مصالح ساختمانی مقاوم در برابر استاندارد! | پیام ساختمان

پرتیراژترین نشریه ساختمان از 1382

مصالح ساختمانی مقاوم در برابر استاندارد!


اجرای استانداردهای ملی در زمینه مصالح ساختمانی موضوعی است که هر از چندگاهی با انتقاد از سطح کیفیت مواد، مصالح و فرآورده‌های ساختمانی تولیدی واحدهای تولیدکننده وارداتی زیر سؤال میرود. گفته میشود 97 درصد از مناطق مسکونی ایران در معرض زلزله قرار دارد، نکته‌ای که اهمیت استفاده از مصالح ساختمانی استاندارد و رعایت مباحث استانداردسازی در تولید مصالح ساختمانی را برای ارتقای سطح ایمنی ساخت‌وسازها در کنار اجرای صحیح ساخت دوچندان میکند. بررسیهای انجام‌گرفته در بسیاری از ساختمان‌های آسیب‌دیده بر اثر زلزله‌ یا کلنگی شدن زودهنگام یک ساختمان نشان داده است که در بسیاری از موارد، خرابی ساختمان به علت کاربرد مصالح غیراستاندارد در کنار ضعیف بودن اجرا، بوده است. گزارش‌های میدانی خبرنگار پیام ساختمان حاکی است، بسیاری از سازندگان به دلیل توجیه صرفه اقتصادی از مصالح غیراستاندارد با کیفیت بسیار پایین در ساخت بناها استفاده میکنند. در اواخر سال 1384 دولت، سازمان ملی استاندارد ایران را مکلف کرد تا برای ارتقای کیفیت تولیدات در مصالح ساختمانی اقدام کند، اما همچنان کیفیت استاندارد مصالح به رقم قابل قبولی نرسیده و در بحث استانداردسازی ساختمان‌ها در سه حوزه تولید، استفاده و نظارت اقدامات بیشتری لازم است. کم‌ توجهی به استفاده از مصالح استاندارد نه‌تنها موجب نگرانیهایی در زمینه ایمنی ساختمان‌هاست، بلکه کم توجهی نهادهای متولی آن نیز به‌نوعی منجر به هدر رفت سرمایه‌های ملی و اعتبارات عمرانی در کشور میشود. سؤال این است که چرا با وجود استفاده حداکثری از ظرفیت‌های موجود دو سازمان، مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن یا سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران برای تدوین و ترویج استانداردها همچنان این معضل ادامه دارد؟. نهادهای متولی طبق آیین‌نامه نظارت بر استانداردهای اجباری در مراحل تولید، توزیع و مصرف مصالح ساختمانی سه نهاد موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران، سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن وزارت راه و شهرسازی موظف بر این امر شدند. هر دو بر پایه پژوهش و تحقیقات بر روی مصالح و فرآورده‌های ساختمانی از چند طریق اقدام به تدوین استانداردها و ضوابط مورد نیاز صنعت ساختمان همچون كاربرد مصالح ساختمانی میکنند. سازمان ملی استاندارد آنطور که از نامش پیداست به‌عنوان متولی تدوین استاندارد در حوزه‌های مختلف تولید و خدمات در کشور است. مركز تحقیقات راه، مسكن و شهرسازی نیز با صدور گواهینامه‌های فنی و ارائه خدمات تحقیقاتی، مشاوره‌ای و آزمایشگاهی در این راستا فعالیت میكند. گواهینامه فنی سند پشتیبان مقررات ملی ساختمان منحصراً از سوی این مرکز صادر میشود. از طرفی طبق ماده هشت همین آیین‌نامه سازمان نظام‌مهندسی ساختمان هم باید کنترل‌های لازم را برای تضمین استفاده از فرآورده‌های ساختمانی استاندارد و مصرف درست آنها طبق مقررات ملی مربوط به عمل آورده و برای حصول اطمینان از علامت استاندارد فرآورده‌های ساختمانی و اعتبار پروانه‌های مربوط از موسسه استعلام کند. که البته ناظران میگویند نمیتوانند تضمینی در این باره بدهند! وضعیت استانداردها در وضعیتی که صنعت ساختمان از کمبود مجریان متخصص و دارای صلاحیت رنج میبرد و تخریب‌های زودهنگام ساختمان‌ها را تهدید میکند، نه‌تنها نمیتوان نسبت به نحوه استفاده از مواد و مصالح استاندارد بیتوجه بود بلکه باید نسبت به استاندارد بودن آن و تسهیل شرایط استانداردسازی حساسیت بیشتری نیز به خرج داد. بااین‌وجود، همچنان کندی فرآیند استانداردسازی مصالح ساختمانی یکی از گله‌مندیهای مهم تولیدکنندگان و واردکنندگان مصالح ساختمانی است. گفته میشود، درحال حاضر فرآیند استانداردسازی مصالح ساختمانی به دلیل نبود همکاریهای دولتی و دستگاه‌های اجرایی، کمبود آزمایشگاه کنترل کیفیت مصالح ساختمانی بسیار کند پیش میرود. در این میان عدم اجرای آیین‌نامه نظارت بر استانداردهای اجباری در مراحل تولید، توزیع و مصرف مصالح ساختمانی نیز به‌شدت خودنمایی میکند. ضمن آنکه در پروژه‌هایی که مصالح غیراستاندارد به‌کاربرده میشود با متخلفان آن هیچ برخوردی صورت نمیگیرد و معمولاً صاحب ساختمان موردنظر تا زمان خریداری از این واقعیت بیاطلاع است، سؤالی که تاکنون پاسخ درستی به آن داده نشده این است که آیا در چرخه استانداردسازی مشکلاتی وجود دارد که از دید مسئولان مغفول مانده است؟. ابهام در نظارت بر استانداردها اجرای دقیق آیین‌نامه نظارت بر استانداردهای اجباری در مراحل تولید، توزیع و مصرف مصالح ساختمانی تکلیف قانونی است اما بعضاً به دلیل سهل‌انگاری برخی نهادهای متولی اجرایی نمیشود. یکی از پیمانکاران با بیان اینکه برای استفاده صحیح از مصالح استاندارد ساختمانی باید در محل تولید و عرضه نظارت‌های دائمی وجود داشته باشد، گفت: باید در معرفی مصالح استاندارد برای استفاده در پروژه‌ها فهرست مصالح مرتباً به سازمان نظام‌مهندسی و انجمن‌هایی مثل پیمانکاران و انبوه‌سازان ارائه شود. پورمحسنی افزود: در کنار بحث نظارت استفاده از مصالح استاندارد و درست اجرا شدن آنها اهمیت زیادی دارد، حتی برخی از مصالحی که دارای نشان استاندارد هستند هم فاقد استانداردهای لازم برای استفاده در پروژه ها هستند. وی همچنین به بروکراسی اداری اشاره میکند که زمان زیادی را باید برای تأیید و یا استعلام صرف کرد یعنی عملاً پروژه متوقف‌شده و سازمان‌های متولی همچنان در حال امروز و فردا کردن هستند. یک سازنده نیز دراین‌باره معتقد است: عدم تعطیلی کارگاه‌های کوچک و بالا رفتن قیمت مصالح ساختمانی دلیل موجهی برای تولید، توزیع و مصرف مصالح غیراستاندارد از سوی برخی است. پور محبی گفت: حداقل این فضا وجود ندارد تا درصورتیکه دست‌اندرکاران با مصالح ساختمانی غیراستانداردی روبه‌رو شدند که از کیفیت مناسبی برخوردار نبود، موضوع را به اداره استاندارد اطلاع دهند تا در صورت مغایرت با استانداردها کالای موردنظر از بازار جمع‌آوری شود.وی اظهار کرد: بازرسان توان نظارت بر مصالح غیراستاندارد را ندارند و در بسیاری از استان‌ها این نوع مصالح در دسترس بوده و بیدردسر استفاده میشود. موازی کاری نمیکنیم تنها مدرک مورد تائید کیفیت مصالح ساختمانی تولید کارخانه‌ای یا وارداتی مطابق ضوابط مقررات ملی ساختمان گواهینامه فنی مرکز تحقیقات ساختمان و مسکن کشور است که برای محصولات، اجرا و سیستم‌های ساختمانی گواهینامه فنی صادر میکند. صدور این مدرک مستلزم بازدید نمایندگان این مرکز از خط تولید و انجام آزمایش‌های لازم مطابق با ضوابط و استانداردهاست. رئیس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی درباره انتقاد از موازی کاری سازمان‌های متولی گفت: گواهینامه فنی، مرجعی برای تائید کیفیت مصالح مطابق با نیازهای عملکردی مقررات ملی ساختمان است که استانداردها به آن نمیپردازند، بعد الزامات آن در استانداردهای ملی وارد و به همه واحدهای تولیدی تعمیم پیدا میکند. شکرچیزاده افزود: استانداردهای ملی و گواهینامه‌های فنی مراجع مکمل هم هستند که با پشتیبانی یکدیگر میتوانند صنعت ساختمان را متحول کنند، البته بنده با موازی کاری موافق نیستم چون هر دو در راستای ارتقای کیفی مصالح عمل میکنند.وی اظهار داشت: این گواهینامه یک نوع رقابت میان تولیدکنندگان ایجاد میکند درحالیکه استاندارد یک حداقل‌هایی برای تولید مصالح استاندارد تعیین میکند. رئیس مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی درباره انتقادات موجود فعالان نسبت به زمان‌بر بودن ارائه گواهینامه فنی توضیح داد: زمان‌بر بودن به دلیل انجام آزمایش عملکردی است که مبتنی بر شرایط واقعی صورت نمیگیرد، البته چرخه اداری هنوز هم جای کار دارد و باید تسهیل شود. برخورد جدی با متخلفان رئیس سازمان نظام‌مهندسی ساختمان استان تهران نیز معتقد است: این وظایف تعیین تکلیف است و میتوانند در وظایف یکدیگر دخالت نکنند، مثلاً محصول مورداستفاده یک سازه از طرفی با موضوع مهندسی مرتبط است، مرکز تحقیقات باید آن را بررسی و تأیید کند اما برای تولید حتماً تأییدیه سازمان استاندارد لازم است. سعید غفرانی افزود: به نظرم اگر وظایف تفکیک شود، میتواند راهگشا باشد و مردم نیز از این سردرگمی خارج میشوند. وی همچنین گفت: دلیل اینکه برخی کالای استاندارد تولید نمیکنند بیاطلاعی از مزایای آن است، درحالیکه بر اساس منطق در زمینه کالاهایی که به جهت اقتصادی، طول عمر و ویژگیهای استاندارد مصرف، برتر هستند سرمایه‌گذاری اقتصادی است و به نفع مردم و مطمئناً اگر اطلاع‌رسانی خوبی شود مردم از کالای استاندارد استفاده میکنند. غفرانی با تأکید بر برخورد قانونی با تولیدکنندگان و عرضه‌کنندگان مصالح ساختمانی غیراستانداردی که به دلیل صرفه اقتصادی تعمداً تخلف میکنند، افزود: به‌عنوان‌مثال اگر مبحث 19 مقررات ملی ساختمان رعایت شود، هزینه 4 تا 9 درصد را در ابتدای احداث به یک ساختمان تحمیل میکند، اما این مابه‌التفاوت در مدت کوتاهی با کاهش مصرف انرژی، آرامش و کیفیت زندگی که این موارد همه قابل‌تبدیل به کمیت است، باز میگردد. غفرانی با اشاره به اینکه ساختمان‌ها سرمایه ملی کشور محسوب میشوند، گفت: عدم رعایت استانداردها به دلیل درست عمل نکردن دستگاه‌های اجرایی در این حوزه نسبت به وظایف خود است و کنترل‌کنندگان بازار باید ابزار برخورد با متخلفان را داشته باشند و اجازه ورود متخلفان به این چرخه را ندهند.

گروه های کالایی
معماری و دکوراسیوندرب اتوماتیک ، کرکره برقی ، جک پارکینگکاشی و سرامیک ، چینی بهداشتیآجر فشاری ، آجر سوراخ دار ، آجر سفالی ، آجر نسوزکفپوش ، پارکت ، لمینت ، دیوارپوش دکوراتیوسنگ ، پوشش سنگی ، قرنیزکاغذ دیواریموزاییک ، سنگ فرش ، واش بتندر و پنجره UPVCترموود و چوب نماخانه پیش ساخته ، کانکس ، خانه چوبیشیرآلات بهداشتیدرب ضد‌ سرقت ، درب ضد حریقشومینهکنیتکس ، رولکس ، پوشش سلولزیرنگ و رزینسفال شیروانیورق کامپوزیت ، ورق آلومینیومسقف کاذبتزئینات و دکوراسیون ، پردهپارتیشن ، غرفه سازی ، ورق ام دی اف ، ورق اچ دی افشیشه ، بلوک شیشه ای ، شیشه خم، شیشه رفلکس، شیشه سندبلاستپله پیش ساخته ، نرده استیلمحوطه سازی ، آبنما، آلاچیق ، نورپردازیمبلمان خانگی ، اداری ، شهریدر و پنجره چوبی ، آلومینیومیدرب و پنجره آهنی ، حفاظ ، نردههود ، سینک ، اجاق گاز و تجهیزات آشپزخانهوان ، جکوزی ، کابین دوش و تجهیزات حمامکابینتپیمانکاری ، خدمات ساختمانیکفپوش صنعتی ، اپکسی ، pvc ، پلی یورتان ، بتنیفایبر سمنتدیوارهای پیش ساخته ، تایل گچی ، کناف ، 3D Panel ، دیوار کاذبورق پلکسی گلس ، پلی کربنات ، پلی استایرن ، پی وی سیموکتیراق آلات ، قفل ، کلید ، دستگیره ، قفل دیجیتال