نشریه شماره   177   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

ریشه مشکلات بازار فولاد

گروه بازار ساختمان: روز دوم بهمن‌ماه همایشی با عنوان بازار هوشمند فولاد ایران در سالن شهید باکری وزارت صنعت معدن و تجارت برگزار شد. در این همایش که به بررسی وضعیت بازار فولاد و چالش های پیرامون آن پرداخته شد دلایل راه‌اندازی سایت بها مورد توجه قرار گرفت.  یکی از سخنرانان این همایش رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد بود. محمد آزاد در مدت 25 دقیقه تحولات بازار این کالا در یک دهه گذشته را با احساس فراوان بیان کرد. 
ما درستکاریم
شاید عجیب باشد اما رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد با این جملات سخنان خود را آغاز کرد: از زمانی که وارد این صنف شده‌ام تاکنون فروشندگان فولاد را اشخاصی قانونمند و متشرع دیده‌ام که به درستکاری در بازار شاخص بوده‌اند. تا جایی که اگر من آنان را بهترین نمی‌دیدم فعالیت در صنف دیگری را انتخاب می‌کردم. ما زمانی فعالیت می‌کردیم که فولاد در کشور تولید نمی‌شد.
بورس مشکلات
محمد آزاد تاکید کرد: تا سال 1382 مشکلی در بازار فولاد وجود نداشت و فاکتور فروش نیز  ارائه می‌شد . حتی در دو سال اول فعالیت بورس فلزات نیز مشکلی وجود نداشت اما هنگامی که عرضه‌های سنگین آن هم به‌صورت سلف در بورس کالا انجام شد به تبع آن مشکلات بسیاری برای صنف ما به وجود آمد. وی در بیان چالش دیگر فراروی صنف فروشندگان فولاد اظهار داشت: مشکل مضاعف ما مقررات بورس کالاست که فقط اشخاص حقوقی می‌توانند از بورس کالا خرید کنند؛ مسئله‌ای که بارها در جلسات متعدد با دولت آن را مطرح کرده‌ایم. چرا که بیشتر تجارت بازار ایران توسط اشخاص حقیقی انجام می‌شود و کسبه محترم نمی‌توانند علاوه بر واحد صنفی خود اقدام به تأسیس یک شرکت کنند تا به‌عنوان شخص حقوقی پذیرفته شوند.
مشکل بعدی که این مقام صنفی به آن پرداخت، حجم عرضه‌ها در بورس کالا بود. وی تاکید کرد: عرضه فولاد در بورس کالا در ابعاد بسیار کلان انجام می‌شود و صنف فروشندگان فولاد یا تعاونی‌ها قادر به خرید فولاد مورد نیاز خود به‌صورت مستقیم نیستند.
بانک‌ها مزید بر علت
رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد ادامه داد: علاوه بر شرکت‌هایی که توان خرید انبوه فولاد در بورس کالا را دارند اخیراً بانک‌ها نیز به این جمع اضافه شده‌اند و حدود 23 شرکت از طریق کارگزاری های خود اقدام به خرید از بورس کالا می‌کنند.
آزاد تاکید کرد: بانک‌ها با توجه به پول‌هایی که در اختیار دارند اقدام به خرید عرضه های کلان فولاد از بورس کالا می‌کنند حال آنکه خریدوفروش جزو وظایف بانک‌ها نیست و آنها می‌توانند برای ایجاد سودآوری جهت پرداخت سود به سپرده‌گذاران ، به تولیدکنندگان  تسهیلات ارائه کنند که در این زمینه از دولت و بانک مرکزی در خواست می‌کنیم به این وضعیت رسیدگی کند و تساهل در این امر جایز نیست.
به گفته وی چه شرکت های دارای سرمایه زیاد و چه آنها که به بانک‌ها وابسته‌اند ، ازآنجاکه نمی‌توانند فولاد خریداری‌شده از بورس را مستقیم به مصرف‌کننده بفروشند و ازآنجاکه این شرکت‌ها قادر به فروش فولاد در بازار نیستند آن را به‌صورت تدریجی از طریق واسطه‌ها به فروشندگان فولاد عرضه می‌کنند و در ازای این یک یا دو تریلی فولاد فاکتوری نیز عرضه نمی‌شود  و به دلیل فقدان فاکتور فروش هم مجبور می‌شوند مالیات مضاعف بپردازند.
امان از مالیات
رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد تصریح کرد: از سال 1389 که مالیات بر ارزش‌افزوده برای صنف ما اجباری شد ما بارها اعلام کرده‌ایم  خرید؛ از شرکت های واسطه‌ای که عرضه‌های کلان دارند بدون فاکتور است درحالی‌که مالیات آن یک بار پرداخت شده است و در این صورت دیگر نباید مالیاتی از فروشندگان فولاد اخذ شود.
آزاد خاطرنشان کرد: مالیات مضاعف که صورت شرعی و قانونی ندارد درست نیست و نباید با مالیات ناحق بیت‌المال را آلوده کرد. این نکته‌ای است که در کمیسیون اقتصاد و نیز کمیسیون برنامه‌وبودجه مجلس شورای اسلامی نیز مطرح کردم، حال آنکه قانونگذار نیز از وضع این قانون هدف دیگری داشته است.
وی افزود: نامه‌ای به کمیسیون اصل 90 مجلس نوشتیم و خواستار توجه و احقاق حق شدیم. بعد از دو ماه پاسخی دریافت کردیم که از ارجاع نامه ما به سازمان امور مالیاتی کشور خبر می‌داد. این درحالی است که ما روزانه برای حل مشکلاتمان به این سازمان رفت‌وآمد داریم، بدون آنکه پاسخی بگیریم.
رئیس سابق شورای عالی اصناف اظهار داشت: در ماده سه قانون مالیات بر ارزش‌افزوده آمده است که این مالیات باید به نسبت خریدوفروش و مابه‌التفاوت آن از کسبه اخذ شود درحالی‌که سازمان امور مالیاتی عملکرد سال قبل را دریافت نموده و آن را تبدیل به میزان فروش می‌کنند سپس ضرب در مالیات بر ارزش‌افزوده کرده و آن را مطالبه می‌نمایند.
سودی یک درصدی مالیاتی چند درصدی
رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد تصریح کرد: بالا و پایین رفتن قیمت فولاد ارتباطی به عملکرد همکاران ما در بازار فولاد ندارد و سود فروش فولاد کمتر از یک درصد است . حال چگونه ممکن است فروشنده‌ای با سود یک درصد بتواند مالیات 3 یا 4 یا 5 درصدی بپردازد. این در حالی است که فولاد از معدود کالاهایی  می باشد که قابلیت قاچاق ندارد.
تعهد تولیدکننده و تکلیف فروشنده
رئیس اتحادیه کشوری فروشندگان فولاد گفت: بسیاری از همکاران علاقه داشتند خرید دست‌اول از کارخانه‌ها داشته باشند. تا فاکتور خرید را نیز دریافت کنند ولی مشکل این است که کارخانه‌ها این را نمی‌پذیرفتند و بورس کالا نیز خرده‌فروشی یک یا دو تریلی را قبول ندارد.
آزاد اضافه کرد : با توجه به اینکه حداقل عرضه در بورس کالا 10 تا 20 هزار تن است و حتی از عرضه‌های 5 هزار تنی نیز خبری نیست، ازاین‌رو قرار بر این شد که کارخانه‌ها مستقیماً به اعضای اتحادیه در قالب سایت بها فولاد بفروشند که با همکاری انجمن تولیدکنندگان فولاد و هماهنگی وزارت صنعت و معدن و تجارت این اقدام انجام می‌شود. طبق این توافق انجمن تولیدکنندگان فولاد تعهد کرده همه تولیدکنندگان فولاد کشور را در این سایت ثبت نام کند و اتحادیه فروشندگان فولاد نیز مکلف شده است خریداران فولاد مورد تأیید را معرفی کند که به نظر ما بهترین آیتم در این زمینه پروانه کسب است. البته برای تجار بزرگ که واردکننده بوده و دارای کارت بازرگانی هستند، می‌توانند از طریق اتحادیه به این سابت معرفی شوند.