کاهش هزینه قالب بندی ساختمان‏های بتنی با طراحی بهینه | پیام ساختمان

پرتیراژترین نشریه ساختمان از 1382

کاهش هزینه قالب بندی ساختمان‏های بتنی با طراحی بهینه


علی اکبر عندلیب* یک شیوه متداول در طراحی سازه‌های بتنی، استفاده از اعضا با حداقل مقطع و حاوی حداقل مقدار فولاد است به گونه‌ای که عضو قادر به تحمل بار وارده باشد‌. هدف از این کار‌، این دیدگاه‌است که کاهش مصالح مصرفی در سازه‌، منجر به حداقل شدن هزینه سازه میگردد‌. برای رسیدن به اقتصادیترین حالت معمولا طراحان حالات مختلف قرارگیری اعضا را مورد تجزیه و تحلیل قرار میدهند تا به حالت منحصربه فردی دست یابند که در آن اعضای سازه سنگین‌تر‌، عریض‌تر و عمیق‌تر از آنچه که برای تحمل بار وارده لازم است‌، نشوند‌. این عمل به این منظور صورت میگیرد که حداقل ابعاد و وزن به معنای بهترین و اقتصادیترین طراحی است‌. با این وصف‌، این دیدگاه طراحی به معنای صرف نظر کردن از اثر هزینه قالب بندی و هزینه سازه موقتی است که باید برای نگهداری سازه اصلی ساخته و نصب شود‌. متمرکز شدن بر روی راه‌های صرفه جویی در هزینه مصالح سازه بدون توجه یا با توجه کمی به هزینه قالب بندی، ممکن است باعث شود که هزینه واقعی بیش از مقدار صرفه جویی شده‌، افزایش یابد‌. تمرکز بر کاهش هزینه مصالح اصلی سازه به تنهایی، به معنی در نظر نگرفتن تأثیر هزینه قالب بندی است‌، که اغلب حدود یک سوم تا نصف هزینه کل اجرای سازه بتنی را در بر میگیرد‌. اقتصادیترین روش طراحی روشی است که دربرگیرنده تمام موارد یعنی: مصالح‌، زمان‌، نیروی کار و تجهیزات موردنیاز برای ساخت‌، نصب و برچیدن قالب باشد‌، درست مانند مصالح اصلی یعنی فولاد و بتن‌. جدول رو به رو اثر طراحی سازه بر روی هزینه کل یک ساختمان فرضی را نشان میدهد که در آن تقدم با اقتصادی شدن هزینه مصالح اصلی بوده‌است‌. در طرح A‌، صرفه جویی در مصالح اصلی یعنی بتن و آرماتور در نظر گرفته شده‌است‌. هزینه کل سازه 1114060 ریال بر مترمربع است‌. برای طرح B‌، همان پروژه مجددا طراحی شده است؛ به این صورت که با در نظر گرفتن فرآیند‌های اجرایی، ابعاد اعضای سازه‌ای با ابعاد قالب‌های استاندارد هماهنگ طرح شده‌است تا ساخت سازه آسان‌تر شود‌. مشاهده میشود تأثیر اجرایی شدن طرح بر اقتصاد پروژه بیش از تأثیر صرفه جویی در مصالح است‌. کاهش یافتن زمان‌، منجر به کاهش یافتن هزینه نیروی کار برای ساخت‌، نصب و برچیدن قالب بندی میشود‌. باید به خاطر داشت در طرح B هزینه مصالح اصلی در مقایسه با طرح A واقعا افزایش یافته‌است‌، با این وجود بیش از افزایش هزینه مصالح اصلی، صرفه جویی در اثر سهولت اجرایی ایجادشده‌است‌. نتیجه 13درصد صرفه جویی در هزینه‌است‌. چند پیشنهاد در رابطه با طراحی اقتصاد سازه‌های بتنی از مرحله طراحی شروع میشود و طراح باید درک خوبی از منطق قالب بندی داشته باشد‌. اغلب دو یا چند حالت مختلف سازه از دیدگاه طراحی جواب خوبی میدهند‌. بااین وجود ممکن است یکی از آنها هزینه ساخت کمتری داشته باشد‌. قابل ساخت بودن که عبارت است از ساخت سازه به صورت سریع‌تر‌، آسان‌تر و کم هزینه‌تر که باید از اولین مراحل طراحی درنظرگرفته شود‌. اقتصاد قالب بندی از مرحله طراحی سازه آغاز میشود و طی مراحل انتخاب مصالح قالب‌، نصب‌، برچیدن‌، نگهداری بین دفعات استفاده‌، استفاده مجدد از آن و غیره ادامه مییابد‌. در زمان طراحی ساختمان باید به روش‌های ارائه شده در زیر برای کاهش هزینه قالب بندی توجه شود‌: 1‌- طراحی معماری و سازه‌ای به طور همزمان انجام شود‌. در این صورت بدون اینکه نیاز‌های معماری و سازه‌ای ساختمان قربانی شوند‌، حداکثر صرفه اقتصادی قالب بندی تضمین شده‌است‌. 2‌- در زمان طراحی سازه‌، مصالح و روش‌های ساخت‌، نصب و برچیدن قالب در نظر گرفته شود‌. نقشه کش یا کاربر CAD میتواند به سادگی سطوح پیچیده‌، اتصال بین اعضای سازه‌ای و سایر جزئیات را رسم کند‌، اما بااین حال ممکن است هزینه ساخت‌، نصب و برچیدن قالب زیاد باشد‌. 3‌- از ستون‌های با ابعاد ثابت از روی شالوده تا زیر بام استفاده شود‌، یا اگر این کار غیرعملی است ابعاد ستون برای چندین طبقه ثابت نگاه داشته شود‌. این کار باعث میشود بتوان از قالب تیر و ستون بدون تغییر دادن آن استفاده نمود‌. 4‌- آرایش ستون‌ها را در داخل ساختمان تا حد امکان و عملی بودن منظم قرار دهید‌. اگر این کار میسر نبود‌، حفظ یک موقعیت ثابت برای ستون از یک طبقه به طبقه دیگر منجر به اقتصادی شدن طرح میگردد‌. 5‌- برای ستون‌ها و تیر‌ها عرض یکسانی تعیین کنید تا باعث کاهش عملیات قالب بندی محل اتصال قالب تیر و ستون شود‌. 6‌- در هر طبقه تیر‌ها را با یک عمق و فاصله ثابت طرح کنید‌، به گونه‌ای که ارتفاع آن اجازه استفاده از قالب‌های استاندارد را بدهد‌، بدون اینکه نیاز به استفاده از قالب خاص برای زیر و پهلو‌های تیر یا سایر اعضای سازه‌ای باشد‌. *کارشناس ساختمان اداره کل دادگستری استان سمنان

گروه های کالایی
معماری و دکوراسیوندرب اتوماتیک ، کرکره برقی ، جک پارکینگکاشی و سرامیک ، چینی بهداشتیآجر فشاری ، آجر سوراخ دار ، آجر سفالی ، آجر نسوزکفپوش ، پارکت ، لمینت ، دیوارپوش دکوراتیوسنگ ، پوشش سنگی ، قرنیزکاغذ دیواریموزاییک ، سنگ فرش ، واش بتندر و پنجره UPVCترموود و چوب نماخانه پیش ساخته ، کانکس ، خانه چوبیشیرآلات بهداشتیدرب ضد‌ سرقت ، درب ضد حریقشومینهکنیتکس ، رولکس ، پوشش سلولزیرنگ و رزینسفال شیروانیورق کامپوزیت ، ورق آلومینیومسقف کاذبتزئینات و دکوراسیون ، پردهپارتیشن ، غرفه سازی ، ورق ام دی اف ، ورق اچ دی افشیشه ، بلوک شیشه ای ، شیشه خم، شیشه رفلکس، شیشه سندبلاستپله پیش ساخته ، نرده استیلمحوطه سازی ، آبنما، آلاچیق ، نورپردازیمبلمان خانگی ، اداری ، شهریدر و پنجره چوبی ، آلومینیومیدرب و پنجره آهنی ، حفاظ ، نردههود ، سینک ، اجاق گاز و تجهیزات آشپزخانهوان ، جکوزی ، کابین دوش و تجهیزات حمامکابینتپیمانکاری ، خدمات ساختمانیکفپوش صنعتی ، اپکسی ، pvc ، پلی یورتان ، بتنیفایبر سمنتدیوارهای پیش ساخته ، تایل گچی ، کناف ، 3D Panel ، دیوار کاذبورق پلکسی گلس ، پلی کربنات ، پلی استایرن ، پی وی سیموکتیراق آلات ، قفل ، کلید ، دستگیره ، قفل دیجیتال