هرهفته شنبه ها - سال سیزدهم

پرتیراژترین نشریه صنعت ساختمان

نشریه شماره   179   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

پروژه‌هایی که منابع طبیعی را می‌بلعند

گروه ساخت‌وساز: درحالی‌که طی هفته گذشته، شورای عالی شهرسازی و معماری کشور دستور توقف پروژه بزرگ پدیده شاندیز را صادر کرد اما روز بعد سایت شهرداری شاندیز خبر منتشرشده درباره صدور دستور توقف پروژه پدیده شاندیز را تکذیب کرد و صدا و سیما نیز همچنان به پخش تبلیغات برای این پروژه ادامه داد.
چند سالی است که پروژه پدیده شاندیز با هزاران نفر کارگر و نیروی کار که یکی از بزرگ‌ترین کارگاه‌های ساختمانی در کشور نام گرفته، در شاندیز مشهد در حال اجراست. شاندیز شهری کوچک و با جمعیتی کم و از لحاظ تقسیمات کشوری نیز بخشی از شهرستان بینالود (طرقبه و شاندیز ) در محدوده غربی مشهد  است. این پروژه در زميني به مساحت تقريبي500 هزار مترمربع و با زیربنای یک میلیون  مترمربع در قالب 8 كاربري و با مراکز مختلفی همچون مجتمع آپارتمان های مسکونی، اداری، مراکز خرید، هتل و... در حال ساخت است.
بر اساس این گزارش، طراحی این پروژه توسط شركت انگلیسی «اتكينز» با پرداخت بیش از 25 میلیون دلار دستمزد انجام شده است؛ طرحی که گفته می‌شود هیچ تناسبی با معماری اسلامی و ایرانی ندارد و به گفته آنچه از سوی شرکت ساختمانی این پروژه عنوان‌شده بیش از 90درصد از مردم شهر شاندیز سهامدار این پروژه هستند.
این روزها شورای‌عالی شهرسازی و معماری کشور طی مصوبات جدید با هدف شناسایی مجوزهای اشکال‌دار، پرونده پروژه‌های بزرگ  پرحاشیه را که دچار ابهاماتی بوده و یا به نوعی کمیسیون ماده 100 و 5 با آن درگیر بودند را در دستور کار رسیدگی قرار داده است. پروژه ایران‌زمین در منطقه شهرک غرب تهران نمونه آن است.
در این خصوص شورای عالی شهرسازی دی و بهمن‌ماه امسال در ۲جلسه مفصل، پروژه ساخت شهرک چندمنظوره پدیده شاندیز را مورد بررسی قرار داد و مصوب شد که این شورا، نمایندگان خود را برای نهایی کردن مدارک طرح به منطقه اعزام کند. این در حالی است که روز بعد از انتشار این خبر در سایت روزنامه رسمی کشور، سایت شهرداری شاندیز خبر منتشرشده درباره صدور دستور توقف پروژه پدیده شاندیز را تکذیب کرد.
 شهرداری شاندیز در اطلاعیه‌ای که به‌صورت رسمی منتشر کرد به این اخبار و صدور دستور توقف و پلمپ این پروژه واکنش نشان داد و اعلام کرد: خبر منتشرشده در برخی سایت های خبری مبنی بر پلمپ مجموعه پدیده از طرف شهرداری شاندیز کذب می‌باشد و تکرار این‌گونه مطالب غیر واقعی قابلیت پیگرد قانونی خواهد داشت.
تغییر کاربری اراضی و ساخت و سازهای غیرمجاز
این در حالی است که بهمن‌ماه امسال، قباد افشار رئیس سازمان امور اراضی کشور در گفتگو با ایرنا اعلام کرد که شرکت پدیده شاندیز از 55 هکتار زمینی که در اختیار گرفته، فقط 15 هکتار آن در محدوده شهر است و 45 هکتار دیگر آن خارج از محدوده شهری است و آنان برای آنکه قانون را دور بزنند این بخش را به شهر الحاق کردند که سازمان امور اراضی به طور جدی این موضوع را پیگیری می‌کند.به گفته وی در بسیاری از نقاط کشور به شدت تغییر کاربری اراضی و ساخت و سازهای غیرمجاز مشهود است که در طرقبه و شاندیز نیز طی سال های اخیر به شدت باغات و اراضی کشاورزی از بین رفته و در این زمین‌ها، ویلا، واحدهای صنعتی، تجاری و مانند آن ایجاد شده است.
رئیس سازمان امور اراضی گفته طی 10تا 12 سال گذشته بیش از 50 هزار هکتار از اراضی کشاورزی به‌صورت غیرمجاز و غیرقانونی تغییر کاربری یافته است!
پرسش هایی که بی پاسخ ماند
در این باره تلاش های خبرنگار پیام ساختمان از استاندار و معاون عمرانی استاندار خراسان رضوی برای توضیحات بیشتر درخصوص علت تکذیب خبر علیرغم مصوبه رسمی شورای عالی شهرسازی و جزئیات بیشتر در فرایند ساخت و اراضی اختصاص یافته به این پروژه بی نتیجه ماند.
لاهوتی، عضو کمیسیون عمران مجلس در گفتگو با خبرنگار پیام ساختمان، نیز ضمن اظهار بی اطلاعی گفت: چون از جزییات و نکات مثبت و منفی آن بی اطلاع هستم. نمی توانم اظهار نظر کنم. به گفته وی جزییات این پروژه در مجلس نیز طرح موضوع نشده است.
تخریب علنی منابع طبیعی
اما رئیس هیئت‌مدیره انجمن صنفی مهندسان صنعت ساختمان در این رابطه می‌گوید: نمونه اینگونه اقدامات را در کیش، قشم و سایر نقاط در سطح کشور شاهد هستیم  که با وجود کمبود منابع آب و سایر منابع در کشور، ساخت ‌و سازهای این‌چنینی مشکلات در این بخش‌ها را دوچندان می‌کند.
علیرضا سرحدی با اشاره به تاکید مقام معظم رهبری در خصوص عدم ساخت‌وساز در ارتفاعات پیرامونی تهران و در ارتفاع بالای 1800 متر و حساسیت ایشان به منابع طبیعی کشور، می‌گوید: مشابه این پروژه در اطراف تهران یا البرز نیز وجود دارد که عمدتاً تخلف می‌کنند. به گونه‌ای که ساخت و سازهای بی‌رویه و علنی در نواحی قابل‌توجهی از منابع طبیعی شهر دماوند صورت می‌گیرد و علیرغم تاکید و هشدار مکرر به تخریب منابع طبیعی، متأسفانه هیچ توجهی به آن نمی‌شود.
به گفته این عضو سابق هیئت‌رئیسه سازمان نظام‌مهندسی استان تهران، این مسئله طی سال های اخیر به شدت رواج یافته است. در اطراف تهران و البرز نیز باغ‌ها و منابع طبیعی به‌سرعت از بین می روند تا جایی که دیگر فضای سبزی باقی نمانده و فقط برج‌های چندین طبقه علم می‌شوند. حتی بیشترین تخریب منابع طبیعی در اطراف شهر پردیس، گیلاوند و ... قابل مشاهده است.
منافذی برای قانون گریزی
 سرحدی با بیان اینکه محیط‌زیست و زمین‌های منابع طبیعی شُش های کشور هستند، می‌گوید:  ما امیدواریم دولت آقای روحانی بتواند با این پدیده زشت مقابله کند چرا که قوانین شهرسازی بسیار قوانین خوبی است اما راه‌های قانون‌گریزی نیز وجود دارد. مثلاً در طرح تفصیلی تهران همه قوانین بررسی و نقطه‌گذاری شد و علیرغم تعیین تبصره‌ای به نام کمیسیون ماده 5 برای موارد استثنایی، مشاهده می‌کنید که کل طرح تفصیلی به کمیسیون ماده 5 رفته، تغییر یافته و تمام بارگذاری‌ها و طرح‌ها را به هم می‌ریزد.
این کارشناس معماری این سؤال را طرح می‌کند که با وجود منافذ و سوراخ‌هایی برای گریز از قانون دکتر آخوندی چطور می‌تواند با آن مقابله کند ؟ ساخت‌وساز غیرمجاز دست‌اندازی به منابع طبیعی و تضییع حقوق مردم است که باید در این زمینه جدیت و نظارت بیشتری صورت بگیرد و یک نیروی قهری لازم است تا بگوید بازی تمام شد!
وی با بیان اینکه باور من این است که رسانه‌ها می‌توانند به این موضوع کمک بزرگی کنند، گفت: در تمام کشورهای دنیا  اصولی رعایت می‌شود به نام «منافع ملی» که متأسفانه در کشور ما هم در میان مدیران و هم میان مردم به این موضوع چندان اهمیت داده نمی شود.