نشریه شماره   167   دوهفته نامه آرشیو PDF پیام ساختمان

حاضرم متولی مسکن مهر شوم


گروه گزارش: مهندس اسفندیار سلطانی رئیس انجمن انبوه‌سازان استان زنجان، عضو هیئت مدیره کانون سراسری انبوه‌سازان مسکن و ساختمان کشور و همچنین کارآفرین نمونه کشور است. به بهانه طرح دوباره مسکن پاک و انبوه‌سازی در بافت‌های فرسوده پیام ساختمان گفتگوی مفصلی با وی انجام داده که به دلیل طولانی بودن مصاحبه، متن گفتگو را در دو قسمت می‌آوریم که در بخش اول به طرح مسکن پاک و مسکن مهر پرداخته‌شده و در بخش دوم که در شماره بعد چاپ خواهد شد، مسائل مربوط به انبوه‌سازی بررسی شده است:

پیام ساختمان: نظر شما در مورد طرح‌ دکتر آخوندی موسوم به «مسکن پاک» چیست؟

این طرح در دوره پیشین که آقای آخوندی وزیر مسکن و شهرسازی بودند، مطرح شد. «پاک» مخفف پس‌انداز، انبوه‌سازی و کوچک‌سازی است و احتمالاً این طرح را به سیستم پایدار در این دوره تبدیل کنند. به هر حال پس‌انداز، انبوه‌سازی و کوچک‌سازی هدف قانون از انبوه‌سازی است که اگر این طرح به درستی اجرا شود، طرح خوبی است. بزرگ‌ترین آفت ما در هر دوره‌ شرکت‌هایی می‌باشند که نه خصوصی هستند و نه دولتی یا هم خصوصی هستند و هم دولتی. اگر در این دوره طرح پاک را به تشکل‌های صنفی بدهند بهترین خروجی را خواهد داشت. شما طرح ساماندهی مسکن را نگاه کنید، اولین اصل آن سیستم‌های اجاره‌ای بود. یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات آقای نیکزاد حذف سیستم‌های اجاره‌ای بود که باعث تورم مسکن شد. دومین ‌اشتباه طرح مسکن نود و نه ساله بود که تبدیل به طرح دولتی «مهر» شد و سومین ‌اشتباه آقای نیکزاد ساماندهی بافت فرسوده بود که آن را به شرکت دولتی عمران و بهسازی دادند. چهارمین ‌اشتباه وی تکنولوژی‌های نوین بود که آن را به یک شرکت دولتی دادند و پنجمین خطای وزیر راه و شهرسازی سابق واگذاری مقاوم‌سازی روستایی به شرکت دولتی بنیاد مسکن بود. همچنین استفاده از سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی از دیگر اشتباهات مهندس نیکزاد بود که به نظر می‌رسد بیشتر برای سیاهی لشکر و افزایش آمار بود.

پیام ساختمان: بعضی از کارشناسان اصل اول طرح پاک، یعنی پس انداز را با شرایط اقتصادی مردم همخوان نمی‌دانند. نظر شما چیست؟

باید دید طرح پاک زیرساخت‌هایش چیست، با چه هدفی طرح‌شده و چگونه می‌خواهد اجرا شود. ساختار کلی مسکن مهر یعنی خانه‌‌دار کردن دهک‌های پایین جامعه هم خوب بود، اما می‌خواستند مسکن مهر را سیاسی کنند مسکن تعریف ملی دارد اما با اجرا و ساختار محلی، چون بر اساس شرایط اقتصادی، اجتماعی، اقلیمی و جغرافیایی هر منطقه تعریف می‌شود. بزرگ‌ترین مانع تحقق طرح مسکن مهر، شعارهای تبلیغی بود. بعضی از تشکل‌های صنفی هم اطلاعات غلط به آقای نیکزاد می‌دادند تا بتوانند به قراردادهای بزرگ دست پیدا کنند . بنده در سال 88 مقاله‌ای نوشتم که هر متر مسکن مهر که ساخته می‌شود ده هزار تومان رانت دارد. در سند چشم‌انداز 20 ساله مگر قرار نبود 30 درصد مسکن صنعتی سازی شود؟ پوسته‌ای از صنعتی سازی را در مسکن مهر ایجاد کردند، آن هم با دادن اطلاعات غلط از جانب برخی تشکل‌ها.

باید به مردم فهماند که با یک میلیون تومان نمی‌شود صاحب مسکن مهر شد. حالا در مورد پس انداز که می‌گویند کارشناسی نشده، باز هم می‌گویم که خطرناک خواهد شد. اما اصل اول پس انداز درست است. به شرط اینکه مردم برای خانه‌دار شدن دلال نشوند، کمی زحمت‌کشیده باشند و پس‌انداز کنند.

پیام ساختمان: راهکار شما برای حل مشکل مسکن چیست؟

آزموده را آزمودن خطاست. دنیا دارد به سمتی می‌رود که کارفرما( یعنی صاحب زمین) دولت باشد یا فرد، طرف دیگر باید مجری دارای صلاحیت باشد. یعنی کسی که مدیریت سرمایه، تولید، عرضه، ساخت، فروش و اقتصادی کردن مسکن را دارد. طرف سوم هم ناظر ذی‌صلاح باشد. بر اساس سیستم اجاره‌ای زمین به انبوه‌ساز اجاره ‌داده می‌شد و انبوه‌ساز هم در عرض دو سال واحدها را ‌می‌ساخت و موظف بود 5 سال اجاره بدهد و پول زمین را هم 7 سال بعد می‌گرفتند. اگر این طرح در سطح شهر به اجرا گذاشته می‌شد اجاره و قیمت مسکن افزایش نمی‌یافت.

پیشنهاد من این است که آقای آخوندی اگر می‌خواهد کار پیشرفت کند نخست باید بین مشاوران و معاونان خود کسانی را بپذیرد که متخصص این کار باشند و ارتباط و رابطه‌ای با خارج از دولت نداشته باشند. دوم اینکه باید معاونت یا مشاور در رابطه با انبوه‌سازی و در رابطه با مسکن مهر ایجاد شود که این معاونت می‌تواند پروژه‌ها را به گروهی از انبوه‌سازان معرفی کند.

بنده حاضرم متولی باقیمانده قراردادهای مسکن مهر بشوم و در طول فرآیند 2 تا 3 ساله هم آن را تمام کنم. ضمن اینکه نه قیمت آن را اضافه کنیم و نه به مردم فشار بیاوریم. دولت تنها دو کار انجام دهد. نخست اجازه فروش اوراق مشارکت را به ما بدهد تا به ما فشار نیاید و اجرای پروژه‌ها را به ما بسپارد.