازمند اعتمادسازی و جذب مشتری هستیم نه اینکه به نحوی عمل کنیم که مشتریان ( مثلاً عراقی) از اینکه با ما وارد معامله شوند بترسند و خودداری کنند.”
ساخت 200 هزار خانه
بازار سازی نمی‌کند
از صادرات صرف مقاطع فولادی که بگذریم اخباری نیز از ساخت 200 هزار واحد مسکونی در شهرک‌های پیرامون بغداد منتشر شده است. پاسخ این سؤال که آیا این صادرات مهندسی می‌تواند به صادرات فولاد از ایران منجر شود یا خیر را از این عضو انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران جویا شدیم .
شهرستانی در این خصوص به پیام ساختمان اظهار داشت: “به صورت طبیعی نیاز بخش مسکن به مصرف فولاد بسیار کمتر از موارد عمرانی است چرا که عمده مصرف فولاد در پروژه‌های  ساخت سد، پل و راه‌سازی مانند بزرگراه می‌باشد.”
وی تاکید کرد: “در بخش مسکن اگر یک واحد آپارتمان را 100 مترمربع در نظر بگیریم بیشترین میزان مصرف فولاد در هر مترمربع 20 تا 25 کیلوگرم می‌شود که به ازای هر واحد آپارتمانی 5/2 تن فولاد مصرف می‌شود. از این رو ساخت 200 هزار واحد مسکونی با فرض هر واحد 100 مترمربع در حدود 500 هزار تن فولاد نیاز دارد.
این در حالی است که برای ساخت یک سد به بیش از 500 هزار تن فولاد نیاز است. از این رو حتی اگر همان 200 هزار واحد مسکونی در عراق ساخته شود و فولاد مورد نیاز آن از داخل تأمین شود چیزی در حد ساخت یک سد خواهد بود.”
چالش های صادرات حتی به عراق
با این حال اگر کشور جنگ‌زده عراق در حال سازندگی و نوسازی زیرساخت‌های عمرانی و صنعتی خود می‌باشد ، قطعاً به سد و جاده و سیلو نیز احتیاج دارد و شرکت‌های ایرانی می‌توانند برای کسب این بازارها نیز فعالیت کنند. شهرستانی در این زمینه مشکلات دیگری را مطرح نموده و گفت: “مشکل اساسی  نبود خط اعتباری است و از طرف دیگر انتقال ارز نیز به سهولت انجام نمی‌شود. ضمن اینکه شرکت‌های ایرانی عملکرد خوبی نیز از خود ارائه نکرده‌اند.”
این فعال صنعتی معتقد است: به دلیل همین چالش‌ها تراز تجاری عراق با ایران کمتر از 5 میلیارد دلار است درحالی‌که این کشور با ترکیه 16 میلیارد دلار مبادله تجاری دارد ( چیزی کمتر از یک سوم حجم مبادلات ترکیه با عراق).»