نشریه شماره   181   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

استخراج برق از دل گیاهان

محققان به لطف دانش مهندسی ژنتیک موفق شده‌اند با تزریق ویروس‌هایی به گیاه توتون از آن به عنوان کارخانه‌ای برای تولید و پرورش سلول‌های خورشیدی استفاده کنند و از این راه زمینه راه‌اندازی خط جدیدی به منظور تولید انرژی‌های پاک را از دل طبیعت سبز فراهم نمی‌آورند.
به اعتقاد دانشمندان، ارزش یافته‌های جدید در نقش مهمی است که از این پس گیاهان زراعی از جمله توتون می‌توانند در چرخه تولید و مصرف سوخت و نیازهای آینده انسان ایفا کنند، چرا که گیاه توتون می‌تواند نظیر فرآیند از شیر گرفتن کودک به نوبه خود در گرفتن سوخت‌های فسیلی از دهان دنیا و به عبارتی، خلاص کردن جهان از این رنج کهنه نقش شایسته‌ای ایفا کند.
در این میان، آنچه توجه دانشمندان را در مسیر این پژوهش به خود جلب کرده مکانیزم مشابهی است که بر اساس آن و طی میلیون‌ها سال، سیر تکامل و تحول تدریجی توانسته برای به چنگ آوردن انرژی خورشیدی در گیاه اعمال کند و در واقع فواصل مشخص و دقیقی را میان این هسته‌ها یا گروه‌های رنگی مولکولی برقرار کرده تا از این راه برای آنها امکان جمع‌آوری و استفاده از نور حاصل از خورشید را با قابلیت بازده و کارآمدی بی‌همتایی فراهم کند.
به گفته محققان، هدف آنها تلاش برای تقلید از همین سامانه‌های گیاهی است که با این دقت و ظرافت عالی در ساختار گیاه تنظیم و میزان شده‌اند؛ اما آنچه در مسیر این شبیه‌سازی مورد استفاده محققان قرارگرفته یکی از ویروس‌های معمول و شناخته‌شده توتون موسوم به ویروس موزاییک توتون است.
البته سلول‌های خورشیدی مصنوعی را نمی‌توان به خودی خود روی گیاهان توتون پرورش داد. برای این منظور آنها را برای رشد یافتن روی گیاه باید برنامه‌ریزی کرد. در واقع عملی کردن این مکانیزم در حالی است که برنامه‌نویسی مجدد هر سلول از یک گیاه توتون بالغ و رسیده، خود مستلزم به عهده گرفتن مسئولیت سنگین و فشرده‌ای برای دانشمندان محسوب می‌شود. با این اوصاف برای ویروس موزائیک توتون، برنامه‌نویسی مجدد سلول‌های بالغ توتون جهت تولید ساختارهای ظریفی که این گیاه به طور طبیعی قادر به انجام آن نیست، همان چیزی است که این ویروس را بهترین گزینه برای چنین منظوری هدف‌گذاری کرده است.