نشریه شماره   180   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

ملزومات گردشگری بناهای تاریخی

نبايد با صنعت گردشگري تنها به عنوان يك صنعت سودآور و ثروت ساز مواجه شد. گردشگري ساختاري است كه جامعه سالم به آن نيازمند است، حتي به قيمت زیان‌های مالي و اقتصادي. هر نظام اجتماعي معقول و تعالي خواه، موظف است شرايط را براي توسعه گردشگري و مراودات منتسب به آن فراهم كند. اگر چه اين توسعه در مراحلي متحمل هزینه‌های گزاف اقتصادي باشد. گذشته از همه منافع اقتصادي، گردشگري را يكي از بزرگ‌ترین محمل‌های فرهنگي و قدرت فرهنگ اجتماعي و نشانه امنيت و آرامش ملي می‌دانند. از اين منظر نيز رابطه معقولي بين گردشگري و بناهاي تاريخي قابل فرض است.
ازدیگرسو،عدم رعايت ظرفيت پذيرش بازديدكنندگان در محوطه‌ها و بناهاي تاريخي به بهانه توسعه گردشگري، امروزه به نگراني بزرگي تبديل شده است. هر ساله در دوره‌های اوج سفرهاي داخلي و يا مراجعه مسافران خارجي (به ويژه در ايام نوروز و...) شاهد دلهره مديران حفاظت چغازنبيل، تخت جمشيد و كاخ موزه نياوران و... هستيم كه غير از معوق كردن برنامه‌های عادي کارگاه‌های اجرايي و مطالعاتي، بايد با دشواري، آسیب‌های حاصل از اين هجوم‌ها را كنترل كنند.
از جمله ديگر آفاتي كه در گردشگري بناهاي تاريخي، سبب تخریب آثار می‌شود، پرداخت نامتوازن به همه اركان جاذبه در اين بناهاي تاريخي است. امروزه در تورهاي ايراني (و حتي برخي مراكز بزرگ توريستي دنيا) گردشگران را بيشتر با داستان‌ها و خرافه‌های عامه‌پسند و سرگرم‌کننده آشنا و مشغول می‌کنند تا ارجاع به مقولات اساسي علمي و اجتماعي؛ با اعتقاد به آرمان‌های تداخل گردشگري و حفاظت از ابنيه تاريخي، اين شيوه گردشگري از نظر فرهنگي نه تنها عوایدی ندارد بلکه ضرر بسیاری به هویت تاریخی کشور خواهد رساند که مسئولان باید این جریان را بازبینی کنند.