استیضاح کارآمدتر خواهد شد | پیام ساختمان

پرتیراژترین نشریه ساختمان از 1382

استیضاح کارآمدتر خواهد شد


«استیضاح وزیر راه و شهرسازی با 24 امضاء به هیئت‌رئیسه مجلس تقدیم شد.» این، آخرین خبری است که پس از ابتدا انتشار در رسانه ها و سپس قرائت در صحن علنی مجلس- البته با چند روز تأخیر-گزارش عملکرد وزارت راه و شهرسازی دولت یازدهم توسط کمیسیون عمران منتشرشده است. اما استیضاح چیست ؟ چگونه و با چه ساز و کارهایی انجام میشود ؟ چه‌کارآیی دارد ؟ نتیجه‌اش تا چه باری« از» یا «بر » دوش استیضاح شونده بر میدارد یا میگذارد؟ و در نهایت سود جامعه از این عمل قانونی چه خواهد بود؟ و سؤالات بیشماری ازاین‌دست،پرسش‌هایی است که همواره دغدغه ذهنی جامعه بوده و اذهان و افکار عمومی را به خود مشغول کرده است. استیضاح در لغت‌نامه دهخدا در معانی طلب وضوح کردن، طلب پیدایی، آشکار کردن خواستن، ازکسی درخواستن تا چیزی هویدا کند، طلب روشنی، .... و سؤال وکیل مجلس از وزیر که در پی آن برای هیئت وزرا رأی اعتماد باید گرفتن، آمده است . در بند یک اصل 89 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز که به نام «اصل استیضاح وزیران و رئیس‌جمهور» نیز شناخته میشود، آمده است: نمایندگان مجلس شورای اسلامی میتوانند در مواردی که لازم میدانند هیئت‌وزیران یا هر یک از وزراء را استیضاح کنند، استیضاح وقتی قابل‌طرح در مجلس است که با امضای حداقل ده نفر از نمایندگان به مجلس تقدیم شود. هیئت‌وزیران یا وزیر مورد استیضاح باید ظرف مدت ده روز پس از طرح آن در مجلس حاضرشده و به آن پاسخ گوید و از مجلس رأی اعتماد بخواهد. در صورت عدم حضور هیئت‌وزیران یا وزیر برای پاسخ، نمایندگان مزبور درباره استیضاح خود توضیحات لازم را میدهند و درصورتیکه مجلس مقتضی بداند اعلام رأی عدم اعتماد خواهد کرد. اگر مجلس رأی اعتماد نداد هیئت‌وزیران یا وزیران یا وزیر مورد استیضاح عزل میشود. در هر دو صورت وزرای مورد استیضاح نمیتوانند در هیئت‌وزیرانی که بلافاصله بعدازآن تشکیل میشود، عضویت پیدا کنند. البته پیشینه استیضاح به معنا در فرهنگ لغت دهخدا یا سایر فرهنگ‌ها و نیز قرار گرفتن در یک‌بند از یک اصل قانون اساسی محدود نمیشود بلکه سابقه تاریخی آن به قرون‌وسطی بازمی گردد که نمونه‌های عینی و مشخص اش را هم میتوان در عملکرد اوایل قرن نوزدهم نظام سیاسی انگلیس مشاهده کرد. بااین‌حال و با سپری شدن چند قرن از احساس نیاز و ضرورت عملیاتی نمودن استیضاح همچنان سؤالات در نحوه اجرای آن پا برجاست، بالأخص در مورد استیضاح اخیر وزیر راه و شهرسازی که در بالا اشاره شد اما استیضاح‌کنندگان وزیر راه و شهرسازی که با 24 رأی استیضاح خود را به هیئت ریسه مجلس تقدیم کرده‌اند به دنبال چه چیزی هستند و چرا استیضاح را بر سایر راه ها مقدم دانسته اند.؟. یکی از موافقان استیضاح وزیر راه و شهرسازی معتقد است :« وزیر راه قول و وعده میدهد اما عمل نمیکند؛ امروز نه مشکل مسکن و نه مشکل پروازها حل‌شده و مشکلات عمرانی همچنان پا برجاست؟یکی دیگر از موافقان نیز افزایش عوارض یکی از آزادراه‌های کشور را قابل‌قبول ندانسته و همین مشکل را علت طرح سؤال از وزیر مطرح کرده است . در مقابل، مخالفان استیضاح را پله آخر میدانند و طرح این موضوع در مقطع کنونی را که دولت در تنگنای شدید مالی قرار دارد ،مناسب ارزیابی نمیکنند. یکی از مخالفان میگوید : «با توجه به گرفتاریهایی که در بحث منابع مالی و اعتباری و بودجه‌ای داریم، ورود به مباحث استیضاح و عملی کردن آن ما را به حاشیه میکشاند . هم دولت و هم بخشی از زیرساخت‌های راه و شهرسازی نیاز به حمایت دارد و ایرادات را میتوان با روش‌های نظارتی مانند تذکر و جلسات دوطرفه یا کمیسیون‌ها یا مکاتبات مختلف حل‌وفصل کرد . بالاخره اگر شخص دیگری وزیر شود با همین چالش‌ها و محدودیت‌های مالی و اعتباری روبه‌رو خواهد شد.؟. فارغ از هرگونه سمت گیری مثبت یا منفی نسبت به دیدگاه موافقان یا مخالفان استیضاح وزیر راه و شهرسازی که کدام صواب یا ناصواب است و یا اینکه اینگونه مخالفت‌ها یا موافقت‌ها در مقاطع زمانی مختلف چه آثار و تبعاتی میتواند داشته باشد با نگاهی به وظایف اصلی نمایندگان مجلس در حیطه نمایندگی طبق قانون اساسی متوجه میشویم که در طول یک دوره چهارساله نمایندگان دارای اختیارات و وظایف چهارگانه زیر هستند : 1- شرکت در جلسات عمومی و کمیسیون‌های مجلس 2- تذکر به مسئولان و کارگزاران 3- سؤال 4- استیضاح چکیده وظایف چهارگانه را میتوان به دو بخش مهم یعنی «قانون‌گذاری » و «نظارت » تقسیم‌بندی کرد. در مورد اول یعنی قانون‌گذاری نمایندگان یا نسبت به لوایحی که از طرف دولت به مجلس ارائه میشود ، اظهارنظر کارشناسی کرده و با موافقت اکثریت به تصویب قانون اقدام میکنند و یا بنا به احساس ضرورت خودشان با طرح موضوعی نسبت به تصویب آن مراحل بررسی کارشناسانه را طی نموده و در نهایت با اکثریت آرا طرح موردنظر را به قانون تبدیل میکنند و توسط رئیس مجلس به دولت برای اجرا ابلاغ میشود . در مورد دوم یعنی نظارت هم وظیفه نمایندگان به پیگیری اجرای درست قوانین کشور در دستگاه‌های اجرایی محدود میشود که در صورت مشاهده عدم اجرا یا اجرای ناقص قوانین با طی مراحل لازم به دستگاه‌های مربوطه یا کارگزاران تذکر شفاهی و کتبی داده و نهایتاً با سؤال و استیضاح نسبت به ایفای نقش خود عمل مینمایند . در واقع بعد از تصویب و وضع قوانین جدید کاربردیترین وظیفه نمایندگان مجلس نظارت بر اجرای درست یا عدم اجرای قوانین است که در این وظیفه هم شدیدترین برخورد و اقدامی که یک نماینده میتواند انجام دهد استیضاح است . حال این برخورد شـدید به شکل اسـتیضاح می تواند چـه کمکی به برطرف شدن مشکلات کشور یا منطقه‌ای که نماینده ازآنجا به مجلس راه یافته، بکند و چه کارآمدی در گره‌گشایی از گره‌های کور و رفع موانع پیشرفت و توسعه کشور داشته است؟ سؤالاتی است که نیاز به یک پژوهش و تحقیق مستند دارد ،تحقیقی که ارزیابی نماید در طول 35 سال چه تعداد استیضاح مقامات اجرایی توسط نمایندگان محترم مجلس در ادوار گذشته صورت گرفته و چه آثار مثبتی بر جای گذاشته است؟بعد از دستیابی به این آمار است که میتوان نسبت به آثار استیضاح های گذشته اظهارنظر کرد. پس، برای دستیابی به این آمار و بررسی و ارزیابی کارآمدی و یا ناکارآمدی اقداماتی از این دست چه کسانی نزدیک‌تر از خود نمایندگان برای تحقیق و تفحص از عملکرد نمایندگان سابق و اسبق در رابطه با استیضاح.؟ به نظر میرسد عزیزان نماینده نه پیش از استیضاح مسئولان اجرایی، بلکه توأم با استیضاح سایر مقامات دولتی که جزو وظایف اصلیشان است، لازم مینماید سری هم به نهانخانه آماری استیضاح های پیشین بزنند تا با استفاده از تجارب ارزنده گذشته راه پیش رو را به‌آسانی در پیش گیرند ، آنگاه استیضاح کارآمدتر خواهد شد. قادرنصیری ترزنق

گروه های کالایی
معماری و دکوراسیوندرب اتوماتیک ، کرکره برقی ، جک پارکینگکاشی و سرامیک ، چینی بهداشتیآجر فشاری ، آجر سوراخ دار ، آجر سفالی ، آجر نسوزکفپوش ، پارکت ، لمینت ، دیوارپوش دکوراتیوسنگ ، پوشش سنگی ، قرنیزکاغذ دیواریموزاییک ، سنگ فرش ، واش بتندر و پنجره UPVCترموود و چوب نماخانه پیش ساخته ، کانکس ، خانه چوبیشیرآلات بهداشتیدرب ضد‌ سرقت ، درب ضد حریقشومینهکنیتکس ، رولکس ، پوشش سلولزیرنگ و رزینسفال شیروانیورق کامپوزیت ، ورق آلومینیومسقف کاذبتزئینات و دکوراسیون ، پردهپارتیشن ، غرفه سازی ، ورق ام دی اف ، ورق اچ دی افشیشه ، بلوک شیشه ای ، شیشه خم، شیشه رفلکس، شیشه سندبلاستپله پیش ساخته ، نرده استیلمحوطه سازی ، آبنما، آلاچیق ، نورپردازیمبلمان خانگی ، اداری ، شهریدر و پنجره چوبی ، آلومینیومیدرب و پنجره آهنی ، حفاظ ، نردههود ، سینک ، اجاق گاز و تجهیزات آشپزخانهوان ، جکوزی ، کابین دوش و تجهیزات حمامکابینتپیمانکاری ، خدمات ساختمانیکفپوش صنعتی ، اپکسی ، pvc ، پلی یورتان ، بتنیفایبر سمنتدیوارهای پیش ساخته ، تایل گچی ، کناف ، 3D Panel ، دیوار کاذبورق پلکسی گلس ، پلی کربنات ، پلی استایرن ، پی وی سیموکتیراق آلات ، قفل ، کلید ، دستگیره ، قفل دیجیتال