آزادی یــــــا میـلاد؟ | پیام ساختمان

پرتیراژترین نشریه ساختمان از 1382

آزادی یــــــا میـلاد؟


گروه معماری دکوراسیون: میدان عالیقاپو، آرامگاه ابوعلی سینا، میدان نقش‌جهان و آرامگاه حافظ، گنبد سلطانیه هرکدام یادآور شهری از کشور ایران است، اما تهران امروز با یادآوری کدام نماینده خود را معرفی میکند؟ برج آزادی یا برج میلاد؟ شاید از میان این دو عنصر معماری باوجوداین چهره خشن و نابسامان معماری پایتخت قرعه به نام برج میلاد بیفتد. امروز اگر بخواهیم هویت تهران را معرفی کنیم باید برج میلاد را مثال بزنیم، یعنی یک حرکت شتاب آلود، بدون جهت و مبتنی بر تکنولوژی محض که اساساً برنامه مشخصی برای آینده خودش ندارد و صرفاً در درون خودش به انتها میرسد. متأسفانه این توصیف، شامل حال معماری شهر تهران است که در المان این شهر که معرف یک شهر است به‌وضوح دیده میشود.در مورد نمادها و ضرورت وجودی این نمادها با دکتر امیر محمدخانی، استاد دانشگاه معماری به گفتگو نشستیم : فضاهای یادواره‌ای (نمادها ) چه ساختاری دارند؟ فضاهای «منومنتال» یا یادواره‌ای فضاهایی هستند که غالباً باهدف عملکرد فرهنگی هنری خلق گردیده و تبدیل به نمادهای شهری میشوند و معمولاً در ساخت این فضاها سعی میشود که رویکردهای مختلفی در آن وجود داشته باشد. در برخی از این فضاهای یادواره‌ای رویکرد آن نگاه به گذشته است یعنی از ارزش‌ها و سنت‌های آن جامعه استفاده میشود. برخی دیگر رویکرد به آینده دارند یعنی نشانه‌هایی به سمت آینده هستند. درهرصورت این فضا که به‌عنوان فضای «منومنتال» یا یادواره‌ای یا نمادین از آن یاد میشود با موضوع زمان و تاریخ نسبت مستقیم دارد. یعنی طراح سعی میکند تاریخ را به نحوی در فضای یادواره‌ای خاطرنشان کند و این فضاها در حقیقت هویت، سنبل و نشانه و یادگارهای یک شهر هستند. آیا میتوان از نمادها به‌عنوان مهم‌ترین وجه تمایز یک شهر یاد کرد؟ غیر از مسئله زمان‌دار بودن و اشاره به تاریخ در این فضاها، مسئله فرهنگ و تمدن نقش پررنگی دارند چرا که این فضا حاکی از نحوه نگاه مردم نسبت به پیرامون خودشان بوده و ایدئولوژی وجهان بینی آنها محسوب میشود. پس میتوان دید که عملکرد این فضا اساساً از دو منظر تاریخ و فرهنگ بسیار نقش پررنگی دارد و توجه به ساخت این فضاها نیز باعث غنای شهروندی میشود و عدم توجه کافی به طراحی این فضاها باعث میشود که شهروندان دچار سردرگمی و نوعی تشویش و اصطلاحاً بیهویتی شوند. بنابراین هویت شهر نسبت مستقیم با فضاهای نمادین خودش دارد. آیا داشتن نگاه امروزی در طراحی المان شهری با توجه به هویت عملکرد المان در شهر بیهوده است ؟ بدون تردید بله . تعریف طراحی المان با نگاهی به گذشته و آینده به‌صورت تعمدی نگاه امروزی بیان نمیشود زیرا فضای نمادین فضایی است که جهت دارد یعنی از وضع موجود حرکتی دارد، حال این حرکت یا به سمت آینده است یا گذشته، به‌بیان‌دیگر ماندن در وضع موجود را قبول ندارد، پس درنتیجه «ویژگی» به‌عنوان زمان حال در المان شهری جایی ندارد. المان در حقیقت یک‌جهت و حرکت است از زمان کنونی به زمان دیگر، بنابراین یکی دیگر از ویژگی مهم در فضاهای «منومنتال»در حقیقت آن است که این فضاها در زمان خودشان حکایت نمیکنند اما از فرهنگ جامعه خود حکایت دارند یعنی ویژگی فرهنگی آن فضا برای زمان خودش است اما ویژگی زمانیاش با رویکرد به گذشته یا آینده اتفاق میافتد. در حال حاضر ما با چند نوع المان شهری در تهران روبه‌رو هستیم؟ ما در شهر تهران المان‌های منفی، المان مثبت و المان خنثی داریم. وقتی در مورد المان‌ها صحبت میشود باید به زمان ساخت آنها دقت نظر بیشتری داشت و بررسی کرد ؛ زمانی که آن بنا ساخته‌شده است آیا جامعه را به سمت جلو حرکت داد و خدمتی به جامعه کرد یا خیر؟ برخی از برج آزادی به‌عنوان یک المان موفق یاد میکنند،اما باید گفت : زمانی که این برج ساخته شد به نظر نمیرسد تغییری در رویکرد مردم ایجاد کرده باشد و اساساً این المان خودش فی ذاته اهمیت زیادی ندارد بلکه اتفاقاتی که در دوران انقلاب پیرامون آن افتاد باعث مطرح‌شدن این برج شد. کلمه تعبیر برج آزادی به مفهوم شکل آن برج نیست به مفهوم اتفاقی است که در آن رخ داد. این اتفاق میتوانست در دیگر نقاط شهر هم رخ دهد که رخ داد. مثل میدان شهدا یا ژاله سابق، در آنجا هیچ عنصرمعماری وجود ندارد ولی خاطره‌انگیز شد زیرا اتفاقی در آنجا رخ داد که با خواست مردم و در راستای ایجاد یک جریان فکری باعث انقلاب شد. اما از سوی دیگر بعضی از المان‌های شهری میتوانند برای رسیدن به آینده مطلوب‌تر در معماری کمک کنند. شاید یکی از اتفاقات خوب معماری که در صدسال اخیر در شهر تهران رخ‌داده است «مجموعه موزه هنرهای معاصر» و یا «موزه ایران باستان» است که نوع نگاه ایرانی را در فضای پر تلاطم یادآورشده است. این به مفهوم کمک فکری دادن به جامعه است تا راه خودشان را نسبت به آینده پیدا کنند، امروز اگر بخواهیم هویت تهران را به جهانیان بشناسانیم آیا میتوانیم از برج میلاد یاد کنیم؟ برج میلاد یک حرکت شتاب آلود است، بدون جهت و مبتنی بر تکنولوژی محض که اساساً برنامه مشخصی برای آینده خودش ندارد و صرفاً در درون خودش به انتها میرسد. متأسفانه این توصیف، در مورد معماری شهر تهران است که در المان این شهر به‌وضوح دیده میشود. حال اگر در دوران صفویه بودیم باید میدان نقش‌جهان، میدان عالیقاپو را به‌عنوان المان‌هایی با روح معنوی معرفی میکردیم، ولی امروز پیدا کردن معنویت در یک المان عمودی، کشیده و فارغ از مقیاس‌های انسانی یعنی توجه نکردن به ابعاد انسانی و نمادش میشود برج میلاد. ما فراموش کردیم که ساختمان‌های «منومنتال» یا یادواره بیان کننده فرهنگ خاص یک جامعه هستند بنابراین عملکردهای فرهنگی مسبب ساخت آن بنا میشوند نه آنکه عملکردهای فرهنگی در جوار و حاشیه آن گه گاهی اتفاق بیفتد. پس به نظر شما برج میلاد به‌هیچ‌عنوان یک نماد ملی محسوب نمیشود؟ عملاً فضاهای فرهنگی عملکرد اصلی ساختمان‌های یادواره باید باشند چرا که از تمدن آن سرزمین صحبت میکنند درحالیکه در برج میلاد از تکنولوژی صحبت میشود. هدف انقلاب اسلامی رسیدن به تکنولوژی والا نبوده است بلکه رسیدن به فرهنگ انسانی والا بوده و عملاً انقلاب یک اتفاق فرهنگی است بنابراین برج میلاد را نمیتوان ادامه منطقی تفکر انقلاب اسلامی دانست چون یک رویکرد تکنولوژیک به حوزه معماری داشتن یعنی ندیدن هویت‌های اصیل تمدن اسلامی.

گروه های کالایی
معماری و دکوراسیوندرب اتوماتیک ، کرکره برقی ، جک پارکینگکاشی و سرامیک ، چینی بهداشتیآجر فشاری ، آجر سوراخ دار ، آجر سفالی ، آجر نسوزکفپوش ، پارکت ، لمینت ، دیوارپوش دکوراتیوسنگ ، پوشش سنگی ، قرنیزکاغذ دیواریموزاییک ، سنگ فرش ، واش بتندر و پنجره UPVCترموود و چوب نماخانه پیش ساخته ، کانکس ، خانه چوبیشیرآلات بهداشتیدرب ضد‌ سرقت ، درب ضد حریقشومینهکنیتکس ، رولکس ، پوشش سلولزیرنگ و رزینسفال شیروانیورق کامپوزیت ، ورق آلومینیومسقف کاذبتزئینات و دکوراسیون ، پردهپارتیشن ، غرفه سازی ، ورق ام دی اف ، ورق اچ دی افشیشه ، بلوک شیشه ای ، شیشه خم، شیشه رفلکس، شیشه سندبلاستپله پیش ساخته ، نرده استیلمحوطه سازی ، آبنما، آلاچیق ، نورپردازیمبلمان خانگی ، اداری ، شهریدر و پنجره چوبی ، آلومینیومیدرب و پنجره آهنی ، حفاظ ، نردههود ، سینک ، اجاق گاز و تجهیزات آشپزخانهوان ، جکوزی ، کابین دوش و تجهیزات حمامکابینتپیمانکاری ، خدمات ساختمانیکفپوش صنعتی ، اپکسی ، pvc ، پلی یورتان ، بتنیفایبر سمنتدیوارهای پیش ساخته ، تایل گچی ، کناف ، 3D Panel ، دیوار کاذبورق پلکسی گلس ، پلی کربنات ، پلی استایرن ، پی وی سیموکتیراق آلات ، قفل ، کلید ، دستگیره ، قفل دیجیتال